Του Μανώλη Κοττάκη
Η κυβέρνηση μας διαβεβαίωσε ότι δεν υπήρξε καμία διαρροή απόρρητης ή εμπιστευτικής πληροφορίας από τη συνομιλία που είχε ο σύμβουλος Εθνικής Ασφαλείας Θάνος Ντόκος με τους Ρώσους φαρσέρ μετά την κανονική και όχι βεβαίως υβριδική επίθεση που δέχτηκε. Πολύ καλό για να είναι αληθινό (για να σωθεί ο κ. Ντόκος), αλλά δυστυχώς δεν ισχύει.
Για δύο λόγους δεν ισχύει. Ο πρώτος είναι ότι ο κ. Ντόκος, με την πεποίθηση ότι μιλούσε σε ξένο αξιωματούχο, σύμμαχο, αποκάλυψε επισήμως τον χρόνο των εκλογών και τον προσδιόρισε σε «λίγους μήνες από τώρα». Όχι σε έναν χρόνο από τώρα, αλλά σε λίγους μήνες από τώρα. Ο χρόνος διεξαγωγής των εκλογών, αν δεν είναι απόρρητη, είναι σίγουρα μία εμπιστευτική πληροφορία, η οποία ενδιαφέρει φίλους, εχθρούς, διεθνείς αγορές, επενδυτές κι άλλους. Δεν είναι μια απλή πληροφορία. Κανένας υπουργός ούτε ο ίδιος ο πρωθυπουργός δεν λένε -απ’ όσο γνωρίζουμε- είτε δημοσίως είτε ιδιωτικώς ότι οι εκλογές θα γίνουν σε λίγους μήνες. Θέλουμε να θυμίσουμε το εξής: οι όροι δανεισμού της χώρας εξαρτώνται και από τον χρόνο και από το αποτέλεσμα των εκλογών. Και οι αγορές συνήθως τιμολογούν τον κίνδυνο από πριν, με βάση μάλιστα και τις δημοσκοπήσεις που ανοήτως διεξάγονται και δημοσιεύονται με το κιλό με ό,τι αυτό μπορεί να σημαίνει και για τον δανεισμό των επιχειρήσεων και των νοικοκυριών.
Θέλω να υπενθυμίσω επίσης ότι με βάση τον προσδιορισμό του χρόνου των εκλογών δύνανται να σχεδιάσουν τις επόμενες προκλήσεις τους οι γείτονες. Όλες οι μεγάλες εθνικές κρίσεις και τραγωδίες στον μεταβατικό χρόνο των εκλογών ή της παράδοσης της σκυτάλης, όταν υπάρχει κενό εξουσίας, έχουν γίνει. Ο διαμελισμός της Κύπρου έγινε κατά τη μετάβαση από τη δικτατορία στη δημοκρατία. Η προδοσία των Ιμίων έγινε τη στιγμή που η κυβέρνηση Σημίτη δεν είχε προλάβει να πάρει ψήφο εμπιστοσύνης από τη Βουλή τον Ιανουάριο του 1996. Άγνωστες προκλήσεις στο Αιγαίο εις βάρος ημών έγιναν μεταξύ των πρώτων και των δεύτερων εκλογών του 2012. Και έρχεται ο σύμβουλος Ασφαλείας, βγάζει ντουντούκα και ομολογεί σε έναν αξιωματούχο, ο οποίος είναι σε ανοιχτή γραμμή με άλλες δυνάμεις, ότι σε λίγους μήνες από τώρα θα έχουμε εκλογές; Αν αυτό δεν είναι απόρρητη πληροφορία, τι είναι;
Θέλω να υπενθυμίσω επίσης πως, όταν ένας αξιωματούχος εμφανίζεται σε zoom και υποδεικνύει σε συμμάχους να δολοφονήσουν Ρώσους δισεκατομμυριούχους στην Τουρκία -γιατί στην Ελλάδα δεν υπάρχουν-, αγνοεί το προφανές: Ότι σε καιρούς άσκησης διεθνούς πίεσης για το Κυπριακό η Ρωσία παραμένει, είτε μας αρέσει είτε όχι, μέλος του Συμβουλίου Ασφαλείας. Με την αποκάλυψη αυτής της συνομιλίας εν όψει της Συνόδου του ΝΑΤΟ εκτεθήκαμε έναντι των πάντων: και σε εκείνους που θεωρούμε συμμάχους και σε εκείνους που θεωρούμε εχθρούς. Και εκτεθήκαμε γιατί ο σύμβουλος Εθνικής Ασφάλειας δεν έκανε από την αρχή το στοιχειώδες: να καλέσει στο κινητό τηλέφωνο τον Ουκρανό ομόλογό του και να επιβεβαιώσει την πληροφορία για τη σύσκεψή τους. Κάτι που έκανε μετά το πέρας της σύσκεψης, όταν του μπήκαν ψύλλοι στα αυτιά.
Μέχρι στιγμής λοιπόν έχουμε, ένα το κρατούμενο, ότι διέρρευσαν εμπιστευτικές πληροφορίες και μάλιστα πολύ σοβαρές. Υπάρχει όμως και κάτι ακόμα: ο κ. Ντόκος, ως μη όφειλε, δεν λειτούργησε ως κυβερνητικός αξιωματούχος που χειρίζεται θέματα εθνικής ασφάλειας, αλλά ως κοινός κομματάρχης. Είπε στον φερόμενο ομόλογο του, περίπου τον παρακάλεσε, να μη στείλει η Ουκρανία drone σε ελληνικά νησιά, γιατί «σε λίγους μήνες έχουμε εκλογές». Αλλά αρμοδιότητα των συμβούλων Ασφαλείας δεν είναι η προστασία των πρωθυπουργών στις επερχόμενες εκλογές, είναι η προστασία της εθνικής ασφάλειας. Αν το γεγονός ήταν μεμονωμένο, θεωρητικά και για την οικονομία της συζήτησης λέμε ότι κάποιος θα μπορούσε να το παραβλέψει. Αλλά όπως αποκαλύψαμε την προηγούμενη εβδομάδα, το ίδιο ακριβώς, αναβολή, ρουσφέτι, ζήτησε και ο υπουργός Εξωτερικών από τον Τούρκο ομόλογό του: να αναβάλει την ψήφιση του νόμου της «Γαλάζιας Πατρίδας» γιατί η Ελλάδα θα έχει εκλογές και τυχόν επικύρωσή του από την τουρκική Εθνοσυνέλευση «θα αποτελέσει χτύπημα για τον Κυριάκο Μητσοτάκη». Αυτό ακριβώς στον Φιντάν. Ποια είναι άραγε η αρμοδιότητα των κρατικών αξιωματούχων και μάλιστα ενός συμβούλου Εθνικής Ασφαλείας; Να αναμειγνύουν τις κρατικές υποθέσεις με την εσωτερική πολιτική και τις εσωτερικές πολιτικές σκοπιμότητες; Όταν το κάνεις αυτό, δεν καταλαβαίνεις ότι για ένα πολιτικό αίτημα αύριο μπορεί να σου ζητηθεί ένα διπλωματικό αντάλλαγμα και μάλιστα σε κρίσιμο εθνικό θέμα;
Πέραν όλων αυτών, εγείρεται ακόμα ένα ζήτημα. Το ζήτημα της ευφυΐας του συμβούλου Εθνικής Ασφαλείας. Ο οποίος, επαναλαμβάνουμε, ξύπνησε και θυμήθηκε να επιβεβαιώσει την επικοινωνία του μέσω κινητού μετά το πέρας αυτής και αφού είχε γίνει η ζημιά. Ο σύμβουλος Εθνικής Ασφάλειας απ’ όσο γνωρίζουμε είναι ο αρμόδιος για την κυβερνοασφάλεια της χώρας. Και στην περίπτωση αυτή απεδείχθη κατώτερος του ρόλου του, καθώς παραβιάστηκε η ίδια η δική του ασφάλεια. Στις περιπτώσεις αυτές, φταις ή δεν φταις, κατάλαβες δεν κατάλαβες, είσαι ευφυής ή δεν είσαι, πήρες τηλέφωνο πριν ή μετά, υποτίμησες την πληροφορία ότι ο διοικητής της ΕΥΠ είναι εκεί (άρα τι σου ζητούν εσένα) ή όχι, έχεις μόνο μία επιλογή: να παραιτηθείς. Και την έχεις αυτήν την επιλογή γιατί πλέον είσαι καμένος στη διεθνή κοινότητα. Χωρίς υπόληψη. Αν δεν μπορείς να προστατέψεις τον εαυτό σου σε θέματα κυβερνοασφάλειας, πώς θα προστατέψεις τη χώρα σου; Ο κ. Ντόκος είναι ένας ευπρεπής άνθρωπος, αλλά εδώ δεν κρίνεται η ευπρέπεια. Η ικανότητα κρίνεται. Και παρότι σε δύσκολες στροφές της εξωτερικής μας πολιτικής γνωρίζουμε άριστα ότι εκείνος δεν πήρε το μέρος του υπουργείου των Εξωτερικών, αλλά έκανε σωστές εκτιμήσεις (προέβλεψε ότι οι Τούρκοι θα βγουν και θα μας εμποδίσουν στην Κάσο και προειδοποίησε στο άτυπο ΚΥΣΕΑ), εδώ έχασε την όποια έξωθεν καλή μαρτυρία. Δεν στέκεται. Ο πρωθυπουργός κακώς δεν κάνει δεκτή την παραίτησή του, την οποία εικάζω ότι υπέβαλε από την πρώτη στιγμή. Αν τυχόν κάποιος φαρσέρ έχει κανένα άλλο βίντεο με τον κ. Ντόκο ή άλλον διπλωμάτη, δεν θα ξεπλύνουν την ελληνική διπλωματία ούτε οι καταρράκτες του Νιαγάρα.
Δεν είναι όλα υπολογισμοί στην εξωτερική πολιτική. Πάνω από το κόμμα υπάρχει το έθνος. Και κάτι τελευταίο πολιτικό: πώς αισθάνεται ένας αρχηγός κόμματος της αντιπολίτευσης όταν διαπιστώνει ότι η κυβέρνηση μοιράζεται πληροφορίες με ξένους αξιωματούχους για τις εκλογές και ο ίδιος δεν το γνωρίζει; Σε καιρούς που μπορεί να απαιτηθεί λόγω μη αυτοδυναμίας συνεννόηση μεταξύ των πολιτικών δυνάμεων κατά τις διερευνητικές εντολές, η κατάρρευση της εμπιστοσύνης μεταξύ των πρωταγωνιστών πολιτικών αρχηγών είναι κρίσιμο πολιτικό μέγεθος. Η ζημιά που έγινε είναι ανεπανάληπτη.
