Βουλή χωρίς ανθρώπινο λόγο 

Του δρος Απόστολου Κρητικόπουλου*

Η εργασία μου στην επιστήμη της πληροφορικής με έχει κατευθύνει, τα τελευταία τέσσερα έτη, να ασχοληθώ ιδιαίτερα βαθιά με τη Τεχνητή Νοημοσύνη (ΤΝ), η οποία πλέον κατακλύζει κάθε τομέα. Έχω αποκτήσει ένα εσωτερικό «ραντάρ», όπου καταλαβαίνω πανεύκολα αν ένα κείμενο έχει γραφτεί με χρήση Τ.Ν. ή έχει δημιουργηθεί από ανθρώπινη νόηση.

Τρομερή εντύπωση μου έχει κάνει τους τελευταίους μήνες η εκφορά πολιτικού λόγου στη Βουλή των Ελλήνων. Αυτό που άρχισε ως διαισθητική αντίδραση από εμένα κατέληξε σε μια ερασιτεχνική προσωπική έρευνα που εκπόνησα και μοιράζομαι μαζί σας. Στην αρχή έμεινα έκπληκτος όταν οι βουλευτές που διαβάζουν τον λόγο τους από το βήμα της Βουλής εξέφεραν, στην πλειονότητά τους, κείμενα Τ.Ν. και όχι λόγο ανθρώπινης δημιουργίας. Παρατηρώντας ακόμα πιο στενά, κατέληξα στο φαιδρό συμπέρασμα ότι το ChatGPT ουσιαστικά ανταγωνίζεται τον εαυτό του, αφού πολλές «συζητήσεις» βουλευτών γίνονται εξ ολοκλήρου με τη χρήση του από κάθε ομιλητή! Αυτό βέβαια έρχεται σε πλήρη αντίθεση με το άρθρο 66 του Κανονισμού της Βουλής, το οποίο απαγορεύει στα μέλη της να διαβάζουν λόγους (πρέπει να τους εκφέρουν απ’ έξω ή να αυτοσχεδιάζουν εκείνη τη στιγμή), κανονισμός όμως που δεν τηρείται εδώ και δεκαετίες. 

Γιατί, όμως, με ενοχλεί ως επιστήμονα πληροφορικής να εκφέρουν πολιτικό λόγο στη Βουλή μας δημιουργημένο από Τ.Ν.; Γιατί η Τ.Ν. δημιουργεί κείμενα με απόλυτα όμοιο και πολιτικά ορθό τρόπο. Είναι σαν να ακούς έναν και μόνο άψυχο και βαρετό γέρο στο καφενείο, με εγκυκλοπαιδικές γνώσεις, να αναλύει με τον ίδιο ακριβώς τρόπο τα πάντα. Η Βουλή μας, όμως, απαιτεί ποικιλομορφία στις απόψεις, στην εκφορά του λόγου, αυθεντικότητα, ένταση, ανθρώπινο συναίσθημα και έντονο χρωματισμό στις γνώμες και τις οπτικές. Δεν νοείται να καταντήσει ένας τεράστιος μηχανισμός Τ.Ν., όπου με τον ίδιο ακριβώς τρόπο θα εκφέρονται θέσεις! Ποιος ο λόγος τότε να έχουμε βουλευτές; Ας στέλνουμε μηχανισμούς Τ.Ν. να αλληλοπαλεύουν στα ψηφιακά αλώνια, χωρίς καν να χρειάζεται βήμα για την αντιμαχία, και απλά να μας ανακοινώνουν το αποτέλεσμα. Είμαι σαρκαστικός, αλλά η υπέρμετρα ενδοτική υιοθέτηση νέας τεχνολογίας και η αλόγιστη αντικατάσταση του ανθρώπινου λόγου σε τόσο ευαίσθητες νομοθετικές λειτουργίες είναι τρομερά επικίνδυνη εξέλιξη. 

Ποια η λύση; Να εφαρμοστεί το άρθρο 66, να απαγορευτεί σε κάθε βουλευτή να αγορεύει από έτοιμα κείμενα τις απόψεις του, να επαναποκτήσει ανθρώπινο χαρακτήρα το βήμα του κοινοβουλίου, να επανέλθει η ιδιαίτερη χροιά και το συναίσθημα στην εκφορά του πολιτικού λόγου.

*Διδάκτωρ Πληροφορικής (X: @kritikopoulos)