Βρετανία: Τι θα γίνει αν χάσουν οι Συντηρητικοί τις εκλογές- Θα μπορούσε να ανατραπεί το Brexit;
19/04/2017 14:50
ΔΕΝ ΥΠΑΡΧΟΥΝ ΣΧΟΛΙΑ
ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΑ ΣΧΟΛΙΟΥ

Βρετανία: Τι θα γίνει αν χάσουν οι Συντηρητικοί τις εκλογές- Θα μπορούσε να ανατραπεί το Brexit;

Φανταστείτε ότι, με κάποιο θαύμα, η Τερέζα Μέι και οι Συντηρητικοί χάνουν τις γενικές εκλογές της 8ης Ιουνίου. Θα μπορούσε μια νέα κυβέρνηση να ανατρέψει το αίτημά της για ενεργοποίηση του άρθρου 50 και να αναστείλει το Brexit; Η σύντομη απάντηση είναι ναι. Αλλά θα χρειαζόταν μια πολύ απίθανη σειρά γεγονότων, δεδομένου ότι το Εργατικό Κόμμα είναι 21% πίσω από τους Συντηρητικούς στις πιο πρόσφατες δημοσκοπήσεις.

Το άρθρο 50 ξεκινά μια προθεσμία δύο ετών που λήγει το 2019, μετά την οποία η Βρετανία δεν θα είναι πλέον μέλος της ΕΕ, ανεξάρτητα από το αν το Ηνωμένο Βασίλειο έχει συνάψει εμπορική συμφωνία με την υπόλοιπη Ευρώπη. Μπορεί ένας νέος πρωθυπουργός να πάρει πίσω το αίτημα αποχώρησης; Ή μήπως το άρθρο 50 αποτελεί αμετάκλητη πράξη, διώχνοντας τη Βρετανία από την Ευρώπη ό,τι και αν γίνει;

Ο νόμος είναι ασαφής, αλλά υπάρχουν κάποιες ενδείξεις από τις νομικές αρχές ως προς το αν το άρθρο 50 είναι αναστρέψιμο. Πρόσφατα, ένα σχέδιο ψηφίσματος που διέρρευσε από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο ανέφερε ότι το Ηνωμένο Βασίλειο θα μπορέσει να ανακαλέσει το άρθρο 50 πριν λήξει, εάν συμφωνεί η υπόλοιπη ΕΕ. Αυτό μοιάζει δύσκολο: το Ηνωμένο Βασίλειο θα χρειαζόταν και οι 27 άλλες χώρες να ψηφίσουν υπέρ της επιστροφής. Αλλά το σενάριο ενός νέου πρωθυπουργού που ευνοεί την παραμονή, θα ταιριάζει σε όλα τα κόμματα: είναι πολύ πιθανό τα άλλα έθνη της ΕΕ να καλωσορίσουν πίσω το Ηνωμένο Βασίλειο υπό τις υπάρχουσες συνθήκες συμμετοχής.

Το θέμα όμως δεν έχει διευθετηθεί στα δικαστήρια, ούτε καν στο Ευρωπαϊκό Δικαστήριο. Ιδού τι αναφέρουν οι διάφορες νομικές αρχές:

Αυτοί που υποστηρίζουν ότι το άρθρο 50 είναι αμετάκλητο:

Η υπουργός Δικαιοσύνης Λιζ Τρας είπε: «έτσι όπως το κατανοώ, θεωρώ ότι είναι αμετάκλητο». Η επίσημη θέση της κυβέρνησης είναι ότι δεν θα ανατρέψει ποτέ την απόφασή της.

Το Ανώτατο Δικαστήριο του Ηνωμένου Βασιλείου, με την απόφασή του που απαιτεί από τη Βουλή των Κοινοτήτων να ψηφίσει νομοσχέδιο που ενεργοποιεί το άρθρο 50, δήλωσε: «Στην παρούσα διαδικασία, δεν αμφισβητείται ότι η ειδοποίηση βάσει του άρθρου 50 (2) δεν μπορεί να δοθεί με όρους ειδικούς και ότι, μόλις δοθεί, δεν μπορεί να αποσυρθεί». Αυτό όμως ήταν απλώς διαδικαστική υπόθεση στην προκειμένη περίπτωση. Το δικαστήριο δεν αποφάνθηκε επί της ουσίας της θέσης. Ως νομικό ζήτημα παραμένει χωρίς απόφαση.

Αυτοί που ισχυρίζονται ότι το άρθρο 50 μπορεί να αναιρεθεί:

Οι διαπραγματευτές της ΕΕ των 27 που αναφέρονται στο άρθρο 50 αναφέρουν ότι «... η ανάκληση πρέπει να υπόκειται σε όρους που έχουν καθοριστεί από όλες τις χώρες της ΕΕ των 27, ώστε να μην μπορούν να χρησιμοποιηθούν ως διαδικαστικοί μηχανισμοί ή να καταστρατηγηθούν σε μια προσπάθεια βελτίωσης των πραγματικών όρων συμμετοχής του Ηνωμένου Βασιλείου».

Ο Λόρδος Κερ, συγγραφέας του άρθρου 50, αναφέρει ότι «μπορείτε να αλλάξετε γνώμη κατά τη διάρκεια της διαδικασίας». Είπε στο BBC: «Κατά τη διάρκεια αυτής της διετούς περιόδου, αν μια χώρα αποφασίσει στην πραγματικότητα ότι δεν θέλει να φύγει τελικά, όλοι θα είναι πολύ οργισμένοι για το χάσιμο χρόνου ...Θα μπορούσαν να δοκιμάσουν να εξάγουν ένα πολιτικό τίμημα, αλλά νόμιμα δεν θα μπορούσαν να επιμείνουν να φύγετε». Μιλώντας στη Βουλή των Λόρδων αυτό το μήνα, ο Κερ πρόσθεσε: «Όταν η κυβέρνηση λέει ως πολιτική ότι δεν θα αποσύρει την ειδοποίηση ... επιβεβαιώνει σιωπηρά ότι βάσει του νόμου θα μπορούσε να την αποσύρει».
Ο πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου Ντόναλντ Τουσκ υποστήριξε πέρυσι ότι η Βρετανία θα μπορούσε να αλλάξει γνώμη. «Κατά τη γνώμη μου, η μόνη πραγματική εναλλακτική λύση στο σκληρό Brexit είναι το να μην υπάρχει Brexit», δήλωσε τον περασμένο Οκτώβριο, προσθέτοντας ότι μετά την ολοκλήρωση των συζητήσεων εξόδου, η Βρετανία πρέπει «να αξιολογήσει το αποτέλεσμα των διαπραγματεύσεων και να καθορίσει εάν το Brexit την ενδιαφέρει».

Η βουλή των Λόρδων ενημερώθηκε από τον δικό της νομικό σύμβουλο: «Είναι απολύτως σαφές ότι δεν μπορείτε να αναγκαστείτε να το περάσετε αυτό εάν δεν θέλετε: για παράδειγμα, εάν υπάρχει αλλαγή κυβέρνησης ... Δεν υπάρχει τίποτα στο άρθρο 50 που να εμποδίσει τυπικά ένα κράτος-μέλος να αντιστρέψει την απόφασή του».

Όλα αυτά ακούγονται απίθανα αυτή τη στιγμή. Αλλά αξίζει να ληφθεί υπόψη ότι η βρετανική πολιτική σήμερα είναι γεμάτη εκπλήξεις. Και δύο από τις προηγούμενες «αδιανόητες» προϋποθέσεις για την αναστροφή του άρθρου 50 έχουν ήδη συμβεί: Η κυβέρνηση έχει ζητήσει νέες εκλογές και το κοινοβούλιο της Σκωτίας έχει ψηφίσει για ένα νέο δημοψήφισμα ανεξαρτησίας.

businessinsider.com