Φωτο: ΑΠΕ - ΜΠΕ
Φωτο: ΑΠΕ - ΜΠΕ
02/10/2021 15:38
ΔΕΝ ΥΠΑΡΧΟΥΝ ΣΧΟΛΙΑ
ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΑ ΣΧΟΛΙΟΥ

Ο Κ. Μητσοτάκης, το άρθρο 5 του ΝΑΤΟ, η ευρωπαϊκή «αλληλεγγύη», η Αφρική και οι γαλλικές φρεγάτες

Το «παρισινό μενού» της ελληνο-γαλλικής συμφωνίας αμοιβαίας αμυντικής συνδρομής, με κυρίως πιάτο την αγορά των γαλλικών φρεγατών, [email protected], από την Ελλάδα, διαφημίστηκε ως υπέρβαση των ορίων της ΕΕ και του ΝΑΤΟ.


Κάποιοι, μάλιστα, την χαρακτήρισαν ως πρόδρομο του Ευρωστρατού, αν και ευθύς αμέσως πολιτικοί παράγοντες και αναλυτές έσπευσαν να κάνουν λόγο για «ενίσχυση των ευρωπαϊκών αμυντικών δομών εντός του ΝΑΤΟ».

Το άρθρο 5

Δεν έλειψαν και οι απόψεις, σύμφωνα με τις οποίες η Ελλάδα καλύπτεται από το άρθρο 5 του ΝΑΤΟ, το οποίο προβλέπει ότι όποιο κράτος - μέλος του απειληθεί, τότε ο Οργανισμός σπεύδει σε συνδρομή του, και, ως εκ τούτου, δεν χρειαζόταν η ελληνο-γαλλική συμφωνία.

Αντίθετα, ο πρωθυπουργός, Κυριάκος Μητσοτάκης, σε συνέντευξή του στον δημοσιογράφο, Steven Erlanger, της εφημερίδας, The New York Times, στο πλαίσιο του Athens Democracy Forum, αναρωτήθηκε: «Εφαρμόζεται το Άρθρο 5 σε περίπτωση επίθεσης από μέλος του ΝΑΤΟ;». Για να απαντήσει ο ίδιος: «Δεν είμαι βέβαιος. Το ΝΑΤΟ δεν έχει ποτέ υπάρξει πολύ ξεκάθαρο σε αυτό το θέμα».

Να σημειωθεί ότι μονίμως, εδώ και δεκαετίες, η διπλωματική γραμμή της Ελλάδας εντός του ΝΑΤΟ, ήταν να επικαλείται το ενδεχόμενο έγερσης του άρθρου 5 στην περίπτωση απειλής εκ μέρους της Τουρκίας. Αρκετές φορές κάτι τέτοιο είχε αναφερθεί στις δεκαετία του 1980.

Ευρωπαϊκή «αφέλεια» - «εγκεφαλικά νεκρό» ΝΑΤΟ

Ως όλα δείχνουν, πάντως, η ελληνο-γαλλική συμφωνία δεν αποτελεί υπέρβαση της ΕΕ και του ΝΑΤΟ, ούτε το πρόκριμα του Ευρωστρατού, ο οποίος δεν φαίνεται καν στον ορίζοντα, εξαιτίας και των αντιδράσεων εντός της ΕΕ και του ΝΑΤΟ. Αναμφισβήτητα, όμως, είναι ένα «καμπανάκι» για την ΕΕ. Κάτι που υπογράμμισε ο Εμμανουέλ Μακρόν, ο οποίος επέκρινε την ΕΕ για αφέλεια.

Η συμφωνία αποτελεί την επιβεβαίωση μιας στενής διμερούς σχέσης που αναπτύχθηκε τα τελευταία χρόνια, όχι μόνο λόγω των επιθετικών κινήσεων της Τουρκίας στην Ανατολική Μεσόγειο, σε βάρος της Ελλάδας, αλλά και επειδή η Γαλλία «στριμώχτηκε» αρκετά σε περιοχές που θεωρούσε «ζώνες επιρροής» της, όπως στη Συρία. Αλλωστε, γι' αυτό ο Μακρόν, όταν η Τουρκία συνέχισε να εισβάλει στη Συρία, χαρακτήρισε το ΝΑΤΟ «εγκεφαλικά νεκρό».

Από τη μεριά του, ο Κ. Μητσοτάκης, ερωτηθείς αν συμμερίζεται αυτή τη δήλωση του Μακρόν, απάντησε: «Ουδέποτε πίστεψα ότι το ΝΑΤΟ είναι «εγκεφαλικά νεκρό». Αλλά πιστεύω ότι το ΝΑΤΟ -μέσω της πρωτοβουλίας NATO 2030- πρέπει να επανεξετάσει τις προτεραιότητές του. Εξακολουθεί να είναι η πιο επιτυχημένη συμμαχία στην παγκόσμια Ιστορία και είμαστε πολύ περήφανοι και ενεργά μέλη του».

Αναφερόμενος, δε, στην ελληνο-γαλλική συμφωνία, είπε ότι αφορά «μια στρατηγική εταιρική σχέση, η οποία εκτείνεται πέρα και πάνω από τις ρήτρες αμοιβαίας συνδρομής που περιλαμβάνονται σήμερα στις ευρωπαϊκές συνθήκες».

Υποστήριξε, επίσης, ότι «όσο πιο ισχυρός είναι ο ευρωπαϊκός πυλώνας του ΝΑΤΟ, τόσο ισχυρότερο είναι το ίδιο το ΝΑΤΟ ως συμμαχία. Είχαμε αυτή τη συζήτηση με τους Αμερικανούς εταίρους μας».

Ανέφερε, ακόμη, ότι «η Ελλάδα, η Γαλλία και οι ΗΠΑ είναι μέλη του ΝΑΤΟ, άρα δεν υπάρχει πραγματικός ανταγωνισμός. Μιλάμε για πρωτοβουλίες που αλληλοσυμπληρώνονται».

«Ενδιάμεση λύση»

Η συμφωνία, πάντως, δείχνει κυρίως ότι, στην περίπτωση που οι σχέσεις Ελλάδας - Τουρκίας φτάσουν στο ... κόκκινο, η Ελλάδα, τουλάχιστον στην πρώτη φάση, θα πρέπει να δώσει τη μάχη μόνη της.

Από τη μεριά της Γαλλίας, βέβαια, μένει να φανεί κατά πόσον θα τηρήσει τα υπογεγραμμένα και θα συνδράμει την Ελλάδα σε περίπτωση απειλής, όπως και κατά πόσον το Παρίσι είναι αποφασισμένο να επιστρέψει «δυναμικά» στην Ανατολική Μεσόγειο.

Πολύ περισσότερο, μένει να αποδειχτεί ότι δεν πρόκειται απλά για μια «εμπορική συμφωνία» ύψους ενδεχομένως άνω των δέκα δισ. ευρώ (φρεγάτες, κορβέτες και αεροσκάφη Rafale), αλλά για μια πραγματικά αμυντική συμμαχία.

Να σημειωθεί ότι τα νέα γαλλικά πολεμικά πλοία θα αρχίσουν να παραδίδονται στην Ελλάδα περί το 2025. Έως τότε είναι σχεδόν βέβαιο ότι οι επιθετικές κινήσεις της Τουρκίας στην ελληνική ΑΟΖ-Υφαλοκρηπίδα, ακόμα και στα ελληνικά χωρικά ύδατα (ΕΧΥ) θα είναι συνεχείς.Όπως επίσης ουδείς μπορεί να αποκλείσει και κάποιο πιο σοβαρό «επεισόδιο», αν και η ελληνική πλευρά δείχνει να ακολουθεί μια «κατευναστική» πρακτική έναντι της γείτονος.

Ως γνωστόν, επιπλέον, η Τουρκία ήδη κατασκευάζει κορβέτες, ενώ υποστηρίζει ότι «τρέχει» και δικό της πρόγραμμα κατασκευής φρεγατών.

Άξιον προσοχής είναι ότι, στους σχεδιασμούς των ελληνικών Ενόπλων Δυνάμεων για το Πολεμικό Ναυτικό, ήταν η παροχή πολεμικών πλοίων ως «ενδιάμεσης λύσης» μέχρι να κατασκευαστούν και παραληφθούν τα καινούργια. Κι' αυτό, προκειμένου να καλυφθούν οι επείγουσες ανάγκες του ΠΝ. Στη συμφωνία με τη γαλλική πλευρά, πάντως, κάτι τέτοιο δεν προβλέπεται.

ΌΣσον αφορά το κόστος και τον τρόπο αποπληρωμής των αγορών - μαμούθ (γαλλικών φρεγατών και αεροσκαφών), έως τώρα δεν έχουν δοθεί σαφή στοιχεία στη δημοσιότητα. Ο Κ. Μητσοτάκης είπε, πάντως, ότι «πρόκειται για μακροπρόθεσμα αμυντικά συμβόλαια που εκτείνονται σε χρονικό διάστημα πολλών ετών, σε πάνω από μια δεκαετία, αν δει κανείς τα χρονοδιαγράμματα αποπληρωμής».

Γερμανικές «επιφυλάξεις»;

Ένα ακόμα μεγάλο στοίχημα για τη Γαλλία είναι να δείξει εάν πράγματι θέλει να θέσει τις βάσεις για μια κοινή ευρωπαϊκή πολιτική Άμυνας και Εξωτερική Πολιτική.

Κάτι που πολλοί αναλυτές φοβούνται ότι θα προσκρούσει το Βερολίνο, εξαιτίας του κλειστού «οικονομικού εθνικισμού» που το διακρίνει, και του γεγονότος ότι μονίμως «σνομπάρει» τη Γαλλία. Εκτός των άλλων, και η Γαλλία, στο εσωτερικό της, το πολιτικό σκηνικό της περνάει από ... σαράντα κύματα.

Ήδη, πάντως, η αίσθηση στις Βρυξέλλες είναι ότι υπάρχουν αντιδράσεις για την ελληνο-γαλλική συμφωνία, αν και περιορισμένες.

Χώρες, όπως η Γερμανία που παραδοσιακά έχουν μεγάλες οικονομικές σχέσεις με την Τουρκία και στηρίζουν την Άγκυρα ως «ανάχωμα», αντιμετωπίζουν επιφυλακτικά μια συμφωνία, η οποία, εάν εφαρμοστεί, θα λειτουργήσει ως ένα εμπόδιο για τις νεοοθωμανικές φιλοδοξίες της Τουρκίας στην Α. Μεσόγειο.

Σύμφωνα, επίσης, το Politico, ένα ΜΜΕ γνωστό για την «εκσυγχρονιστική» γραμμή του, Ευρωπαίος διπλωμάτης χαρακτήρισε παράξενο τον ισχυρισμό, στον οποίο εστίασαν τόσο ο Κ. Μητσοτάκης όσο και ο Ε. Μακρόν ότι η συμφωνία συνεισφέρει στην Ευρώπη. Κατά τον ίδιον, πρόκειται για μια συμφωνία παραδοσιακού τύπου σαν αυτές του 19ου αιώνα μεταξύ δύο ευρωπαϊκών δυνάμεων που έχει να κάνει περισσότερο με την επιδίωξη στενών εθνικών συμφερόντων παρά με την Ευρώπη.

Αφρική - Α. Μεσόγειος

Στην αμυντική συμφωνία Ελλάδας - Γαλλίας περιλαμβάνεται και η συνδρομή της χώρας μας στις στρατιωτικές επιχειρήσεις που διεξάγει ή που θέλει να κάνει η Γαλλία στην περιοχή του Σαχέλ. Μια μεγάλη ζώνη της Αφρικής, κάτω από την έρημο Σαχάρα, με χώρες που το Παρίσι θεωρούσε ως «ζώνη επιρροής» της.

Πρόκειται για την Μπουρκίνα Φάσο, το Πράσινο Ακρωτήρι, το Τσαντ, την Γκάμπια, τη Γουϊνέα – Μπισσάου, το Μαλί, τη Μαυριτανία, τον Νίγηρα και τη Σενεγάλη, με συνολικό πληθυσμό άνω των 100 εκατομμυρίων.

Πολλάκις η Γαλλία έχει ζητήσει τη συνδρομή χωρών - μελών της ΕΕ, αλλά μάλλον αντιμετωπίστηκε με αδιαφορία. Αντίθετα, η Ελλάδα, συχνά, δια στόματος του υπουργού Άμυνας, Νίκου Παναγιωτόπουλου, επανειλημμένως έχει ταχθεί υπέρ της γαλλικής ... γραμμής.

Ενδεικτικά, φέτος τον Μάρτιο, ο Ν.Παναγιωτόπουλος, μετέχοντας στην υπουργική τηλεδιάσκεψη του Συνασπισμού για το Σαχέλ που οργανώθηκε με πρωτοβουλία της Γαλλίδας υπουργού Άμυνας, Φλωράνς Παρλύ, είπε ότι «ο πρόσφατος διορισμός Ειδικού Απεσταλμένου του υπουργείου Εξωτερικών για θέματα Σαχέλ και η έναρξη λειτουργίας ελληνικής πρεσβείας στη Σενεγάλη, υποδηλώνει την σημασία που αποδίδει η Ελλάδα στην περιοχή αυτή στην ανάπτυξη των σχέσεων με τις χώρες της Δυτικής Αφρικής, αλλά και γενικότερα τη διεθνή παρουσία της στο πλαίσιο της αμυντικής διπλωματίας και των ειρηνευτικών αποστολών».

Στην συνέντευξή του, στο πλαίσιο του Athens Democracy Forum, ο Κ. Μητσοτάκης παρατήρησε ότι «η Ευρώπη, ως ήπειρος, πρέπει να ευθυγραμμίσει την οικονομική της δύναμη με τις γεωπολιτικές της φιλοδοξίες. Και ναι, μπορεί να υπάρχουν αποστολές που ενδιαφέρουν ιδιαίτερα την Ευρώπη, στο Σαχέλ, στη Μέση Ανατολή, την Ανατολική Μεσόγειο, όπου το ΝΑΤΟ ενδέχεται να μην μην θέλει να αναμειχθεί».

Και μιλώντας για ευρωπαϊκές πρωτοβουλίες, «ακόμη και χωρίς την έγκριση του ΝΑΤΟ», κατέληξε: «Αυτό θα σήμαινε -για να είμαι απόλυτα ξεκάθαρος- χωρίς την έγκριση των Ηνωμένων Πολιτειών».

Πηγή: lawandorder.gr