Ημέρα της μαρμότας στη Γενεύη: τα παλιά ερωτήματα στοιχειώνουν τις συνομιλίες για τη  Συρία
22/02/2017 16:27
ΔΕΝ ΥΠΑΡΧΟΥΝ ΣΧΟΛΙΑ
ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΑ ΣΧΟΛΙΟΥ

Ημέρα της μαρμότας στη Γενεύη: τα παλιά ερωτήματα στοιχειώνουν τις συνομιλίες για τη Συρία

Όταν οι ειρηνευτικές συνομιλίες για τη Συρία ξεκινήσουν ξανά στη Γενεύη την Πέμπτη μετά από 10 μήνες "παγώματος", οι γνωστές διαφωνίες είναι πιθανό να επανεμφανιστούν, παρά τις μαζικές αλλαγές στο στρατιωτικό και πολιτικό πλαίσιο. Οι στρατιωτικές εξελίξεις του προέδρου Μπασάρ αλ-Άσαντ, με τους Ρώσους και την ιρανική βοήθεια, έχουν μετατρέψει το πεδίο της μάχης, από όταν διακόπηκαν οι τελευταίες συνομιλίες του ΟΗΕ χωρίς πρόοδο τον Απρίλιο του 2016.

Το πολιτικό πλαίσιο είναι εξίσου άγνωστο, με τη νέα ηγεσία στην Ουάσιγκτον και στα Ηνωμένα Έθνη και τον δειλό συντονισμό μεταξύ της Τουρκίας, της Ρωσίας και του Ιράν.

Αλλά ενώ υπάρχει κατάπαυση του πυρός, τουλάχιστον κατ' όνομα, στο μεγαλύτερο μέρος της Συρίας υπήρξαν ελάχιστες κινήσεις για τα ζητήματα που μαστίζουν τους προηγούμενους γύρους των συνομιλιών. Η σύγκρουση που ξεκίνησε με διαμαρτυρίες στους δρόμους πριν από έξι χρόνια έχει εξελιχθεί σε έναν πολύπλοκο πόλεμο που έχει στοιχίσει τη ζωή σε εκατοντάδες χιλιάδες ανθρώπους και δημιούργησε τη χειρότερη προσφυγική κρίση στον κόσμο.

Η αντιπολίτευση θα πιέσει για απελευθερώσεις κρατουμένων, την άρση των κυβερνητικών πολιορκιών και κυρίως για μια πολιτική μετάβαση που οδηγεί στο τέλος της ηγεσίας Άσαντ.

Η κυβερνητική πλευρά αναμένεται να επιμείνει στην άποψή της, ότι το σύνολο της ένοπλης αντιπολίτευσης είναι τρομοκράτες. Και με τον στρατό του Άσαντ ισχυρότερο από ό,τι ήταν εδώ και χρόνια, έχει τη δυνατότητα να εκμεταλλευτεί το πλεονέκτημα της έδρας της επί του εδάφους, εάν δεν φτάσει στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων. "Η αντιπολίτευση θα πρέπει να καταλάβει ότι υπάρχουν νέες πραγματικότητες επί του εδάφους στη Συρία και διεθνείς αλλαγές - δεν είναι όπως ήταν το 2011", δήλωσε ο βουλευτής της Συρίας Σαρίφ Σεχαντέχ που πρόσκειται στον Άσαντ. "Οι συνθήκες στο πεδίο μάχης έχουν αλλάξει, η πολιτική κατάσταση έχει αλλάξει, γι 'αυτό πρέπει να προχωρήσουμε με τη νοοτροπία της συμμετοχής και όχι του αποκλεισμού".

Ο Ανάς αλ-Αμπντάχ, επικεφαλής της αντιπολίτευσης του Εθνικού Συνασπισμού της Συρίας, δήλωσε: "Είμαστε πλήρως δεσμευμένοι στις συνομιλίες της Γενεύης και έτοιμοι να συζητήσουμε μια πολιτική λύση και μετάβαση. Δεν μπορούμε να αντιμετωπίσουμε τις βαθιές απειλές για την ασφάλεια... ενώ ο Άσαντ παραμένει στην εξουσία". Ο διαμεσολαβητής του ΟΗΕ Σταφάν ντε Μιστούρα δήλωσε "αποφασισμένος", κατά την προετοιμασία τους για τις συνομιλίες. Θέλει να επικεντρωθεί στη μεταρρύθμιση της διακυβέρνησης της Συρίας, εισάγοντας ένα νέο σύνταγμα, και στη διεξαγωγή εκλογών υπό την εποπτεία του ΟΗΕ.

"Μαγνήτης τρομοκρατίας"

Κάποιες προσωπικότητες της αντιπολίτευσης, δυτικοί και άραβες διπλωμάτες φοβούνται ότι εάν ο Άσαντ παραμείνει στην εξουσία, η βία θα σιγοβράζει για πάντα. Μια διαρροή ενός συντάγματος που συνέταξαν οι Ρώσοι δείχνει ότι θα μπορούσε να συνεχίσει για αρκετές επταετείς θητείες. "Είναι ένας μαγνήτης τρομοκρατίας", είπε ένας δυτικός διπλωμάτης. "Είναι προφανές και λογικό, αλλά είναι τόσο δύσκολο να το πουλήσεις σαν ιδέα, γιατί οι άνθρωποι θέλουν τόσο απελπισμένοι την ειρήνη. Ο κόσμος λέει: "Γιατί υποστηρίζουν την τρομοκρατία; Η προτεραιότητα είναι να σταματήσουμε την τρομοκρατία, πηγαίνετε λοιπόν με τον Μπασάρ".

Η αντιπολίτευση αναφέρει ότι ο Άσαντ είναι υπεύθυνος για εκατοντάδες χιλιάδες θανάτους. Η κυβέρνησή του κατηγορεί τους αντάρτες για την αιματοχυσία.

Δυτικοί διπλωμάτες δήλωσαν ότι ο Ντε Μιστούρα ευελπιστεί να φέρει αντιμέτωπες τις αντίπαλες φατρίες της Συρίας - σε αντίθεση με πέρυσι, όταν αναγκάστηκε να πραγματοποιήσεις "εκ του σύνεγγυς συνομιλίες" που αποδείχθηκαν άκαρπες. Αλλά δεν ήταν σαφές εάν αυτό θα είναι δυνατό.

Η αντιπροσωπεία της κυβέρνησης θα εκπροσωπείται από τον πρεσβευτής του ΟΗΕ στη Συρία Μπασάρ Τζαφαρί, ενώ η κύρια αντιπροσωπεία της αντιπολίτευσης θα διευθύνεται από τον Νασρ αλ-Χαρίρι, έναν 40χρονο καρδιολόγο από τη νότια επαρχία Ντεράα, όπου οι πρώτες μεγάλες διαδηλώσεις εναντίον του Άσαντ άρχισαν το 2011. Οι εξωτερικές δυνάμεις της Ρωσίας και του Ιράν, που υποστηρίζουν τον Άσαντ, και η Τουρκία και οι Ηνωμένες Πολιτείες, οι οποίες υποστηρίζουν τους αντιπάλους του, δεν θα έχουν κανένα άμεσο ρόλο στις συνομιλίες.

Ένα ερωτηματικό πλανάται σχετικά με τη θέση του Προέδρου των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ, του οποίου τα δημόσια σχόλια έχουν δείξει ότι ανησυχεί περισσότερο για την πάταξη του Ισλαμικού Κράτους παρά για την απομάκρυνση του Άσαντ. Ο ίδιος φαίνεται να έχει αποσυρθεί από την αμερικανο-ρωσική συν-ηγεσία στη διπλωματία για το συριακό, όπως συνέβαινε στο παρελθόν. "Πού είναι οι Ηνωμένες Πολιτείες; Δεν μπορώ να σας πω, γιατί δεν ξέρω," δήλωσε ο ντε Μιστούρα την περασμένη εβδομάδα. "Ένα πράγμα που λείπει αυτή τη στιγμή, ώστε να έχουμε μια σαφή εξίσωση... είναι η σαφής στρατηγική των ΗΠΑ".

Οι στενότερες επαφές μεταξύ της Ρωσίας, της Τουρκίας και του Ιράν οδήγησαν τους Σύριους διαπραγματευτές σε συνομιλίες στο Καζακστάν τον Ιανουάριο και αυτό το μήνα, και σύντομα γεννήθηκε η ελπίδα για μια νέα ώθηση. Όμως αυτές οι συνομιλίες, για τις οποίες ορισμένοι διπλωμάτες είπαν ότι θα μπορούσαν να οδηγήσουν σε ένα ενιαίο μέτωπο ενάντια στις χαρακτηρισμένες τρομοκρατικές ομάδες, έληξαν άδοξα.

Ο νέος Γενικός Γραμματέας του ΟΗΕ, Αντόνιο Γκουτέρες, υποβάθμισε τις προσδοκίες για σημαντική πρόοδο. "Η ειρήνη είναι δυνατή μόνο όταν κανένα από τα μέρη της σύγκρουσης δεν θα θεωρεί ότι μπορεί να κερδίσει. Δεν είμαι σίγουρος ότι έχουμε φτάσει σε αυτό το σημείο στη Συρία", είπε το Σάββατο. "Φοβάμαι ότι ορισμένοι μπορεί να εξακολουθούν να πιστεύουν, και νομίζω ότι είναι μία απόλυτη ψευδαίσθηση, ότι μπορεί να κερδίσουν αυτόν τον πόλεμο, κι έτσι δεν είμαι αισιόδοξος για τη βραχυπρόθεσμη λύση για την κρίση στη Συρία".

reuters.com