Θα καταρρεύσει ο Πούτιν μαζί με την οικονομία;
16/12/2014 18:36
ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΑ ΣΧΟΛΙΟΥ

Θα καταρρεύσει ο Πούτιν μαζί με την οικονομία;

Η δημοτικότητα του Πούτιν εκτοξεύθηκε σε μια ευνοϊκή οικονομική περίοδο για τη Ρωσία και μαζί με την επιδείνωση της οικονομίας κινδυνεύει να καταβαραθρωθεί, σχολιάζει ο Andrew C. Kuchins, διευθυντής του Προγράμματος Ρωσίας και Ευρασίας στο Κέντρο Στρατηγικών και Διεθνών Σπουδών στην Ουάσιγκτον.

Κατά κάποιο τρόπο, δεν αποτελεί έκπληξη το γεγονός ότι οι Ρώσοι ήταν στην ευχάριστη θέση να εκλέξουν και πάλι τον Βλαντιμίρ Πούτιν στην προεδρία το 2012. Εξάλλου, η οικονομία αναπτύχθηκε κατά μέσο όρο 7% από την εμφάνιση του Πούτιν το 1999 ως εθνικού πολιτικού, μέσω των δύο πρώτων θητειών του ως Πρόεδρος μέχρι το Μάιο του 2008, ενώ τα πραγματικά εισοδήματα υπερδιπλασιάστηκαν. Κατεβλήθησαν οι συντάξεις και ο Πούτιν ήταν σε θέση να καυχιέται στην τελευταία ετήσια ομιλία του στην Ομοσπονδιακή Συνέλευση ότι «η Ρωσία όχι μόνο έχει ανακάμψει πλήρως μετά από χρόνια βιομηχανικής παρακμής, αλλά έχει γίνει και μία από τις δέκα μεγαλύτερες οικονομίες του κόσμου».

Μπορεί ο Πούτιν να έκανε πρωτοσέλιδα στο εξωτερικό με την πολεμοχαρή ρητορική του και τις ημίγυμνες φωτογραφίες του, αλλά γεγονός είναι ότι η δημοτικότητά του ουσιαστικά βασίστηκε στην αντίληψη της αυξανόμενης ευημερίας για τους Ρώσους πολίτες. Το πρόβλημα για τον Πούτιν τώρα είναι ότι ο εξαιρετικά ευτυχής συνδυασμός των οικονομικών παραγόντων που τροφοδότησαν τη δημοτικότητά του για τόσο πολύ καιρό, φαίνεται να καταρρέει. Η ανατροπή των τιμών του πετρελαίου ήταν ένας παράγοντας. Η παραγωγή πετρελαίου αυξήθηκε κατά 50% από το 1999 έως το 2004, παρέχοντας ένα πραγματικό όφελος για τα ταμεία της χώρας, καθώς η τιμή του πετρελαίου έφτασε στα ύψη με πάνω από 140 δολ. ανά βαρέλι τον Ιούλιο του 2008 (σχεδόν το διπλάσιο απ’ ότι είναι σήμερα).

Αλλά ακόμα και αν οι μακροοικονομικοί δείκτες παρέμειναν ισχυροί, οι αναλυτές συμφωνούσαν ότι είχαν εξαντληθεί οι προηγούμενοι οδηγοί της ρωσικής οικονομικής ανάπτυξης και ότι η κυβέρνηση χρειάζεται να επιστρέψει σε μια ατζέντα μεταρρυθμίσεων για τη βελτίωση του επενδυτικού περιβάλλοντος, τη μείωση της γραφειοκρατίας και την καταπολέμηση της διαφθοράς, μεταξύ άλλων μέτρων. Δυστυχώς, από τότε που επέστρεψε στην προεδρία, ο Πούτιν και η κυβέρνησή του έχουν αψηφήσει αυτή τη συμβουλή.

Όσοι έχουν μελετήσει την σοβιετική εμπειρία στις αρχές του 1980, μια περίοδο κατά την οποία η οικονομική ανάπτυξη ήταν κοντά στο μηδέν παρά το μαζικό «κελεπούρι» από τα πετροδολάρια, άρχισαν να αισθάνονται ένα deja vu, ξανά.Πράγματι, από τις αρχές του 2014, ακόμη και πριν από την προσάρτηση της Κριμαίας, υπήρχαν σαφείς ενδείξεις για περαιτέρω επιδείνωση των οικονομικών συνθηκών, καθώς το ρούβλι υποχώρησε κατά 10% και οι εκροές κεφαλαίων το πρώτο τρίμηνο εκτινάχθηκαν σε επίπεδα ρεκόρ, στα 50 δις δολάρια. Αλλά κατά τη διάρκεια του καλοκαιριού και μέσα στο φθινόπωρο, η επιβολή σοβαρών κυρώσεων από τη Δύση κατά της ρωσικής επιθετικότητας στην Ουκρανία και η πτώση άνω του 30% της τιμής του πετρελαίου συνδυαστικά δείχνουν ότι ετοιμάζεται μια τέλεια καταιγίδα, που μπορεί να κάνει την πρώτη σχεδόν δεκαετία του Πούτιν στην εξουσία να μοιάζει με μια μακρινή και αρεστή ανάμνηση.

Ακριβώς όπως οι προηγούμενοι ρώσοι ηγέτες Μιχαήλ Γκορμπατσόφ και Μπόρις Γιέλτσιν κατέληξαν αντιδημοφιλείς, κυρίως ως αποτέλεσμα της οικονομικής στέρησης, μια παρατεταμένη οικονομική ύφεση στη Ρωσία θα διαβρώσει βαθιά το σημερινό κύμα δημοτικότητας του Πούτιν, μετά την ευφορία για την προσάρτηση της Κριμαίας. Ο κίνδυνος για την προεδρία του υπογραμμίστηκε καθώς έκανε το επιθετικό και προκλητικό διάγγελμά του την περασμένη εβδομάδα, προειδοποιώντας για ανώνυμους εχθρούς (αν και οι ΗΠΑ και η Ευρώπη ήταν οι σιωπηροί στόχοι του) που επιδιώκουν να αποδυναμώσουν τη Ρωσία. Η ρητορική φάνηκε επίπεδη, ιδιαίτερα όταν αντιπαρατέθηκε με το κύμα των κακών οικονομικών ειδήσεων και το γεγονός ότι ο ίδιος επέλεξε να μην συζητήσει σοβαρά τις προκλήσεις που αντιμετωπίζει η χώρα.

Πόσο άσχημα όμως είναι τα πράγματα; Την περασμένη εβδομάδα, το υπουργείο Οικονομικών υποβάθμισε τις προσδοκίες ανάπτυξης του 1,2% το 2015, σε συρρίκνωση του 0,8%. Εν τω μεταξύ, το ρούβλι έχει χάσει περισσότερο από το 50% της αξίας του από την αρχή του έτους, παρά το ότι η ρωσική Κεντρική Τράπεζα δαπανά περισσότερα από 70 δισεκατομμύρια δολάρια για να το υπερασπιστεί. Στην πραγματικότητα, από τα μέσα του περασμένου μήνα, τα ρωσικά αποθέματα ήταν 103 δις δολάρια λιγότερα από ό,τι στην αρχή του έτους. Ακόμη χειρότερα, οι εκτιμήσεις του υπουργείου Οικονομικών θα μπορούσαν να φαίνονται ακόμα και αισιόδοξες σε έναν χρόνο από τώρα, καθώς βασίζονται σε μία τιμή του πετρελαίου 80 δολ. ανά βαρέλι. Δεδομένης της πρόσφατης αύξησης της παραγωγής, συμπεριλαμβανομένης και της παραγωγής σχιστολιθικού πετρελαίου από τις ΗΠΑ, η τιμή του πετρελαίου θα μπορούσε εύκολα να μειωθεί περαιτέρω και να παραμείνει σε χαμηλά επίπεδα.

Δεδομένου ότι τα έσοδα από τις εξαγωγές πετρελαίου και φυσικού αερίου αποτελούν περίπου το ήμισυ του ρωσικού ομοσπονδιακού προϋπολογισμού, η ικανότητα της Μόσχας να ανταποκριθεί στις υφιστάμενες υποχρεώσεις της κοινωνικής πρόνοιας - πόσο μάλλον τα σχέδια για διευρυμένες αμυντικές δαπάνες - θα πρέπει να περικοπεί (και αυτό δεν υπολογίζει καν το αυξημένο κόστος της Μόσχας για την προσάρτηση της Κριμαίας και τις δραστηριότητές της στην Ανατολική Ουκρανία, όπου μια μεγάλης κλίμακας ανθρωπιστική καταστροφή εξελίσσεται καθώς έρχεται ο χειμώνας).

Υπάρχουν ήδη δυσοίωνα σημάδια πιθανών κοινωνικών αναταραχών. Διαδηλώσεις έγιναν σε 40 πόλεις σε όλη τη Ρωσία τον περασμένο μήνα, για τις προγραμματισμένες μειώσεις 20% των δαπανών στην υγειονομική περίθαλψη το 2015. Στις 2 Δεκεμβρίου, ο Πούτιν ανακοίνωσε το πάγωμα των μισθών στην κυβέρνηση, που, στο πλαίσιο ενός πληθωρισμού άνω του 8%, θα φέρει πολλούς αντιμέτωπους με μια σημαντική μείωση των μισθών τους.

Πριν από περίπου μία δεκαετία, ο Πούτιν ήταν πολύ τυχερός που αναδύθηκε σε μια εποχή τόσο θετικών οικονομικών συνθηκών, πολλές από τις οποίες βρίσκονται εκτός ελέγχου του. Η κατάσταση σήμερα, ωστόσο, δεν οφείλεται τόσο στο ότι η τύχη έχει γυρίσει εναντίον του, αλλά στο ότι έχει αποτύχει να αντιμετωπίσει τις διαρθρωτικές αδυναμίες της ρωσικής οικονομίας, ακόμη και ενώ διεξάγει έναν όχι και τόσο μυστικό πόλεμο εναντίον των γειτόνων του.

Όταν ο Πούτιν επέστρεψε στην προεδρία το 2012, οι περισσότεροι Ρώσοι και ξένοι παρατηρητές φάνηκε να θεωρούν ότι θα παραμείνει για τουλάχιστον άλλα 12 χρόνια στην εξουσία, μέχρι το 2024. Όμως, όπως έχουν τα πράγματα, όχι μόνο αμφισβητείται η επανεκλογή του το 2018 εξαιτίας των πρόσφατων γεγονότων, αλλά και αν η οικονομική ύφεση συνεχιστεί, οι εκλογές για τη Δούμα που έχουν προγραμματιστεί για το 2016 θα μπορούσαν να ταράξουν το σύστημα.

Κάθε φοιτητής ρωσικής ιστορίας γνωρίζει ότι η πορεία της Ρωσίας συχνά διαταράσσεται από μη γραμμικά γεγονότα και σήμερα φαίνεται όλο και πιο πιθανό ότι άλλο ένα τέτοιο γεγονός θα μπορούσε να συμβεί, ακόμα και μέσα στα επόμενα λίγα χρόνια. Αν συμβεί αυτό, ο Πούτιν θα καταλήξει στον σκουπιδότοπο της ιστορίας.

http://edition.cnn.com/2014/12/07/opinion/kuchins-putin-economy-problems/

ΣΧΟΛΙΑ

  1. Άπαντα Επιστάμενος avatar
    Άπαντα Επιστάμενος 16/12/2014 20:42:22

    "Εν τω μεταξύ, το ρούβλι έχει χάσει περισσότερο από το 50% της αξίας του από την αρχή του έτους" Η πτώση αυτή είναι τρομακτική. Είχαν πει πριν εβδομάδες ότι τα 5500 ρούβλια του κατώτατου μισθού ήταν μόλις 100 ευρώ. Μετά η αναλογία έφτασε τα 85 ευρώ. Βάσει σημερινης αναλογίας ευρώ/ ρουβλίου (1 ρούβλι = 0.0117 του ευρώ), ο κατώτατος μισθός είναι τώρα μόλις στα 65 ευρώ.

    • KM avatar
      KM @ Άπαντα Επιστάμενος 17/12/2014 02:29:06

      Φίλε, όπως έχουμε ξαναπεί, δεν είναι το πρόβλημα η αποτίμηση σε ευρώ του κατώτατου μισθού (που παρεμπιπτόντως, δεν έχει πέσει 50% αλλά μόνο καμιά 30αριά, γιατί το δολάριο έχει τεχνητά ανατιμηθεί έναντι καί του ευρώ και όλων των άλλων νομισμάτων). Δεν είναι το πρόβλημα γιατί το κόστος ζωής σε ρούβλια δεν έχει αυξηθεί ιδιαίτερα. Και οι Ρώσοι ξέρουν να τα βγάζουν πέρα στα δύσκολα χωρίς να κάμπτεται το ηθικό τους. Αλλού είναι το πρόβλημα: Το πρόβλημα είναι ότι σε μια προσπάθεια να κρατήσει την ισοτιμία σε επιθυμητά επίπεδα (λες και η ισοτιμία είναι το σημαντικότερο ζήτημα) η Κεντρική Τράπεζα της Ρωσίας βλακωδώς ανέβασε το κύριο επιτόκιο από το 10,5% στο 17%. Κανένας δεν θα μπορεί να δανείζεται πια με τέτοιο επιτόκιο εντός Ρωσίας, προκειμένου να επενδύσει στους τομείς της παραγωγής όπου χρειάζεται να γίνουν επενδύσεις για υποκατάσταση εισαγωγών, αύξηση ανταγωνιστικότητος κλπ. Τεράστιο αυτογκόλ, που την πτώση του ρουβλίου την φρέναρε μόνο για καμια ώρα! Και από εκεί και ύστερα, πιθανότατα κατέληξε να την επιταχύνει. Δυστυχώς επιβεβαιώνονται όσοι γράφουν ότι στην Κεντρική Τράπεζα της Ρωσίας υπάρχουν άνθρωποι ταυτισμένοι με το ελεγχόμενο από τις ΗΠΑ διεθνές χρηματοπιστωτικό σύστημα που με τις συνταγές τους (είτε από ιδεοληψία είτε από ιδιοτέλεια) ακυρώνουν και υπονομεύουν της πολιτικές του Κρεμλίνου. Σε επόμενη φάση αναμένω περιορισμούς στην κίνηση κεφαλαίων - θα είναι δύσκολο να αποφευχθεί. Είμαι πολύ στεναχωρημένος γιατί μέχρι προχτές τα πράγματα ήταν υπό έλεγχο, παρά την χειραγώγηση της τιμής του πετρελαίου προς τα κάτω και την συντονισμένη επίθεση κατά του ρουβλίου στις χρηματαγορές. (Άν ξαναβρώ την σχετική ανάλυση θα παραθέσω τον συγκεκριμένο σύνδεσμο.) Το χτεσινό αυτογκόλ όμως άλλαξε τα πράγματα δραστικά προς το χειρότερο.

      • Άπαντα Επιστάμενος avatar
        Άπαντα Επιστάμενος @ KM 17/12/2014 10:25:24

        Στο τέλος θα γίνει ο τρίτος παγκόσμιος πόλεμος μου φαίνεται.

        • Ντάμα Σπαθί avatar
          Ντάμα Σπαθί @ Άπαντα Επιστάμενος 17/12/2014 11:58:21

          Γιατί όλο αυτό, ανηλεής οικονομικός πόλεμος δεν είναι;

          • Άπαντα Επιστάμενος avatar
            Άπαντα Επιστάμενος @ Ντάμα Σπαθί 17/12/2014 17:44:13

            Οι οικονομικές κρίσεις οδηγούν σε πολέμους.

      • George N avatar
        George N @ KM 17/12/2014 13:00:57

        Τζάμπα στεναχωριέσαι ΚΜ όπως μάλλον τζάμπα χαιρόσουν πριν. Δεν στέκει μοντέλο οικονομίας που βασίζεται μόνο στις πρώτες ύλες και στα στρατιωτικά. Κάθε φορά που υπάρχει πτώση τιμών στις πρώτες ύλες θα χρεοκοπεί η χώρα? Η Κίνα δείχνει τον δρόμο. Φυσικά θα έχει και αυτή τα προβλήματά της αλλά κάπου πάει σε αντίθεση με την Ρωσία. Οι Ρώσοι είναι ικανοί άνθρωποι αλλά μεγαλύτερη σημασία έχει να κρατάμε στα χέρια μας ένα Ρώσικο κινητό από το να βλέπουμε σε επίδειξη ένα MIG. Να οδηγάμε ένα Ρώσικο αυτοκίνητο από το να προσπαθούν να μας πουλήσουν τεθωρακισμένα. Καλώς ή κακώς η οικονομία τους είναι περισσότερο αρχαϊκή κι από των Γερμανών. Οι φιλοδοξίες τους από την άλλη μεγαλύτερες κι από των Αμερικανών.

        • Γιάννης Κιαπέκος avatar
          Γιάννης Κιαπέκος @ George N 17/12/2014 13:18:57

          «Δεν στέκει μοντέλο οικονομίας που βασίζεται μόνο στις πρώτες ύλες ... » Οι χώρες του κόλπου σε διαψεύδουν. Οι αιτίες της οικονομικής κρίση στην Ρωσία είναι οι έξωθεν πολιτικές παρεμβάσεις.Πάντως θέλω να δω "πάσα απίδια πιάνει ο σάκος" αν φετινός χειμώνας είναι βαρύς όπως λένε.

          • Γιάννης Κιαπέκος avatar
            Γιάννης Κιαπέκος @ Γιάννης Κιαπέκος 17/12/2014 13:35:57

            πόσα Πάντως στο τέλος της κρίσης το καντράν θα γράψει Πούτιν - Δύση 3-0 να μου το θυμηθείς. Πούτιν (Συρία) 1 - 0 Πούτιν (Ουκρανία #1) 2 - 0 Πούτιν (Κριμαία) 3 - 0

          • George N avatar
            George N @ Γιάννης Κιαπέκος 17/12/2014 13:51:50

            Δλδ Γιάννη τους Κινέζους τους αγαπάνε οι Δυτικοί και τους Ρώσους τους έχουν άχτι? Γιατί δεν μπορούν να κάνουν τίποτα με την Κίνα? Δεν αμφισβήτησα την Ρωσική εξωτερική πολιτική και ιδίως τον Λαβρόφ. Ευτυχώς που τον έχει ο Πούτιν. Όταν όμως η Ρωσική οικονομία εξαρτάται από τα τερτίπια του καιρού κάτι δεν πάει καλά. Προφανώς και η Ρωσία δεν είναι κάποιο κρατίδιο με ένα Σεΐχη και κανά εκατομμύριο κατοίκους. Αναγκαστικά πρέπει να έχει άλλο οικονομικό μοντέλο. Δυστυχώς για την ώρα διακατέχεται από ρεβανσισμό και διαβάζει λάθος τα πράγματα. Φιλοδοξίες Rolls Royce και μηχανή Mini. Μακάρι πάντως να βγω λάθος. Θα το χαρώ πριν από εσένα.

          • Γιάννης Κιαπέκος avatar
            Γιάννης Κιαπέκος @ George N 17/12/2014 14:17:47

            «Δλδ Γιάννη τους Κινέζους τους αγαπάνε οι Δυτικοί και τους Ρώσους τους έχουν άχτι?» Αυτό είναι πέραν πάσης αμφιβολίας βέβαιο. Διότι οι μεν Κινέζουν διατηρούν χαμηλό προφίλ ο δε Πούτιν προσπαθεί να αναβιώσει τη Σοβιετική Αυτοκρατορία και αυτό οι Αμερικανοί το σιχαίνονται " όπως διάολος το λιβάνι". Πάντως σε γενικές γραμμές έχεις δίκαιο οικονομίες στηριζόμενες αποκλειστικά σε ορυκτό πλούτο , ακόμη και υδρογονάνθρακες , είναι πολύ ευάλλωτες.

          • George N avatar
            George N @ Γιάννης Κιαπέκος 17/12/2014 17:12:09

            Κάτι ξέρανε οι Σκώτοι που δεν μετρήσανε τα έσοδα από τα πετρέλαια (που έβγαιναν λίγο παραπάνω από όσα παίρνουν από την ένωση) αλλά βάλανε και την παράμετρο της μεταβλητότητας αυτών των εσόδων και τους έβγαινε ο λογαριασμός...μείον. Και μετά απορούσαν όλοι γιατί ψηφίσαν ΟΧΙ στην Ανεξαρτησία. Η καρδιά και το μυαλό λένε διαφορετικά πράγματα λέγανε και φυσικά (στην Σκωτία) νίκησε το πορτοφόλι. Υπάρχει όμως και μια άλλη παράμετρος: Τα μεγάλα έσοδα από πρώτες ύλες σε κάνουν να επαναπαυτείς. Γι αυτό δεν είναι καλή ιδέα να βρούμε πλούσια κοιτάσματα πριν μάθουμε να στεκόμαστε στα πόδια μας, χωρίς αυτά. Εκεί φοβάμαι ότι την έχει πατήσει η Ρωσία.

          • Geros avatar
            Geros @ Γιάννης Κιαπέκος 17/12/2014 14:37:49

            Δηλαδή Γιάννη θες να μας πεις ότι η Ρωσία έχει μια οικονομία επιρεπή σε κατάρευση από έξωθεν πολιτικές παρεμβάσεις? Και η Ελλάδα βρε Γιάννη? Δεν έχει τέτοια οικονομία? Εμείς είμαστε άτρωτοι από τέτοιες παρεμβάσεις και η Ρωσία όχι? Μόνος σου τα λες ....

        • KM avatar
          KM @ George N 17/12/2014 14:16:27

          Οι Ρώσοι προσπαθούν να διαφοροποιήσουν την οικονομία τους και να αναπτύξουν και άλλους τομείς. Το μέχρι τώρα αποτέλεσμα δεν είναι ικανοποιητικό αλλά σκέψου από πού ξεκίνησαν το 2000 (τέλος της περιόδου Γέλτσιν). Υπάρχουν δυο σημαντικά εμπόδια: 1) Το κεφάλαιο που χρειάζεται για να γίνουν επενδύσεις, βρίσκεται συγκεντρωμένο στα χέρια των ολιγαρχών, που υφάρπαξαν την κρατική περιουσία επί Γέλτσιν και υπό το πρόσχημα της αποκρατικοποίησης και με της ευλογίες της Δύσης, η οποία έπαιρνε μερτικό. Ακόμα κι έτσι, άν το επένδυαν το κεφάλαιο θα έπιανε τόπο. Όμως πλην ελαχίστων εξαιρέσεων, οι ολιγάρχες αυτοί δεν είναι άτομα που φημίζονται για τις επιχειρηματικές τους ικανότητες. Άλλωστε, τα λεφτά τους δεν τα έφτιαξαν χάρη σε αυτές, αλλά σε άλλες «αρετές». Και όχι μόνο δεν είναι ικανοί να κάνουν σωστές κινήσεις αλλά προτιμάν να αρμέγουν ότι άρπαξαν, να το βγάζουν έξω και να ξοδεύουν σε χλιδές, διαμερίσματα στο Λονδίνο κλπ. Κάτι πρέπει να γίνει με αυτούς, γιατί είναι βαρίδια για τη χώρα. 2) Στη Ρωσία δεν κυκλοφοράει αρκετό χρήμα στο εσωτερικό (demonetisation). Αυτό έχει να κάνει με την πολιτική της Κεντρικής Τραπέζης, η οποία από το 1994 και μετά είναι πλήρως ευθυγραμμισμένη με το αμερικανοκρατούμενο διεθνές οικονομικό σύστημα (ΔΝΤ, Παγκόσμια τράπεζα, διάδοχη κατάσταστη του Bretton Woods κλπ). Αντιθέτως, οι Κινέζοι το απέφυγαν αυτό, γι'αυτό έχουν και ανάπτυξη! Το πρώτο που επέβαλαν δια των ανθρώπων τους οι δυτικοί μόλις περιήλθε στην σφαίρα επιρροής τους η Κεντρική Τράπεζα της Ρωσίας ήταν η «απονομισματοποίηση» (άν αποδίδω δόκιμα των όρο). Για να μην μπορεί να αναπτυχθεί μόνη της η Ρωσία, κι άς είναι η πιο πλούσια χώρα. Κάτι πρέπει να αλλάξει στην νομισματική πολιτική (και σε επίπεδο προσώπων) αλλά υπάρχουν θεσμικά εμπόδια (που σκοπίμως εισήχθησαν στο Σύνταγμα του 1994). Δυστυχώς, η κυβέρνηση δεν ελέγχει την Κεντρική Τράπεζα, οι πολιτικές της οποίας μάλλον εξυπηρετούν τους εχθρούς της χώρας.

  2. Άπαντα Επιστάμενος avatar
    Άπαντα Επιστάμενος 16/12/2014 20:47:13

    Για να μην ξεχνιόμαστε και η τούρκικη λίρα καταρρέει. Ξεκίνησε από 1 ευρώ = μία λίρα πριν λίγα χρόνια. Έφτασε, στο 1/2, τώρα είναι στο 1/3 του ευρώ.

  3. Ντάμα Σπαθί avatar
    Ντάμα Σπαθί 17/12/2014 11:57:33

    Πάντως πολύ περίεργο αυτός ο τόσο έξυπνος παίκτης, να μην έχει μελετήσει και προετοιμάσει τις επόμενες κινήσεις του στη σκακιέρα, που θα τον απεμπλέξουν από το στημένο μπλοκάρισμα των ΗΠΑ. Για να δούμε....

  4. karenin avatar
    karenin 17/12/2014 14:42:24

    Ομως για να μην υπερτιμούμε με το ζόρι τις αγορές, την τιμή στο πετρέλαιο την επέβαλε ο ΟΠΕΚ, τις κυρώσεις και την οικονομική πιεση ασκουν οι ΗΠΑ, με πολιτική απόφαση. Και βέβαια εχει δίκιο ο ΚΜ οτι η αυξηση επιτοκιών δημιουργει ασφυξία στις ντόπιες επιχειρήσεις, όμως η κίνηση αυτή, συν κάποιες σκόρπιες δηλώσεις Ρωσων αξιωματούχων για αμεση πωληση 400δισ, δολαρίων για την στήριξη του ρουβλιού, συν την χθεσινή συζήτηση στο CNN, οπου ειδικοί αναλυτές αποκάλυψαν πώς μονο οι Γερμανικές τράπεζες είναι πάνω απο 1τρισ. εκτεθειμένες στην ρώσικη αγορά, εφερε αντιστροφή της κατάστασης. το επόμενο στάδιο θα είναι να κατανοήσουν πως η ρώσικη οικονομία εχει πολλες πολλες ιδιεταιρότητες .

    • Ρηνα avatar
      Ρηνα @ karenin 17/12/2014 19:59:31

      Η Ν Κορεα, μια σταλια χωρα και εχει κατακλυσει την αγορα με προϊοντα...Υπαρχει Ρωσικο αυτοκινητο στην αγορα; κινητο; Αρα η καθε χωρα εξαγει αυτο που εχει. Και η Ρωσια εχει οπλα, πολλα οπλα και αμα της πατησουν τον καλο αυτα θα κανει εξαγωγη και μαλιστα εν χρησει για να δουμε και πως δουλευουνε.... Ειχε δικιο ο απαντα επισταμενος στο σχολιο του.

ΑΠΟΣΤΟΛΗ ΣΧΟΛΙΟΥ

Τα δεδομένα σας είναι ασφαλή! H διεύθυνση email δε θα δημοσιευθεί. Τα στοιχεία θα χρησιμοποιηθούν αποκλειστικά για τη δυνατότητα σχολιασμού στο antinews.gr .

Tα πεδία με αστερίσκο (*) είναι υποχρεωτικά.