#_CRON_JOB_#
#_CRON_JOB_#
03/02/2012 17:14
ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΑ ΣΧΟΛΙΟΥ

Το παρόν και το μέλλον του πετρελαίου



Όλα αλλάζουν, και μάλιστα ραγδαία.

Πριν από δυο χρόνια, σε έκθεσή του, το αμερικανικό υπουργείο Άμυνας ανέφερε ότι «έως το 2012, δεν θα υπάρχει καθόλου περίσσευμα πετρελαίου… θα ζήσουμε μια ενεργειακή σύνθλιψη, η οποία είναι αναπόφευκτη, αν δεν επεκταθεί η δυνατότητα παραγωγής και διύλισης».

Σήμερα όμως μας λένε ότι ο κόσμος πνίγεται στο πετρέλαιο. Η υποθαλάσσια άντληση πετρελαίου στον Κόλπο του Μεξικού, όπως και αυτή της Βραζιλίας, σημειώνουν αύξηση.

Έχουν ανακαλυφθεί νέα κοιτάσματα στην Γκάνα, και ίσως και στην Αγκόλα. Εν τω μεταξύ, η νέα τεχνολογία hydrofracking απελευθερώνει εκατοντάδες χιλιάδες βαρέλια κάθε μέρα, από κοιτάσματα σχιστόλιθου στην Β. Ντακότα και στο Τέξας, ενώ κάτι παρόμοιο αναμένεται στο Κολοράντο, το Γουαϊόμιγκ, και πιθανώς και στο Οχάιο.

Στο βιβλίο του The Quest: Energy, Security and the Remaking of the Modern World, ο βραβευμένος με Πούλιτζερ Daniel Yergin περιγράφει πως η τελευταία εκδοχή περί peak oil, αποτελεί συνέχιση της απαξιωμένης από καιρό θέσης των Μαλθουσιανών. Όπως λέει, οι υψηλές τιμές, και οι νέες τεχνολογίες θα φέρουν απέραντες νέες ποσότητες πετρελαίου στην αγορά. «Ο κόσμος έχει ακόμη αρκετές δεκαετίες παραγωγικής ανάπτυξης, πριν αναστραφεί η παραγωγή πετρελαίου, ίσως στα μέσα του τρέχοντος αιώνα».

Ευτυχώς, διότι ανησυχούσαμε.

Υπάρχει όμως ένα άλλο ζήτημα: Οι τιμές του πετρελαίου παραμένουν υψηλές. Η παγκόσμια τιμή benchmark για το αργό  Brent είναι γύρω στα $100 το βαρέλι. Σίγουρα έπαιξε ρόλο η απειλή για πόλεμο με το Ιράν. Αλλά η τιμή του βαρελιού φλερτάρει με τα $100 εδώ και ένα χρόνο, παρά τις αδυναμίες της παγκόσμιας οικονομίας.

Όπως αποδεικνύει ο James Hamilton του University of California, εκτός από κάποια σύντομα διαστήματα στις δεκαετίες 1970 και 1980, και το 2008, το πετρέλαιο είναι πιο ακριβό σήμερα από οποιαδήποτε άλλη περίοδο, από την εποχή που άρχισε η άντλησή του τον 19ο αιώνα.

Από το 2005, όταν το πετρέλαιο κόστιζε περίπου $50 το βαρέλι, η παγκόσμια συμβατική παραγωγή αργού, που αποτελεί το 80% της συνολικής, παραμένει σταθερά στα 74 εκατ. βαρέλια την ημέρα, παρά την μέση ετήσια αύξηση κατά 15% στη τιμή του.

Το 2011, οι μη συμβατικές μέθοδοι παραγωγής αργού πετρελαίου, από βιοκαύσιμα, σχιστόλιθο, φυσικό αέριο, κλπ. ανέβασαν την συνολική ποσότητα στα 89 εκατ. βαρέλια την ημέρα. Οι μέθοδοι αυτές όμως είναι πανάκριβες, και κοστίζουν περίπου $50-$90 ανά βαρέλι. Οι καθηγητές Murray και King απέδειξαν ότι από το 2005, η παγκόσμια προσφορά πετρελαίου έπαψε να ανταποκρίνεται στην αυξανόμενη ζήτηση, ή αλλιώς έπεσε η ελαστικότητα των τιμών της. Το αποτέλεσμα είναι να υπάρχουν σημαντικές αυξομειώσεις τιμών, ως αντίδραση σε μικρές αλλαγές στη ζήτηση.

Οι ανησυχούντες αναλυτές δε ισχυρίζονται ότι το πετρέλαιο τελειώνει, αλλά επισημαίνουν δυο βασικά στοιχεία: Πρώτον, κάθε χρόνο, οι συμβατικές μέθοδοι παραγωγής πετρελαίου αποφέρουν 4 εκατ. λιγότερα βαρέλια από την προηγούμενη χρονιά, ένα χάσμα που πρέπει να αναπληρώνεται για να διατηρείται σταθερή η συνολική παγκόσμια παραγωγή.

Σε πέντε μόλις χρόνια, αυτό το κενό αναλογεί σε παραγωγή 20 εκατ. βαρελιών την ημέρα,  που ισοδυναμούν με δυο φορές την συνολική παραγωγή της Σ. Αραβίας.

Δεύτερον, το φτηνό πετρέλαιο φθίνει γρήγορα. Έτσι, κάθε νέο βαρέλι απαιτεί περισσότερη εργασία, πιο σύνθετη τεχνολογία, και περισσότερα περιβαλλοντικά ρίσκα για να αντληθεί και να διυλιστεί, από ότι το προηγούμενο.

Αυτά τα δυο στοιχεία σημαίνουν ότι η ανθρωπότητα θα πρέπει να επενδύσει τεράστιες ποσότητες πόρων, τρισεκατομμύρια δολάρια, για να βρει νέες πηγές και να τις εκμεταλλευτεί, με σκοπό τη διατήρηση σταθερής ποσότητας πετρελαίου στις επόμενες δεκαετίες.

Η Διεθνής Υπηρεσία Ενέργειας στο Παρίσι, καθώς και αρκετοί άλλοι αναλυτές, προειδοποιούν εδώ και καιρό πως οι σημερινές επενδύσεις δεν επαρκούν. Το αποτέλεσμα θα είναι μια πτώση της προσφοράς, μπορεί μέσα στη τρέχουσα δεκαετία, που θα φρενάρει την παγκόσμια οικονομική ανάπτυξη.

Οι οικονομολόγος Chris Skrebowski ορίζει το σημείο peak oil ως το σημείο εκείνο κατά το οποίο το κόστος της προσφοράς ξεπερνάει την τιμή που  μπορούν να πληρώσουν οι οικονομίες, χωρίς να καταστρέψουν την ανάπτυξή τους.

Μάλλον πλησιάζουμε σε αυτό το σημείο, παρά τις αισιόδοξες προβλέψεις κάποιων.

Του Thomas Homer-Dixon

 

theglobeandmail.com

Απόδοση: S.A.

 

 

ΣΧΟΛΙΑ

  1. lampros avatar
    lampros 03/02/2012 18:25:11

    Σήμερα όμως μας λένε ότι ο κόσμος πνίγεται στο πετρέλαιο. Η υποθαλάσσια άντληση πετρελαίου στον Κόλπο του Μεξικού, όπως και αυτή της Βραζιλίας, σημειώνουν αύξηση.

    Ποιοί το «λένε» αυτό; Γιατί οι περισσότερες πηγές λένε τα αντίθετα.

    Συν ότι δεν έχει καθόλου σημασία πόσο πετρέλαιο βγάζεις, και πόσες πηγές βρίσκεις. Σημασία έχει με ποιό ΚΟΣΤΟΣ το βγάζεις. Άλλο σκάβω και πετάγεται, όπως στην Μέση Ανατολή, άλλο κάνω επένδυση πολλών δις με σπέσιαλ τεχνολογίες, για να βγάλω τα ίδια βαρέλια.

    Και δεν καταλαβαίνω γιατί το άρθρο γράφει τα παραπάνω, αφού στην συνέχεια, και σωστά, τα αναιρεί:

    Οι ανησυχούντες αναλυτές δε ισχυρίζονται ότι το πετρέλαιο τελειώνει, αλλά επισημαίνουν δυο βασικά στοιχεία: Πρώτον, κάθε χρόνο, οι συμβατικές μέθοδοι παραγωγής πετρελαίου αποφέρουν 4 εκατ. λιγότερα βαρέλια από την προηγούμενη χρονιά, ένα χάσμα που πρέπει να αναπληρώνεται για να διατηρείται σταθερή η συνολική παγκόσμια παραγωγή.

    Σε πέντε μόλις χρόνια, αυτό το κενό αναλογεί σε παραγωγή 20 εκατ. βαρελιών την ημέρα, που ισοδυναμούν με δυο φορές την συνολική παραγωγή της Σ. Αραβίας.

    Δεύτερον, το φτηνό πετρέλαιο φθίνει γρήγορα. Έτσι, κάθε νέο βαρέλι απαιτεί περισσότερη εργασία, πιο σύνθετη τεχνολογία, και περισσότερα περιβαλλοντικά ρίσκα για να αντληθεί και να διυλιστεί, από ότι το προηγούμενο.

    Αυτά τα δυο στοιχεία σημαίνουν ότι η ανθρωπότητα θα πρέπει να επενδύσει τεράστιες ποσότητες πόρων, τρισεκατομμύρια δολάρια, για να βρει νέες πηγές και να τις εκμεταλλευτεί, με σκοπό τη διατήρηση σταθερής ποσότητας πετρελαίου στις επόμενες δεκαετίες.

  2. franc avatar
    franc 03/02/2012 21:47:56

    Καθώς το πετρέλαιο θα λιγοστεύει, η τιμή του θα ανεβαίνει. Εν τω μεταξύ η τιμη των ήπιων μορφών ενέργειας, καθώς αυτές τώρα αρχίζουν να αναπτύσσονται και διαρκώς να βελτιώνονται, πέφτει. Ο ανερχόμενος δείκτης τιμών του πετρελαίου,
    σε κάποια στιγμή θα συναντήσει τον κατερχόμενο δείκτη τιμών των ήπιων ενεργειών. Αυτό είναι το κρίσιμο σημείο που κατα την άποψή μου θα προκύψει σε 10-15 χρόνια. Τότε οι ήπιες μορφές ενέργειας θα αντικαταστήσουν το πετρέλαιο.
    Ομως η αντικατάσταση αυτή θα είναι προσωρινή. Κατα τη γνώμη μου για να επιβιώσει το ανθρώπινο είδος πρέπει οπωσδήποτε να βγάλει την ενέργεια απο την ΠΥΡΗΝΙΚΗ ΣΥΝΤΗΞΗ. Είναι η μόνη (σχετικα με τις σημερινές μας ανάγκες) ΑΠΕΙΡΗ σε ποσότητα ενέργεια. Το πείραμα ΙΤΕR (θερμοπυρηνική σύντηξη-πλάσμα) της ΕΕ στη Γαλλία προχωρά, και σε 5-6 χρόνια θα έχουμε αποτελέσματα. Οι Αμερικανοί όμως προηγήθηκαν πάλι και στην πυρηνική σύντηξη με το πείραμα ΝΙF (πυρηνική σύντηξη με laser) στην Καλιφόρνια.
    Σύμφωνα με τους ερευνητές το πρώτο εργοστάσιο που θα καλύπτει όλες τις ανάγκες των ΗΠΑ σε ηλεκτρισμό θα είναι έτοιμο το πολύ σε 20 χρόνια!!!
    Oλα αυτά βέβαια προυποθέτουν οτι οι οικονομικοί και πολιτικοί άρχοντες του πλανήτη δεν θα κάνουν κάποια μεγάλη βλακεία...

  3. Γεωμέτρης εκ Βόρειας Θάλασσας avatar
    Γεωμέτρης εκ Βόρειας Θάλασσας 04/02/2012 17:53:33

    Δυστυχώς τα προγράμματα για τη θερμοπυρηνική σύντηξη δε θα αποφέρουν αποτελέσματα, για πολλά χρόνια, αν αποφέρουν. Είναι σε απόλυτα πειραματικό στάδιο. Και αυτό υπό την προϋπόθεση ότι οι επενδύσεις στην έρευνα για τη σύντηξη (ποσά διόλου αμελητέα) θα συνεχιστούν, γεγονός ιδιαίτερα αμφίβολο υπό τις παρούσες οικονομικές συνθήκες στη ζώνη του ευρώ. (http://www.bbc.co.uk/news/science-environment-16170550)
    Σχετικά με το ζήτημα του βασικού άρθρου, για το μέλλον του πετρελαίου, το βασικό επιχείρημα είναι ορθό. Το πρόβλημα, τουλάχιστον για τις επόμενες δεκαετίες, δεν είναι η αποδεδειγμένα υπάρχουσα και εκμεταλλεύσιμη, υπό τις παρούσες οικονομικές και τεχνολογικές συνθήκες, ποσότητα πετρελαίου (proved reserves). Η ποσότητα αυτή παραμένει, σταθερά τα τελευταία χρόνια, ικανή για να τροφοδοτήσει τη παγκόσμια οικονομία για πάνω από 40 χρόνια. Ο κλασικός δείκτης αποθεμάτων/ετησίας παραγωγής (reserves to production ratio), που δείχνει για πόσα χρόνια τα αποδεδειγμένα κοιτάσματα μπορούν να τροφοδοτήσουν την εκάστοτε ετήσια παραγωγή παραμένει σταθερά πάνω από 40. Πάρα ταύτα, είναι γεγονός ότι η παραγωγή πετρελαίου από συμβατικές πηγές (conventional) πιθανότητα έχει βρεθεί στο peak της. Οι μη συμβατικές πηγές ωστόσο, όπως αναλύεται και στο άρθρο, αναπτύσσονται ραγδαία κυρίως λόγω της σταθερά υψηλής τιμής του πετρελαίου που ευνοεί τις ακριβές επενδύσεις των αντισυμβατικών πηγών. Το ερώτημα που τίθεται σύμφωνα με τον αρθογράφο είναι κατά πόσο η μελλοντική παραγωγή θα καταφέρει να ακολουθήσει την αυξανόμενη ζήτηση και πως ενδεχόμενη αδυναμία επίτευξης του εν λόγω στόχου θα επηρεάσει την τιμή του πετρελαίου και άρα την παγκόσμια ανάπτυξη. Δύο σημεία ως προς αυτό το υπαρκτό ζήτημα που δεν αναφέρονται στο άρθρο. Το πρώτο, κομβικό σημείο, είναι η μακροπρόθεσμη ελαστικότητα της ζήτησης του πετρελαίου. Στην περίπτωση που η τιμή παραμένει σταθερά υψηλή η παγκόσμια οικονομία θα μεταφερθεί μακροπρόθεσμα σε υποκατάστατα του πετρελαίου και γενικότερα θα μειώσει τη ζήτηση της. Αυτό μπορεί να επιτευχθεί είτε μέσω εναλλακτικών πηγών, που θα είναι πλέον οικονομικά συμφέρουσες συγκρινόμενες με τις υψηλές τιμές του πετρελαίου ή μέσω ενεργειακά αποδοτικότερων επιλογών. Με λίγα λόγια, υπάρχει η πιθανότητα να επαναληφθεί, το φαινόμενο που συνέβη τη δεκαετία του 80 μετά τα πρώτα σοκ στη τιμή, όπου η παγκόσμια οικονομία αντελήφθη ότι δεν μπορεί να είναι απολύτως εξαρτημένη από το πετρέλαιο, ιδιαίτερα όταν ο ΟΠΕΚ έχει σημαντική ισχύ στην αγορά. Και αυτό μας φέρνει στο δεύτερο σημαντικό στοιχειό. Τη στιγμή αυτή, το 77,2% των αποδεδειγμένων αποθεμάτων πετρελαίου, βρίσκεται σε χώρες που ανήκουν στον ΟΠΕΚ, με τη μερίδα του λέοντος να ανήκει στη Σαουδική Αραβία. Αυτό σημαίνει ότι με την πάροδο του χρόνου, η ισχύς του ΟΠΕΚ στην αγορά πετρελαίου θα γιγαντώνεται και το ίδιο θα συμβαίνει και με την εξάρτηση της παγκόσμιας οικονομίας από καθεστώτα τύπου Chavez. Συνεπώς, οι οικονομίες των χωρών έχουν και γεωπολιτικής σημασίας λόγους να μειώσουν την εξάρτηση τους από το πετρέλαιο, εκτός από το οικονομικής φύσεως πρόβλημα της υψηλής τιμής. Πέραν αυτού, γεωγραφική θέση των κοιτασμάτων επηρεάζει και το κατά πόσο η μελλοντική παραγωγή θα καταφέρει να ακολουθήσει την αυξανόμενη ζήτηση. Τα μεγάλα ποσά που πρέπει να επενδυθούν, όπως σημειώνει και το άρθρο παραπέμποντας στην IEA, είναι υπό την έγκριση των ηγετών των κρατών που έχουν τα κοιτάσματα και ηγέτες όπως ο Chavez δεν επενδύουν ούτε τα μισά από τα απαιτούμενα. Η πρόσβαση των πολυεθνικών εταιριών πετρελαίου, που θα μπορούσαν να επενδύσουν, στα εν λόγω κοιτάσματα είναι ελάχιστη καθώς η πλειονότητας τους ελέγχεται από τις κρατικές εταιρίες πετρελαίου των αντίστοιχων κρατών. Συνεπώς, και για να κλείσω τη μάλλον υπερβολικά μακροσκελή γνώμη μου, η παγκόσμια οικονομία θα κινηθεί σε μια πορεία μείωσης της ζήτησης του πετρελαίου που θα αποδυναμώσει τον ΟΠΕΚ και θα ανεξαρτητοποιήσει τις οικονομίες των κρατών από την διακυμάνσεις στην τιμή του πετρελαίου. Όλα αυτά βεβαίως, υπό μία αίρεση. Θα ρισκάρουν οι πετρελαιοπαραγωγές χώρες να χάσουν τα πολύτιμα για τις οικονομίες τους έσοδα από το πετρέλαιο, εξωθώντας σε μια τέτοια στροφή την παγκόσμια οικονομία; Ή θα αποφασίσουν να επενδύσουν, αυξάνοντας την παραγωγή και ρίχνοντας την τιμή σε επίπεδα που και τα έσοδα τους να είναι υπερεπαρκή και η παγκόσμια οικονομία να αντέχει να παραμένει εναγκαλισμένη με το μαύρο χρυσό; ‘Η μήπως θα βρεθεί ο τρόπος από τη «Δύση» να ελεγχθούν οι αποφάσεις των κυβερνήσεων αυτών των χωρών όπως επιχειρήθηκε με τη Λιβύη; Ο χρόνος θα δέιξει…

  4. franc avatar
    franc 07/02/2012 11:23:25

    Σύμφωνα με τους Αμερικανούς που εργάζονται στο πείραμα NIF της Kαλιφόρνιας (σύντηξη με Lazer) τα πρώτα εργοστάσια Πυρηνικής σύντηξης θα είναι πραγματικότητα σε 20-25 χρόνια. Ειναι αισιόδοξοι για τη χρηματοδότηση, γιατί την έχει αναλάβει το Πεντάγωνο! (Το οποίο δεν δίστασε στό πρώτο επιτυχές πείραμα που τον περασμένο Σεπτέμβριο κατάφερε χρησιμοποιώντας την Συνολική Ηλεκτική ενέργεια των ΗΠΑ να παράγει Ενέργεια ίση με την Ηλεκτρική Ενέργεια ΟΛΟΚΛΗΡΗΣ ΤΗΣ ΓΗΣ !!! στο ίδιο χρονικό διάστημα!
    Αλλωστε σε 25 χρόνια σίγουρα το πετρέλαιο θα στερέψει ή θα είναι τιμολογιακά ασύμφορο. Πέραν αυτών η ΠΥΡΗΝΙΚΗ ΣΥΝΤΗΞΗ, σε πχ. 100 χρόνια, θα είναι ΜΟΝΟΔΡΟΜΟΣ και όχι επιλογή. Αρα τα κοδύλια θα δοθούν...

ΑΠΟΣΤΟΛΗ ΣΧΟΛΙΟΥ

Τα δεδομένα σας είναι ασφαλή! H διεύθυνση email δε θα δημοσιευθεί. Τα στοιχεία θα χρησιμοποιηθούν αποκλειστικά για τη δυνατότητα σχολιασμού στο antinews.gr .

Tα πεδία με αστερίσκο (*) είναι υποχρεωτικά.