Χαμάς και Φατάχ υπέγραψαν συμφωνία για τον έλεγχο της Λωρίδας της Γάζας
13/10/2017 17:58
ΔΕΝ ΥΠΑΡΧΟΥΝ ΣΧΟΛΙΑ
ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΑ ΣΧΟΛΙΟΥ

Χαμάς και Φατάχ υπέγραψαν συμφωνία για τον έλεγχο της Λωρίδας της Γάζας

Οι αντίπαλες παλαιστινιακές παρατάξεις Χαμάς και Φατάχ υπέγραψαν μια συμφωνία προκαταρκτικής συμφιλίωσης, σε μια από τις τελευταίες προσπάθειες να τερματιστεί μια παλαιστινιακή εδαφική, πολιτική και ιδεολογική διάσπαση που υπάρχει εδώ και δεκαετίες και έχει καταστείλει τις φιλοδοξίες για δημιουργία κράτους. Η συμφωνία, που υπογράφηκε στο Κάιρο με την παρουσία αξιωματούχων αιγυπτιακών μυστικών υπηρεσιών, επικεντρώνεται στο ποιος πρέπει να ελέγχει την επίμαχη Λωρίδα της Γάζας και υπό ποιους όρους.

Η αμοιβαία εχθρότητα των δύο πλευρών έχει καθορίσει την έντονη γεωγραφική και ιδεολογική διαίρεση στην παλαιστινιακή κοινωνία μεταξύ της Δυτικής Όχθης και της Γάζας, τις οποίες διοικούν χωριστά μετά τις συγκρούσεις που ξέσπασαν το 2007. Την συμφωνία υπέγραψε εκ μέρους της Χαμάς ο Σαλέχ αλ-Αρούρι, ο οποίος κατηγορήθηκε από το Ισραήλ για επιθέσεις εναντίον Ισραηλινών από το μέρος της εξορίας του στην Τουρκία και αλλού.

Υπό τη συμφωνία, η Παλαιστινιακή Αρχή με έδρα τη Δυτική Όχθη θα αναλάβει τον πλήρη έλεγχο της Λωρίδας της Γάζας που ελέγχεται από τη Χαμάς μέχρι την 1η Δεκεμβρίου, σύμφωνα με δήλωση της υπηρεσίας πληροφοριών της Αιγύπτου. Σύμφωνα με ρεπορτάζ, υπό τη συμφωνία οι δυνάμεις της Παλαιστινιακής Αρχής θα αναλάβουν τον έλεγχο των συνόρων μεταξύ Γάζας και Αιγύπτου, στη Ράφα. Σε αντάλλαγμα, ο παλαιστίνιος πρόεδρος Μαχμούντ Αμπάς και η Παλαιστινιακή Αρχή αναμένεται να άρουν τους περιορισμούς στον εφοδιασμό της Γάζας σε ηλεκτρισμό, οι οποίοι έχουν κάνει δυσβάστακτη τη ζωή των 2 εκατομμυρίων κατοίκων τους τελευταίους μήνες.

Αν και σημαντική στα χαρτιά τουλάχιστον, η συμφωνία είναι παρόμοια με τις προηγούμενες προσπάθειες συμφιλίωσης μεταξύ των δύο πλευρών, οι οποίες αποδείχθηκαν φανφάρες, με δημόσιες δηλώσεις ενότητας που σύντομα κατέληξαν στο κενό. Παρά την αναφερθείσα συμφωνία για τη διέλευση της Ράφα, είναι απίθανο να υπάρξει μεγάλη διαφορά στην πρακτική των εμπορευμάτων που εισέρχονται στη Γάζα από την Αίγυπτο, ενώ η κυκλοφορία φορτηγών προς το βόρειο Σινά παραμένει περιορισμένη από τον Αιγυπτιακό στρατό λόγω της τρέχουσας κρίσης ασφαλείας εκεί.

Ένας κορυφαίος αξιωματούχος της Φατάχ είπε ότι ο Αμπάς θα επισκεφθεί τη Γάζα "μέσα σε λιγότερο από ένα μήνα". Εάν πραγματοποιηθεί, η επίσκεψη του Αμπάς θα είναι η πρώτη από το 2007, όταν το ισλαμικό κίνημα της Χαμάς ανέλαβε τον έλεγχο της Γάζας. Το 2007, ένα χρόνο μετά τη νίκη των εκλογών στο παλαιστινιακό κοινοβούλιο, η Χαμάς έδιωξε την Παλαιστινιακή Αρχή του Αμπάς από τη Γάζα. Ο Αμπάς έμεινε με αυτόνομους θύλακες στην κατεχόμενη από το Ισραήλ Δυτική Όχθη.

Κατά τη διάρκεια της τελευταίας δεκαετίας, κάθε πλευρά ενίσχυσε τον έλεγχο της επικράτειάς της, καθιστώντας όλο και πιο δύσκολη τη δημιουργία συμβιβασμών.

Προσπάθειες για επίτευξη συμφωνίας μεταξύ των δύο παρατάξεων μέσω διαπραγματεύσεων - όπως το 2014 - έχουν ανακοινωθεί και στο παρελθόν αλλά πάντοτε απέτυχαν.

Ο σημερινός γύρος συνομιλιών επικεντρώθηκε σε θέματα με ευρύτερους τομείς συμφωνίας μεταξύ των δύο πλευρών - αφήνοντας έξω τα πιο αμφιλεγόμενα σημεία, με πιο σημαντικό το μέλλον της ένοπλης πτέρυγας της Χαμάς στη Γάζα. Η προσεχτική διατύπωση της συμφωνίας θα μελετηθεί τόσο από το Ισραήλ όσο και από τους διεθνείς δωρητές της Παλαιστινιακής Αρχής για τις επιπτώσεις της. Η συμφωνία μπορεί να έχει βαθιές νομικές συνέπειες όσον αφορά τη χρηματοδότηση της βοήθειας από τις ΗΠΑ. Ο Αμπάς επέμεινε ότι θα αναλάβει ξανά τον έλεγχο της Γάζας μόνο αν η Χαμάς παραδώσει την εξουσία. Η Χαμάς, με τη σειρά της, δήλωσε ότι δεν θα αφοπλιστεί, έστω και αν είναι πρόθυμη να δώσει στον Αμπάς τον έλεγχο της κυβέρνησης της Γάζας.

Η πρόοδος -αν και προσωρινή- ήταν αποτέλεσμα της μεταβαλλόμενης δυναμική στην ευρύτερη Μέση Ανατολή, κατά την οποία η Αίγυπτος επιχειρεί να μετατοπίσει το Κατάρ και την Τουρκία ως βασικούς διαμεσολαβητές στο Παλαιστινιακό, με τη Χαμάς και τη Φατάχ να εξαρτώνται όλο και περισσότερο εξαρτώνται από τη χορηγία του Καΐρου. Αντιμετωπίζοντας προβλήματα μετά τον ισραηλινο-αιγυπτιακό αποκλεισμό των συνόρων από το 2007, η Χαμάς έχει όλο και περισσότερες δυσκολίες στη διακυβέρνηση ή την παροχή βασικών υπηρεσιών στους κατοίκους της Γάζας.

Εν τω μεταξύ, ο 82χρονος Αμπάς μπορεί να σκέφτεται την κληρονομιά του. Ο πολιτικός διαχωρισμός υπήρξε ένας σημαντικός "στίγμα" στην ηγεσία του, ιδιαίτερα σε μια εποχή που οι προσπάθειες διαπραγμάτευσης των όρων της παλαιστινιακής κρατικής υπόστασης με το Ισραήλ φαίνεται να μην οδηγούν πουθενά. Και η Αίγυπτος - η οποία έχει αντισταθεί εδώ και πολύ καιρό στη μεγαλύτερη συμμετοχή της στη Γάζα- φαίνεται να έχει μετατοπίσει τη δική της θέση, κάτι που οφείλεται σε μεγάλο βαθμό στην εξέγερση που συνδέεται με το ISIS στο βόρειο Σινά, γύρω από την πόλη ελ-Αρίς, κοντά στη συνοριακή Ράφα.

Παλαιστίνιοι αξιωματούχοι που μιλήσανε στον Guardian υποστήριξαν ότι, δεδομένου του ρόλου της Αιγύπτου, ούτε η Φατάχ ούτε η Χαμάς ήθελαν να θεωρηθούν ως εμπόδια στις διαπραγματεύσεις - γεγονός που έδωσε ώθηση στις συνομιλίες. "Εκεί που οι Καταριανοί δεν κατάφεραν να πετύχουν, οι Τούρκοι δεν κατάφεραν να πετύχουν, οι προσπάθειες συμφιλίωσης των Ελβετών και των Νορβηγών απέτυχαν, οι Αιγύπτιοι πέτυχαν μέχρι στιγμής και μέσα σε λίγες εβδομάδες", είπε ένας αξιωματούχος.
Απαντώντας στα νέα της συμφωνίας, το Ισραήλ δήλωσε ότι οποιαδήποτε συμφωνία παλαιστινιακής συμφιλίωσης πρέπει να συμμορφώνεται με τις διεθνείς συμφωνίες και τους όρους που έθεσε το Κουαρτέτο για τη Μέση Ανατολή - συμπεριλαμβανομένης της αναγνώρισης ότι το Ισραήλ και η Χαμάς πρέπει να εγκαταλείψουν τα όπλα. "Το Ισραήλ θα εξετάσει τις εξελίξεις στον τομέα και θα ενεργήσει ανάλογα", ανέφερε ένας κυβερνητικός αξιωματούχος.

theguardian.com