#_CRON_JOB_#
#_CRON_JOB_#
06/12/2012 12:45
ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΑ ΣΧΟΛΙΟΥ

O πρώτος δημοκρατικός δικτάτορας της Αιγύπτου;



Ο αιγύπτιος πρόεδρος Μοχάμεντ Μόρσι αποφάσισε πρόσφατα να συγκεντρώσει υπερεξουσίες, υποστηρίζοντας ότι έτσι θα πετύχει τους στόχους της επανάστασης που ανέτρεψε τη δικτατορία του Χόσνι Μουμπάρακ. Οι αντίπαλοί του - πολλοί από αυτούς επαναστάτες ενάντια στον Μουμπάρακ – διαμαρτύρονται, γράφει ο Οmar Ashour, διευθυντής σπουδών της Μέσης Ανατολής, στο  Ινστιτούτο Αραβικών και Ισλαμικών Σπουδών του Πανεπιστημίου του Έξετερ, εν μέρει όμως αυτός μοιάζει ο μόνος τρόπος εκδημοκρατισμού.

Ο Μοχάμεντ Μόρσι, ο πρώτος εκλεγμένος από τους πολίτες πρόεδρος της Αιγύπτου, πρόσφατα χορήγησε στον εαυτό του υπερβολικές προσωρινές εξουσίες, προκειμένου, όπως υποστηρίζει, να πετύχει τους στόχους της επανάστασης που ανέτρεψε τη δικτατορία του Χόσνι Μουμπάρακ. Αλλά τα διατάγματα υποκίνησαν έντονες αντιδράσεις από πολλές επαναστατικές δυνάμεις που βοήθησαν στην ανατροπή του Μουμπάρακ (καθώς και από δυνάμεις πιστές σ 'αυτόν), με νέες διαμαρτυρίες να ξεσπούν στην πλατεία Ταχρίρ του Καΐρου.

Ο Μόρσι έχει βρεθεί στη δύσκολη κατάσταση να πρέπει να υπερασπιστεί την απόφασή του εναντίον των διαδηλωτών, ενώ ταυτόχρονα να πρέπει να κάνει κοινό μέτωπο μαζί τους. «Συμμερίζομαι το όνειρό σας από για ένα σύνταγμα για όλους τους Αιγυπτίους, με το διαχωρισμό των τριών εξουσιών: εκτελεστικής, νομοθετικής και δικαστικής» είπε στους αντιπάλους του. «Θα εμποδίσω όποιον θέλει να χάσουν οι Αιγύπτιοι αυτή την ευκαιρία». Ήταν λοιπόν το «αυτό-πραξικόπημα» του Μόρσι  απαραίτητο για την υλοποίηση των στόχων της δημοκρατικής επανάστασης;

Η νέα συνταγματική διακήρυξη, ο νόμος για την προστασία της επανάστασης και τα νέα προεδρικά διατάγματα έχουν πολλούς στόχους:

- Να εκδιώξουν τον δημόσιο κατήγορο, έναν συνεχιστή της εποχής Μουμπάρακ που απέτυχε να καταδικάσει δεκάδες αξιωματούχους του καθεστώτος που κατηγορούνταν για διαφθορά και κατάχρηση εξουσίας.
- Να προστατεύσει τα υπόλοιπα εκλεγμένα και έμμεσα εκλεγμένα θεσμικά όργανα (τα οποία έχουν μια ισλαμική πλειοψηφία) από τη διάλυση, από τους δικαστές του Συνταγματικού Δικαστηρίου (ως επί το πλείστον συνεχιστές του Μουμπάρακ).

- Να  δικαστούν ξανά οι στρατηγοί του Μουμπάρακ.

- Να αποζημιώσει και να δώσει συντάξεις στα θύματα της καταστολής

Ενώ οι περισσότεροι Αιγύπτιοι υποστηρίζουν τους στόχους του Μόρσι, μια δραματική επέκταση της προεδρικής εξουσίας για την επίτευξη τους ήταν, για πολλούς, ένα πολύ μεγάλο βήμα. Δεδομένης της ακραίας πόλωσης και καχυποψίας ανάμεσα στους Αιγύπτιους ισλαμιστές και τις κοσμικές δυνάμεις, ο Μόρσι θα έπρεπε να προβλέψει τις διαμαρτυρίες. Οι υπόνοιες για τους ισχυρούς, εν τέλει, ήταν ένας από τους παράγοντες που εμψύχωσαν την επανάσταση. Ένας άλλος λόγος είναι η στάση του «μηδενικού αθροίσματος»: κάθε επίτευγμα του Μόρσι γίνεται αντιληπτό από τους αντιπάλους του ως απώλεια.

Οι δυνάμεις ενάντια στον Μόρσι είναι διχασμένες ιδεολογικά και πολιτικά. Ο βραβευμένος με Νόμπελ Μοχάμεντ Ελ Μπαραντέι, ένας φιλελεύθερος μεταρρυθμιστής, έχει ελάχιστα κοινά με τον Αχμέντ Ελ-Ζιντ, επικεφαλής του Ομίλου των Δικαστών και πιστό του Μουμπάρακ. Αλλά οι δυνάμεις ενάντια στον Μόρσι που υποστήριξαν την επανάσταση θεωρούν πολύ υψηλό το τίμημα για τον καθαρισμό του δικαστικού συστήματος, υποστηρίζοντας ότι η συνταγματική διακήρυξη θα οδηγήσει  σε δικτατορία. Πράγματι, η διακήρυξη προστατεύει τα προεδρικά διατάγματα από τον δικαστικό έλεγχο (αν και ο Μόρσι διευκρινίζει ότι αφορά μόνο τα θέματα «εθνικής κυριαρχίας» και τόνισε την προσωρινή φύση της). Δίνει επίσης στον πρόεδρο εξουσίες έκτακτης ανάγκης για να καταπολεμήσει αόριστες απειλές που θέτουν σε κίνδυνο το έθνος. Μόνο αν το νέο σχέδιο συντάγματος καταψηφισθεί σε ένα δημοφιλές δημοψήφισμα στις 15 Δεκεμβρίου, οι εν λόγω διατάξεις θα πρέπει να ακυρωθούν.

Αλλά ούτε και οι παρατάξεις της αντιπολίτευσης τηρούν τις δημοκρατικές αρχές. Αποτελούμενοι κυρίως από τους ηττημένους των εκλογών και τα υπολείμματα του καθεστώτος Μουμπάρακ, κάποιοι προσπαθούν να ανατρέψουν τον Μόρσι και όχι μόνο να τον κάνουν να πάρει πίσω το διάταγμά του. Ο Ελ Μπαραντέι, για παράδειγμα, «αναμένει» ο στρατός να κάνει το εθνικό καθήκον του και να παρέμβει αν «τα πράγματα ξεφύγουν από τον έλεγχο» - μάλλον μια καθόλου δημοκρατική στάση, δεδομένου του ιστορικού του στρατού.

Το διάταγμα Μόρσι έχει αναμφίβολα πολώσει την αιγυπτιακή πολιτική ζωή περαιτέρω. Το χειρότερο σενάριο είναι οι συγκρούσεις στο δρόμο μεταξύ σκληροπυρηνικών υπερασπιστών και αντιπάλων του Μόρσι. Ιστορικά, τέτοιες συγκρούσεις έχουν προκαλέσει συχνά εμφύλιο πόλεμο (για παράδειγμα, στην Ισπανία το 1936 ή το Τατζικιστάν το 1992) ή βάναυσα στρατιωτικά πραξικοπήματα (όπως στην Ινδονησία το 1965 και την Τουρκία το 1980).

Για τον Μόρσι και τους υποστηρικτές του, ήταν επιτακτική ανάγκη η εξουδετέρωση των δικαστών του Συνταγματικού Δικαστηρίου, του οποίου η απόφαση τον περασμένο Ιούνιο διέλυσε την πρώτη ελεύθερα εκλεγμένη, μετά την επανάσταση Συνέλευση του Λαού (κάτω βουλή του κοινοβουλίου). Σύμφωνα με το στρατόπεδο Μόρσι, το πολιτικοποιημένο Δικαστήριο σκόπευε να διαλύσει το Συμβουλευτικό Συμβούλιο (την άνω βουλή) και τη Συνταγματική Συνέλευση, όπως άφησαν να εννοηθεί δημοσίως ορισμένοι από τους δικαστές. Ομοίως, ο «λεηλατημένος» εισαγγελέας δεν είχε παρουσιάσει καμία σοβαρή ένδειξη εναντίον των αξιωματούχων του Μουμπάρακ, οι οποίοι κατηγορούνταν για τη δολοφονία διαδηλωτών, οδηγώντας σε αθωωτικές αποφάσεις για σχεδόν όλες τις κατηγορίες.

Ως ένας πρόεδρος ο οποίος εξελέγη μόνο με μια πλειοψηφία 51,7%, ο Μόρσι πρέπει να είναι ευαίσθητος στις ανάγκες των οπαδών του, κυρίως στους ισλαμιστές επαναστάτες και στα θύματα των δυνάμεων ασφαλείας. Αλλά για πολλούς επαναστάτες, υπήρχαν και άλλοι τρόποι για να απολύσει έναν διεφθαρμένο εισαγγελέα και να καθαρίσει το δικαστικό σώμα. Για παράδειγμα, ένας νέος νόμος για τη ρύθμιση της δικαστικής εξουσίας υπήρξε αίτημα της επανάστασης από τις αρχές της.

Για τον Μόρσι το δίλημμα ήταν ότι το Συνταγματικό Δικαστήριο θα μπορούσε να καταργήσει το νόμο, καθιστώντας την προσπάθεια χωρίς νόημα. Είχε ήδη εγκαταλείψει την προσπάθεια δύο φορές: μία φορά τον Ιούλιο του 2012, όταν υπό την πίεση του Ανώτατου Συμβουλίου των Ενόπλων Δυνάμεων εγκατέλειψε την προσπάθεια να επαναφέρει το εκλεγμένο κοινοβούλιο και μια φορά όταν προσπάθησε να καθαιρέσει τον εισαγγελέα, κάνοντας τον πρεσβευτή της Αιγύπτου στο Βατικανό. Η «Συνταγματική διακήρυξη» του Μόρσι ήταν ένα αποφασιστικό - αν και αντιδημοκρατικό, πολωτικό και ως εκ τούτου  με μεγάλο πολιτικό κόστος - βήμα για να τελειώσει το αδιέξοδο. Και, ενώ τέτοια διατάγματα έχουν οδηγήσει σε δικτατορίες και όχι σε δημοκρατίες σε άλλες χώρες που βρίσκονται σε πολιτική μετάβαση, κανένας δεν είχε μια πολιτικοποιημένη δικαστική οντότητα που να παίξει τον ρόλο του καταστροφέα στη διαδικασία εκδημοκρατισμού.

Πράγματι, σχεδόν δύο χρόνια μετά την επανάσταση, οι δυνάμεις ασφαλείας της Αιγύπτου δεν έχουν αναμορφωθεί με οποιοδήποτε ουσιαστικό τρόπο. Τώρα, ο Μόρσι, στην προσπάθειά του να καθαιρέσει τον εισαγγελέα, θα πρέπει να αποφύγει να ανοίξει κι ένα άλλο μέτωπο με τους αξιωματούχους της εποχής Μουμπάρακ, τους οποίους θα χρειαστεί για να προστατεύσει τους κρατικούς θεσμούς και να διατηρήσει ένα ελάχιστο επίπεδο δημόσιας ασφάλειας.

Όπως φαίνεται, ο τομέας της ασφάλειας μπορεί να βγει ο μόνος νικητής από αυτή την κρίση. Θα επιβάλει το κράτος δικαίου, αλλά μόνο με ένα τίμημα. Το τίμημα αυτό θα πρέπει να αντικατοπτρίζεται στο σύνταγμα, καθώς και στους άγραφους κανόνες της νέας πολιτικής της Αιγύπτου. Αυτό αποτελεί μια πολύ πιο σοβαρή και μόνιμη απειλή για τον εκδημοκρατισμό της Αιγύπτου από το προσωρινό διάταγμα Μόρσι.

project-syndicate.org

Πυθία 

ΣΧΟΛΙΑ

  1. Ο Θείος avatar
    Ο Θείος 06/12/2012 12:54:45

    Πού 'σαι καημένε Μπουμπάρακα...

  2. ΒΙΣ avatar
    ΒΙΣ 06/12/2012 13:49:52

    Χαρείτε αριστερά παιδιά! Ήρθε η "αραβική άνοιξη" και στο βάθος κήπος: Αφήστε όλα τα λουλούδια να ανθίσουν. Φτάνει να είναι ισλαμικά, χεχε...
    Οι αριστεροί θα πουλήσουν οι ίδιοι στους ισλαμιστές το μαχαίρι με το οποίο οι τελευταίοι θα τους κόψουν τον τρυφερό μεγαλοαστικό λαιμό (επικαιροποιημένη μεταθανάτια ρήση του Λένιν....).

ΑΠΟΣΤΟΛΗ ΣΧΟΛΙΟΥ

Τα δεδομένα σας είναι ασφαλή! H διεύθυνση email δε θα δημοσιευθεί. Τα στοιχεία θα χρησιμοποιηθούν αποκλειστικά για τη δυνατότητα σχολιασμού στο antinews.gr .

Tα πεδία με αστερίσκο (*) είναι υποχρεωτικά.