Περί τεχνών
02/01/2018 19:59
Του Μέντορος
ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΑ ΣΧΟΛΙΟΥ

Περί τεχνών

Ars longa, vita brevis - Η τέχνη μακρά, ο βίος βραχύς (Λατινική παροιμία)

Περί τεχνών και όχι μόνο των καλών το ανάγνωσμα η μάλλον η γραφή σήμερα.

Με τον όρο Τέχνες εννοούμε τις ψυχικές δραστηριότητες ή δημιουργίες που διεγείρουν τα συναισθήματα και τις νοητικές διεργασίες του ανθρώπου. Μέσα από τα έργα τους αποτυπώνουν την ψυχική κατάσταση, τα συναισθήματα, τις ιδέες, τα οράματα του δημιουργού τους δηλαδή του καλλιτέχνη. Η τέχνη μπορεί να εφαρμόζεται και σε αντικείμενα καθημερινής, πρακτικής χρήσης όπως η διακόσμηση ενός πήλινου πιάτου και τότε λέμε ότι πρόκειται για εφαρμοσμένη τέχνη. Ακριβής ορισμός είναι δύσκολο να δοθεί αλλά σίγουρα η τέχνη στηρίζεται στο ταλέντο και στην εμπειρία.

Στην ελληνική γλώσσα υπάρχει μια σχετική σύγχυση των όρων τέχνη και τεχνική γιατί η λέξη συμπεριλαμβάνει όλες τις διαδικασίες για την παραγωγή, την δημιουργία κάποιου προϊόντος. Υπάρχουν όροι που αλληλοεπιδρούν, συγχέονται και κάποτε εναρμονίζονται ή και ταυτίζονται όπως τεχνικό, καλλιτεχνικό, τεχνίτης, καλλιτέχνης για να αποδώσουν τις ανθρώπινες δημιουργίες ή δραστηριότητες που λειτουργούν αυθαίρετα σε σχέση με τους φυσικούς νόμους και κάποτε τους υπερβαίνουν ακολουθώντας στην ουσία τους κανόνες του δημιουργού τους. Στην αγγλική γλώσσα υπάρχουν δύο λέξεις art και craft με την πρώτη να αναφέρεται σε τέχνη που συνδέεται με προϊόντα αισθητικής κυρίως αξίας και την δεύτερη για τα υπόλοιπα.

Καλές Τέχνες είναι οι Τέχνες που υπηρετούν το ωραίο( κάλλος) και αποσκοπούν στο να προσφέρουν αισθητική κυρίως απόλαυση, όπως η μουσική, η γλυπτική, η ζωγραφική, σε αντιδιαστολή με τις εφαρμοσμένες τέχνες που υπηρετούν περισσότερο πρακτικές ανάγκες.

Οι (δέκα) καλές τέχνες είναι οι:

1.Αρχιτεκτονική

2.Γλυπτική

3.Εικαστικές τέχνες ( Ζωγραφική, Χαρακτική )

4.Λογοτεχνία, Ποίηση

5.Μουσική

6.Θέατρο, (Όπερα, Χορός, Παντομίμα)

Οι κλασικές, αρχαίες…

7.Κινηματογραφία (έβδομη τέχνη) από το 1894

8.Φωτογραφία (όγδοη τέχνη) όχι ομόφωνα αποδεκτή

9.Κόμικς (ένατη τέχνη) όχι ομόφωνα αποδεκτή

10.Μικρότερης σημασίας (ελάσσονες) π.χ. κεραμική, κοσμήματα κλπ. δεν υπάρχει ομοφωνία για το ποια θα μπορούσε να είναι η δέκατη καλή τέχνη.

Οι αρχαίοι Έλληνες και η λατρεία των Μουσών…

Οι Μούσες: οι θεότητες της χαράς και των τεχνών

Οι Μούσες ζούσαν μια χαρούμενη ζωή στη κατοικία των θεών, στον Όλυμπο, και προσέφεραν ευχάριστες διασκεδάσεις στην ολύμπια ζωή, κυρίως τραγουδώντας με τις ακούραστες φωνές τους θείες μελωδίες και ύμνους και παίζοντας λύρα μαζί με τον Απόλλωνα - που γι’ αυτό αποκαλούνταν Μουσαγέτης (ή Μουσηγέτης).

Ως προς την καταγωγή τους, οι πιο πολλοί πίστευαν πως μητέρα τους ήταν η Μνημοσύνη, κόρη του Ουρανού και της Γης, που κοιμήθηκε με τον Δία στην Πιερία (δηλαδή την περιοχή βόρεια του Ολύμπου) για εννιά διαδοχικές νύχτες. Ένα χρόνο μετά η Μνημοσύνη γέννησε εννιάδυμα, κοντά στην κορυφή του Ολύμπου: εννιά κόρες, που τις μάγευε όλες η μουσική και η ποίηση και που από τότε αποτέλεσαν μια λαμπρή χορωδία.

Η Καλλιόπη, η πρώτη των Μουσών και πιο σεβαστή απ' όλες, ήταν η Μούσα του ηρωικού έπους, η Κλειώ ήταν η Μούσα της ιστορίας, η Ευτέρπη της αυλητικής τέχνης, η Τερψιχόρη της λυρικής ποίησης (ενώ πιο παλιά ήταν η Μούσα του χορού), η Ερατώ του υμέναιου και του γάμου, άρα και της ερωτικής ποίησης. Η Μελπομένη ήταν η Μούσα της τραγωδίας, η Θάλεια της κωμωδίας, η Ουρανία της αστρονομίας και τέλος η Πολύμνια της μιμικής, δηλαδή της παντομίμας.

Οι Μούσες συμβόλιζαν το μεγαλείο της τέχνης· το ωραίο όχι μόνο στη μορφή, μα και στο περιεχόμενο. Ήταν φωτεινές και ήπιες μορφές που μέχρι σήμερα προσωποποιούν την παρηγοριά που φέρνει η τέχνη και η ηθική στη ζωή των ανθρώπων, καθώς και την ομορφιά που της δίνει.

Εφαρμοσμένες τέχνες θεωρούνται οι:

Μαγειρική, Διακοσμητική, Γραφιστική, Επιπλοποιία, Μικροτεχνία η οποία συμπεριλαμβάνει και την αργυροχρυσοχοΐα, Αγγειοπλαστική, Ηθοποιία, Οπτικοακουστικές Τέχνες , Υφαντουργία πλέξιμο και ραπτική συμπεριλαμβάνοντας και τη μόδα, Κομμωτική, Πυροτεχνουργία, Γκράφιτι κλπ.

ΜΕΡΙΚΑ ΑΠΟΦΘΕΓΜΑΤΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΤΕΧΝΗ

·Αν ακούσεις μια φωνή να σου λέει "δεν είσαι ζωγράφος", τότε πρέπει, φίλε μου, να ζωγραφίζεις οπωσδήποτε και η φωνή θα σιωπήσει, μόνο όμως με τη δουλειά. -Βίνσεντ βαν Γκογκ

·Άριστος φύλακας του ανθρώπου είναι ο λόγος σε συνδυασμό με την μουσική. Καθώς μόνο αυτός θα γίνει ο ισόβιος σωτήρας της αρετής, αν υπάρχει μέσα σ' αυτόν που την κατέχει. - Πλάτων

·Για ν' αναπτυχθούν οι τέχνες πρέπει να θηλάσουν το γάλα της ελευθερίας. - Φρίντριχ Σίλερ

·Για να μην καταστραφούμε από τη γνώση, έχουμε την Τέχνη. - Φρειδερίκος Νίτσε

·Δεν λέω τα πάντα, αλλά ζωγραφίζω τα πάντα. - Πάμπλο Πικάσο

·Yo no digo todo, mas pinto todo

·Δεν υπάρχει αληθινό έργο τέχνης, που να μην έχει συμβάλει στην εσωτερική απελευθέρωση των προσώπων που το γνώρισαν και το αγάπησαν. - Αλμπέρ Καμύ

·Δεν υπάρχει μεγάλη τέχνη, αλλά μόνο μεγάλος καλλιτέχνης. - Εντουάρ Μανέ

·Δεν υπάρχουν απαράβατοι κανόνες στην αναζήτηση του ωραίου. - Λούντβιχ βαν Μπετόβεν

·Εάν είναι τέχνη τότε δεν είναι για όλους, αν όμως δεν είναι για όλους, τότε ίσως ακόμη δεν έγινε Τέχνη. - Σόμπεργκ Α.

·Εάν η επιστήμη είναι η μνήμη του νου, η τέχνη είναι η μνήμη των αισθημάτων. - Βλαντιμίρ Σολοούχιν

·Η δημιουργικότητα απαιτεί το θάρρος να απαρνηθείς όλες σου τις βεβαιότητες. - Έριχ Φρομ

·Η έλλειψη των εξαιρετικών προσωπικοτήτων είναι ιδιαίτερα έντονη στο χώρο της τέχνης. Η ποίηση, η ζωγραφική, η μουσική έχουν οριστικά εκφυλιστεί και σε μεγάλο βαθμό έχουν χάσει τη λαϊκή απήχησή τους. - Αϊνστάιν

·Η έμπνευση ακολουθεί το όραμα. -Ραμπιντρανάθ Ταγκόρ

·Η ζωή δε μιμείται την τέχνη, μιμείται την κακή τηλεόραση. - Γούντι Άλεν

·Life doesn't imitate art, it imitates bad television

·Η πρόοδος των επιστημών και των τεχνών δε βελτιώνει το ήθος των ανθρώπων. - Ζαν Ζακ Ρουσσώ

·Η τέχνη απαιτεί απομόνωση, ή ανάγκη, ή πάθος. - Αλέξανδρος Δουμάς (υιός)

·Η τέχνη δεν είναι ο καθρέπτης που αντικατοπτρίζει την πραγματικότητα, αλλά η σφύρα που τη διαμορφώνει. - Μπέρτολτ Μπρεχτ

·Η τέχνη είναι ένα ψέμα που μας βοηθάει να δούμε την αλήθεια. - Πάμπλο Πικάσο

·Η Τέχνη είναι ή κλοπή ή επανάσταση. - Πωλ Γκωγκέν

·Η τέχνη είναι η πνευματική διαμαρτυρία μας, είναι μια θαρραλέα απόπειρα να υποδείξει κανείς στη ζωή το σωστό δρόμο. - Όσκαρ Ουάιλντ

·Η τέχνη είναι μεσολαβητής εκείνου που δεν μπορείς να εκφράσεις. - Γκαίτε

·Η τέχνη είναι μια έκφραση. - Χένρυ Μουρ

·Η τέχνη είναι μια θρησκεία που έχει τους ιερείς της και πρέπει να έχει και τους μάρτυρες της. - Ονορέ ντε Μπαλζάκ

·Η τέχνη είναι μορφή εξουσίας του αισθήματος, ενώ η πολιτική είναι η εξουσία της ψυχρής λογικής. - Δημήτρης Χορν

·Η Τέχνη είναι ο πιο σύντομος δρόμος από τον έναν άνθρωπο στον άλλον. - Ροζέ Γκαρωντύ

·Μάθετε ν' αγαπάτε την τέχνη μέσα σας και όχι τον εαυτό σας μέσα στην τέχνη. - Κονσταντίν Στανισλάφσκι

·Μια εικόνα είναι ένα ποίημα χωρίς λέξεις. - Οράτιος

·Ο αληθινός τεχνίτης μόνο με στοργή εργάζεται. - Βίκτωρ Ουγκώ

·Ο έρωτας είναι σαν την τέχνη. Σε μια και μοναδική στιγμή ο άνθρωπος έχει το συναίσθημα, ότι όλα τα έχει καταλάβει, ότι μπορεί να ξεπεράσει τα όρια του. - Κονσταντίν Στανισλάφσκι

·Ο ζωγράφος ζωγραφίζει ότι πουλάει. Αντίθετα ο καλλιτέχνης πουλάει ότι ζωγραφίζει. - Πάμπλο Πικάσο

·Ο σκοπός της τέχνης δεν είναι να αναπαραστήσει την εξωτερική εμφάνιση των πραγμάτων, αλλά την εσωτερική τους σημασία. - Αριστοτέλης

·Ο σκοπός της τέχνης συνίσταται στην αποκρυστάλλωση της φύσης σε σκέψη και της σκέψης σε μορφή. - Ρενέ Ντεκάρτ

·Ο τσοπάνος κάθεται και σκαλίζει τη γκλίτσα του, όχι για να την κάνει σταθερότερη, αλλά ομορφότερη. Τούτο το " περιττό" που προστίθεται στο αναγκαίο είναι η τέχνη. Όλοι, ακόμα κι οι πρωτόγονοι θα 'θελαν τα πράγματα που χρησιμοποιούν, εκτός από χρήσιμα, να είναι κι όμορφα, «εύμορφα» στα αρχαία ελληνικά, δηλαδή που έχουν καλή μορφή. - Βασίλης Ραφαηλίδης

·Οι καλλιτέχνες δεν ξυπνούν ποτέ. Ζουν πάντα μέσα εις το όνειρο. - Παύλος Νιρβάνας

·Οι μεγάλοι πληρώνουν την τέχνη με τη ζωή τους, οι μικροί βγάζουν λεφτά από την τέχνη για την ζωή τους. - Κρότκι Ε.

·Οι περισσότεροι που αποκαλούν τον εαυτό τους ζωγράφο, στην πραγματικότητα είναι έμποροι των πινάκων με μόνη διαφορά ότι οι πίνακες είναι δικοί τους. - Μπάτλερ Σ.

·Όλες οι Τέχνες έχουν γεννήσει αριστουργήματα. Η Τέχνη της διακυβέρνησης δεν έχει γεννήσει παρά τέρατα. - Σαιν Ζιστ

·Όλες οι τέχνες υπηρετούν την μεγαλύτερη από τις τέχνες: την Τέχνη να ζεις. - Μπέρτολτ Μπρεχτ

·Όλοι γνωρίζουμε πως η Τέχνη δεν είναι η αλήθεια. Η Τέχνη είναι ένα ψεύδος που μας κάνει να αναγνωρίζουμε την αλήθεια, τουλάχιστον την αλήθεια που μας δίνει. - Πάμπλο Πικάσο

·Όλοι θέλουν να καταλάβουν τη ζωγραφική. Γιατί δεν προσπαθούν να καταλάβουν το κελάηδημα των πουλιών; Τους αρέσει η νύχτα, ένα λουλούδι, τόσα πράγματα γύρω τους, χωρίς να τα καταλαβαίνουν. Γιατί πρέπει οπωσδήποτε να καταλάβουν τη ζωγραφική. - Πάμπλο Πικάσο

·Σ' ένα άρτιο έργο τέχνης δεν φτάνει μόνο να εκπλήσσεται η διάνοια (από το απίθανα ευρηματικό στοιχείο), αλλά και να συγκινείται η αίσθηση του δέκτη. -Κωνσταντίνος Τσάτσος

·Σε μια ώριμη κοινωνία το κυριότερο έργο Τέχνης είναι ο ίδιος ο άνθρωπος και όχι οι μηχανές του ή οι οργανώσεις του. Λιούις Μάμφορντ

·Σκοπός του καλλιτέχνη δεν είναι να κάνει τα πράγματα όπως τα κάνει η φύση, αλλά όπως θα τα έκανε. - Ραφαήλ

·Στην τέχνη η έλλειψη ελαττωμάτων δεν είναι αρετή. - Αιμίλιος Φάγκε

·Στο να προσδίδεις στις αρχαίες σκέψεις καινούργια μορφή, αυτό είναι που αποτελεί όλες τις τέχνες και όλη τη δημιουργικότητα. - Ανατόλ Φρανς

·Τέχνη δεν είναι να απεικονίζουμε τα ωραία πράγματα, αλλά να απεικονίζουμε ωραία τα πράγματα. - Iμμάνουελ Καντ

·Πολλοί θέλουν να περάσουν την άποψη ότι η τέχνη είναι μια πολυτέλεια, μια διασκέδαση. Η τέχνη είναι κάτι πολύ πιο σημαντικό και γι’ αυτό οι εκάστοτε πολιτικές εξουσίες προσπαθούν να τη χαλιναγωγήσουν και να τη χρησιμοποιήσουν σαν όπλο, όπως τους συμφέρει. Γιατί έχει πολλή δύναμη. Αλλάζει συνειδήσεις, ανοίγει μυαλά και σε βοηθά να κρατάς και την ταυτότητά σου. Δεν ισοπεδώνει. - Σουζάνα Βουγιουκλή

Μέντωρ