#_CRON_JOB_#
#_CRON_JOB_#
01/01/2012 10:30
ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΑ ΣΧΟΛΙΟΥ

Το μέλλον της Ευρωζώνης εν μέσω νομισματικών πολέμων



Τον Σεπτέμβριο του 2010, λίγο πριν τη διεξαγωγή της Διεθνούς Οικονομικής Συνδιάσκεψης των 20 πιο ανεπτυγμένων οικονομιών (G-20) στη Νότιο Κορέα, ο Βραζιλιάνος Υπουργός Οικονομικών Guido Mantega δήλωσε πως ο κόσμος βιώνει πλέον ένα ‘νομισματικό πόλεμο όπου η εικονική υποτίμηση των συναλλαγματικών αξιών έχει γίνει πλέον μέσο διεθνούς στρατηγικής’ (Mueller, 2011).

Πράγματι, οι παγκόσμιες οικονομικές δυνάμεις της υφηλίου αποδεικνύουν ξεκάθαρα πως έχουν εμπλακεί σε μια πιθανόν ‘καταστροφική’ μάχη διαρκών υποτιμήσεων των συναλλαγματικών αξιών των νομισμάτων τους. Υπάρχουν πολλά παραδείγματα που αποδεικνύουν αυτή τη θέση. Χώρες όπως η Αμερική, η Βραζιλία, η Ιαπωνία και άλλες έχουν έρθει σε αντιπαράθεση με την Κίνα, εξαιτίας των διαρκών υποτιμήσεων του νομίσματός της, το Γουάν. Παρόλαυτα, η πιο δραματική απεικόνιση αυτού του πολέμου των νομισματικών αξιών στις διεθνείς αγορές φαίνεται στην σταδιακή κατάρρευση του Ευρωπαϊκού νομίσματος.



Οι αιτίες του σύγχρονου οικονομικού "Ψυχρού Πολέμου"

Μέχρι το 2007, ο πόλεμος των νομισματικών συναλλαγμάτων είχε περιοριστεί από τους πρωταγωνιστές του σε ένα είδος νέου ‘ψυχρού πολέμου’ -οικονομικής όμως φύσεως αυτή τη φορά. Η αφορμή για την αναθέρμανση του ψυχρού πολέμου ήρθε από την κατάρρευση της επενδυτικής τράπεζας Lehman Brothers τον Σεπτέμβριο του 2008, γεγονός που αποτέλεσε προπομπός της σημερινής κρίσης (Mueller, 2011).


Με την εξομολόγηση του Υπουργού Οικονομικών της Βραζιλίας περί ‘νομισματικών πολέμων’, η ανθρωπότητα ξαφνικά εισήχθη στις ‘προβληματικές’ οικονομικές σχέσεις των κυβερνήσεων. Αυτές οι σχέσεις, άναρχες στην φύση τους, συχνά διέπονται από την προσπάθεια των κρατών για την επικράτηση των δικών  τους συμφερόντων.


Κάτω από αυτό το πρίσμα των σχέσεων, οι χώρες προσπαθούν να κερδίσουν σε διεθνή ανταγωνιστικότητα (π.χ., αύξηση εξαγωγών, παραγωγής, μείωση εισαγωγών) μέσω της υποτίμησης των νομισματικών τους αξιών (White, 2010).



Οι ευρωπαϊκές διαστάσεις των οικονομικών πολέμων

Μέσα λοιπόν σε αυτή τη δίνη των συναλλαγματικών πολέμων, η Ευρωζώνη έτυχε να πέσει θύμα στα δίχτυα του παγκόσμιου οικονομικού συστήματος. Όμως και αυτή δεν είναι άμοιρη ευθυνών (Lynn, 2010). Ο διαφαινόμενος λοιπόν οικονομικός πόλεμος εναντίον της Ευρωζώνης έχει δύο πολεμικά πεδία.


Το πρώτο πεδίο αφορά την κρίση ανταγωνισμού που έχει ξεσπάσει μεταξύ του Ευρώ και του Δολαρίου (Mason, 2011). Σύμφωνα με αναλυτές της Goldman Sachs και πολλών άλλων οίκων hedge funds, η οικονομική ύφεση της Ευρωζώνης μπορεί σχεδόν αυτόματα να σταματήσει εφόσον το νόμισμά της καταφέρει να υποχωρήσει σε ισοτιμία με το δολάριο στο ένα προς ένα (Saraiva και Murphy, 2011). Εφόσον λοιπόν η υποτίμηση αυτή δεν πρόκειται να συμβεί, οι αναλυτές πιστεύουν πως η Ευρώπη είναι αναγκασμένη να απορροφήσει το κόστος της δικής της κρίσης χρέους.


Μέσα λοιπόν από αυτό το δίλημμα της συναλλαγματικής ισοτιμίας ή της εσωτερικής ανοχής/απορρόφησης του χρέους των κρατών-μελών της Ευρωζώνης, το δεύτερο πεδίο του πολέμου έχει ξεσπάσει μεταξύ των κρατών-μελών της Βόρειας και της Νότιας Ευρώπης.


Στο δεύτερο πεδίο των μαχών, η Ευρωζώνη δείχνει πλέον να οδηγείται σταδιακά στην οριστική διάλυσή της. Στην πραγματικότητα η Ευρωζώνη έχει διασπαστεί στις χώρες του πυρήνα της (π.χ., Γερμανία, Γαλλία, Ολλανδία) και στις λεγόμενες PIIGS ή περιφερειακές χώρες (Πορτογαλία, Ιρλανδία, Ιταλία, Ελλάδα, Ισπανία). Η κρίση χρέους της Ευρωζώνης έγκειται κυρίως στο γεγονός πως το ευρώ είναι ένα νόμισμα με σταθερή ισοτιμία. Το δεύτερο πρόβλημα είναι η δραματική μείωση της ανταγωνιστικότητας της Νότιας Ευρώπης (Mason, 2011). Πιο συγκεκριμένα, οι περιφερειακές χώρες εδώ και εννιά χρόνια έχουν από-βιομηχανοποιηθεί συγκριτικά με τις χώρες του πυρήνα της Ευρωζώνης, -οι οποίες συνήθως χαρακτηρίζονται από πολύ υψηλά ποσοστά εξαγωγών των προϊόντων τους. Επιπλέον, η Νότια Ευρώπη δεν έχει το δικαίωμα υποτίμησης της συναλλαγματικής ισοτιμίας του ευρώ, και έτσι οι χώρες-μέλη της υποφέρουν σήμερα από μια εσωτερική ‘υποτίμηση’ από τις Βρυξέλλες οι οποίες επιβάλλουν μαζικές πολιτικές λιτότητας, μείωσης μισθών και σταδιακή κατάργηση του κράτους πρόνοιας (Crimmins και Jones, 2011).


Τέλος, τα κράτη/μέλη του ευρώ μαστίζονται από έλλειψη προθυμίας για την εξέυρευση μιας αμοιβαίας αποδεκτής λύσης για όλα τα κράτη-μέλη της Ευρωζώνης. Παραδείγματος χάριν, η Γερμανία επωφελείται –προς το παρόν- από τη νομισματική ισοτιμία του ευρώ. Η οικονομία της βρίσκεται σε φρενήρη άνθηση εξαιτίας αυτής της νομισματικής σταθερότητας και της ζήτησης των αναδυόμενων οικονομιών για γερμανικά βιομηχανικά προϊόντα. Αντίθετα οι περιφερειακές χώρες της Ευρωζώνης κάθε μέρα βυθίζονται βαθύτερα στην λιτότητα.


Όπως επισημαίνει ο Lynn (2010), υπάρχουν δύο πιθανά ενδεχόμενα στο μέλλον. Είτε  οι Βρυξέλλες θα οδηγηθούν σταδιακά στην πτώση της ισοτιμίας του ευρώ σε σύγκριση με το δολάριο, είτε θα επιβάλλουν περαιτέρω πολιτικές λιτότητας στην περιφέρεια. Στην πρώτη περίπτωση, η νέα συναλλαγματική ισοτιμία θα έχει ευεργετική δράση για την ‘ανάρρωση’ των ταλαιπωρημένων οικονομιών του νότου, γεγονός που θα τονώσει την παραγωγικότητα και τις εξαγωγές τους.  Στην αντίθετη περίπτωση θα οδηγηθούμε στην σταδιακή παρακμή και πιθανώς διάλυση της Ευρωζώνης.


Παναγιώτης Π



Βιβλιογραφία

Crimmins, Carmel and Gavin Jones (2011), ‘Europe’s Austerity Zeal Risks Killing the Patient,’ International Business Times, 14 December 2011


Lynn, Matthew (2010), ‘Currency War Will Test the Euro to Destruction,’ MoneyWeek, 15 October 2010


Mason, Paul (2011), ‘My QE is your Currency War (Is Someone Else’s Revolution),’ BBC, 20 Feburary 2011


Mueller, Anthony P. (2011), ‘What’s Behind the Currency War?’ Ludwig von Mises Institute, 23 February 2011


Saraiva, Catarina and Lisa Murphy (2011), ‘FX Concepts’ John Taylor Says Euro May Decline to Parity with U.S. Dollar,’ Bloomberg, 15 December 2011


White, Gregory (2010), ‘Why the Current Currency Conflict Would Spiral into a Protectionist Trade War,’ Business Insider, 21 December 2010

ΣΧΟΛΙΑ

  1. spiros avatar
    spiros 01/01/2012 12:49:55

    Πολύ καλό .
    Η τελευταία παράγραφος τα λέει όλα. Η κοντόφθαλμη Μέρκελ παραβλέπει την ισόρροπη ανάπτυξη . Η πρωτοκαθεδρία της βραχυπρόθεσμα την καθιστά ανίκανη να δει μακροπρόθεσμα την πορεία της Ευρώπης.

  2. ΚΩΣΤΑΣ ΠΑΠΠΑΣ avatar
    ΚΩΣΤΑΣ ΠΑΠΠΑΣ 01/01/2012 16:35:59

    Τα έχουμε πεί γιατί τα ζήσαμε στό πετσί μας απο την αρχή της κρίσης.
    Αν μέχρι το Μάρτιο δεν αρχίσει η ΕΚΤ να τυπώνει Ευρώ μεχρι να απαλλαγούν ητα PIIGS απο τη θηλειά του χρέους αλλά συνεχίσει την λογική του "Ισχυρού Ευρώ" με αποτέλεσμα τα Ιταλικά SPREDS να φτάσουν τα Ελληνικά, και να μην υπάρχει πλέον σημείο επιστροφής για τα PIIGS, τότα αυτά θα "σκάσουν" και αναγκαστικά θα διαγράψουν ομαδικά ΟΛΟ ΤΟ Χρέος τους . Οπότε το "Ισχυρό Ευρώ" θα το αποχαιρετήσει η Γερμανία με πολύ σπαραγμό. Εμείς εδώ στο Νότο θα έχουμε πάντα "ψωμί κι ελιά" και 300 μέρες το χρόνο ήλιο και θάλασσα...

  3. Rico avatar
    Rico 02/01/2012 11:40:52

    Το άρθρο αν και προσπαθεί να είναι επιστημονικό παραθέτοντας αναφορές εμπεριέχει μια σοβαρή αντίθεση που το μετατρέπει σε λογικό σφάλμα. Από την μια υποστηρίζει ότι βρισκόμαστε εν μέσω νομισματικού πολέμου που τα κράτη προσπαθούν βασικά να υποτιμήσουν τα νομίσματα τους ώστε να επωφεληθούν με τις εξαγωγές τους αλλά η Γερμανία βλέπουμε ότι υποστηρίζει ένα δυνατό ευρώ και κάνει ότι μπορεί κάθε φορά που το δολάριο πάει να ανέβει να υπενθυμίζει ότι επιθυμεί να δυνατό ευρώ. Αυτό είναι σε αντίφαση με την κεντρική ιδέα του άρθρου και με το γεγονός ότι η Γερμάνια είναι εξαγωγική χώρα.

    Επίσης ο αρθρογράφος αγνοεί ότι ο λεγόμενος σκληρός πυρήνας της Ευρωζώνης (Γερμανία, Γαλλία, Ολλανδία ) έχουν συνολικό χρέος πολλαπλάσιο αυτού των υπολοίπων χωρών. Έχουν κάτι κοινό όμως, την φυλετική καταγωγή.
    Είναι προφανές ότι η υπόθεση περί νομισματικού πολέμου είναι παραπλανητική το λιγότερο. Η Γερμανία έφτασε στο σημείο να ζητήσει βοήθεια από την FED σε δολάρια που αυτό θα σήμαινε περαιτέρω άνοδο του ευρώ αν αυτά μετατραπούν στην ανοικτή αγορά και περαιτέρω άνοδο του κοινού νομίσματος. Είναι αξιοπερίεργο ότι οι εντολοδόχοι των ΜΜΕ μιλάνε για ασθενές ευρώ όταν αυτό παραμένει γύρω στα 1.30 με το δολάριο και όταν το 1999 ήταν στα 0.90 με αυτό. Τότε γιατί δεν μιλούσαν για ασθενές ευρώ αλλά μιλάνε τώρα που είναι 50% υψηλότερα?

    Τo συμπέρασμα είναι ότι όλα αυτά είναι παραπέτασμα καπνού και ο σκοπός είναι άλλος. Όσοι μιλάνε για νομισματικό πόλεμο είναι θύματα προπαγάνδας και παραπληροφόρησης κατά την ταπεινή μου γνώμη. Η απόδειξη είναι ότι παρά όλη αυτή την επιχειρηματολογία, το ευρώ βρίσκεται στα ύψη, κάτι που θεωρητικά δεν συμφέρει την Γερμάνια και την εξαγωγική της μηχανή. Άρα για να προσβλέπει σε ένα ισχυρό ευρώ κάτι άλλο έχει ως σκοπό η Γερμάνια και ταυτόχρονα αποκρύπτει τα πραγματικά προβλήματα της οικονομίας της έχοντας στήσει μια μηχανή εξαπάτησης. Π.χ. η κεντρική τράπεζα της Γερμανίας απορροφούσε μεγάλο μέρος των κρατικών ομολόγων για να κρατεί τα Γερμανικά επιτόκια πλασματικά χαμηλά.

    Αυτά και άλλα πολλά.

    • jctergal avatar
      jctergal @ Rico 02/01/2012 15:19:13

      1. Ισχυρό ευρώ ?

      Καταρχήν που το είδες το ισχυρό ευρώ;

      To ευρώ έχει πέσει σε σχέση με το δολάριο το οποίο:
      - Αφορά μια ελλειμματική οικονομία (ΗΠΑ) τόσο σε επίπεδο προϋπολογισμού, όσο κ σε επίπεδο εμπορικού ελλείμματος κ ελλείμματος τρεχουσών συναλλαγών (-2.5% στο ΑΕΠ)
      - Οι ΗΠΑ έχουν ήδη υλοποιήσει 3 ποσοτικές χαλαρώσεις (τύπωμα χρήματος) άρα εφόσον η ΕΚΤ δεν έχει κάνει το ίδιο το ευρώ θα έπρεπε να ανέβει κ όχι να πέσει
      - Η σύγκριση αφορά το νόμισμα που θα είχε ένα μέλος π.χ. η Ελλάδα ή η Γερμανία.

      Δηλ. το ευρώ συνιστά υποτίμηση για την Γερμανία κ ανατίμηση νομίσματος για την Ελλάδα, διότι αν η Γερμανία ήταν μόνη της, η αξία του νομίσματος θα ανέβαινε πάρα πολύ. Άρα το ευρώ είναι ισχυρό με σχέση με τη δραχμή (αν υπήρχε) αλλά ασθενές με σχέση με το μάρκο (αν υπήρχε).


      2. Γιατί η Γερμανία δεν θέλει το ευρώ υπερβολικά χαμηλά

      Το ευρώ όπως είναι τώρα βοηθάει την Γερμανία να αυξάνει τις εξαγωγές της.

      Χαρακτηριστικά προ ευρώ (δεκαετία '90) οι Γερμανικές εξαγωγικές αυξήθηκαν 40% μέσα σε 10 χρόνια. Θα περίμενε κανείς δεκαετία 2000 η αύξηση να είναι κάπως λιγότερη, δεδομένης της τεράστιας κρίσης του 2008 (Lehman). Δηλ. 30%-35% σε 10 χρόνια.

      Η αύξηση γερμανικών εξαγωγών εντός ευρώ σε 10 χρόνια ήταν ... 120% (!!!). Δηλαδή, αναλογικά 300% - 400% πάνω από ότι με μάρκο.

      Όμως αν το ευρώ πέσει υπερβολικά τότε δημιουργούνται επιπλοκές για την Γερμανία.

      1. Λόγω τιμών ενέργειας (πετρέλαιο) οι οποίες είναι σε δολάρια κ αποτελούν εισαγόμενη πρώτη ύλη για την Γερμανική βιομηχανία
      2. Οι καταθέσεις των Γερμανών είναι σε ευρώ, οπότε ναι μεν θέλουν αύξηση εξαγωγών, αλλά αυτό να μην σημαίνει κ καταστροφή των καταθέσεων.


      3. Γαλλία στο κλαμπ των πλεονασματικών

      Αν κάποιος θέλει να ορίσει με αριθμητικά κριτήρια τον πυρήνα και την περιφέρεια της ευρωζώνης, ένας δείκτης είναι το εμπορικό έλλειμμα/πλεόνασμα.

      Η Γαλλία είναι πλέον ελλειμματική οικονομία (μετά την είσοδο στο ευρώ) οπότε δεν ξέρω αν μπορείς με ευκολία να την κατατάξεις στις πλεονασματικές οικονομίες της ευρωζώνης της λεγόμενες ως FhAGs (Finland Holland Austria Germany).

    • Dyer avatar
      Dyer @ Rico 02/01/2012 15:53:12

      Αν είχε πρόβλημα με το εμπορικό της ισοζύγιο η Γερμανία τότε θα επεδίωκε το φτηνό ευρώ. Τώρα όμως που οι εξαγωγές τις πανε περίφημα ποιος ο λόγος για υποτιμημένο ευρώ. Και η αξία των πλεονασμάτων της θα μειωθεί και τις πρώτες ύλες θα τις αγοράζει ακριβότερα και τα κέρδη θα μειωθούν.

      • jctergal avatar
        jctergal @ Dyer 02/01/2012 16:24:26

        Μα το εμπορικό της ισοζύγια βρίσκεται εκεί που είναι διότι μοιράζεται νόμισμα με πιο αδύναμες οικονομίες. Π.χ. ενώ η Γερμανία είναι πλεονασματική οικονομία η ευρωζώνη δεν έχει εξωτερικά πλεονάσματα.

        Αυτό έχει ως αποτέλεσμα

        1. Να μειώνεται η αξία του ευρώ
        2. Να αυξάνεται η αγοραστική δύναμη των αδύναμων χωρών της ευρωζώνης (με αποτέλεσμα να αγοράζουν περισσότερα Γερμανικά προϊόντα από όσο σηκώνει η οικονομία τους)

        Και η Κίνα έχει τεράστια εμπορικά πλεονάσματα και παρόλα αυτά συνεχίζει να υποτιμά το νόμισμά της.

        • Dyer avatar
          Dyer @ jctergal 02/01/2012 20:18:08

          Ομάδα που κερδίζει δεν την αλλάζεις.
          Και η Γερμανία και η Κίνα έτσι όπως έχουν οι ισοτιμίες βάζουν γκολ. Δεν έχουν κανένα λόγο να αναταράξουν μια κατάσταση ισορροπιών που τους ικανοποιεί (η κάθε χώρα για τους δικούς τις λόγους). Τώρα το συγκρίνουμε το ευρω με ένα υποθετικό νόμισμα δεν νομίζω ότι έχει σημασία. Το ευρω κρίνεται με το δολάριο, σχετικά με το οποίο έχει ανατιμηθεί την τελευταία 10 χρόνια.
          Τέλος ας μη ξεχνάμε ότι το δολάριο έχει τη δύναμή του επειδή η ΗΠΑ είναι η Νο 1 πολεμική μηχανή παγκοσμίως.

          • jctergal avatar
            jctergal @ Dyer 06/01/2012 23:37:54

            Οι ΗΠΑ είναι μεγαλύτερη οικονομία του κόσμου. Η πολεμική μηχανή είναι ένα μικρό υποσύνολο της οικονομίας της.

            Εμάς που η ομάδα χάνει διαρκώς γιατί δεν την αλλάζουμε;

  4. ΠΗΛΕΑΣ avatar
    ΠΗΛΕΑΣ 03/01/2012 00:18:34

    Δεν βλέπω τίποτα ενδιαφέρον στο άρθρο. Η Γερμανία επιμένει στο κοινό νόμισμα, γιατί με την οικονομική πειθαρχία, που εύκολα επιβάλλει στο λαό της, παίρνει τα σώβρακα των ημετέρων "Τσοβόλα δώστα όλα" και "ήπιας προσαρμογής -στην χλιδή". Επιπλέον, ποντάρει στην ανατροπή του δολλαρίου από την θέση του παγκόσμιου αποθεματικού νομίσματος, γιατί τότε, τα ευρώ, που θα τυπωθούν για να αντικαταστήσουν όσα κλειστούν στα παγκόσμια μπαούλα, που τώρα φιλοξενούν δολλάρια, θα μας κάνουν διπλά πλούσιους, αφού ΚΑΙ θα τυπώσουμε χαρτί ΚΑΙ δεν θα χάσει την αξία του. Το δε δολλάριο, σε αυτήν την περίπτωση, κλαψ'το. Οι Γερμανοί θα έχουν πάρει την ρεβάνς της Νορμανδίας.
    Για εμάς, το καλύτερο θα ήταν να τυπωθούν Ευρώ ΤΩΡΑ. Γιατί, όχι μόνο θα αυξανόντουσαν οι εξαγωγές μας προς τρίτους, αλλά, επειδή το προϊόν μας έχει κύριους ανταγωνιστές τους ΕΚΤΟΣ ευρώ, θα αυξανόταν και η ανταγωνιστικότητά του εντός Ευρώ έναντι των εισαγομένων. Αλλά οι "Γερμανοί", που αγοράζουν πρώτες ύλες σε δολλάριο, δεν θέλουν να τυπώσουν. Ο.ε.δ.

  5. Μανιάτης avatar
    Μανιάτης 03/01/2012 00:27:25

    Το πρόβλημα της Ελλάδος και της ΕΕ δεν είναι οι συναλλαγματικές ισοτιμίες.
    Θεωρίες περασμένων χρόνων και καιρών.

ΑΠΟΣΤΟΛΗ ΣΧΟΛΙΟΥ

Τα δεδομένα σας είναι ασφαλή! H διεύθυνση email δε θα δημοσιευθεί. Τα στοιχεία θα χρησιμοποιηθούν αποκλειστικά για τη δυνατότητα σχολιασμού στο antinews.gr .

Tα πεδία με αστερίσκο (*) είναι υποχρεωτικά.