20/07/2010 06:57
ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΑ ΣΧΟΛΙΟΥ

Ένα περίπλοκο γεωπολιτικό κουβάρι

Η επίθεση αυτοκτονίας εναντίον τεμένους στο Ζαχεντάν του Ιράν τη περασμένη εβδομάδα, που είχε ως αποτέλεσμα το θάνατο 28 ανθρώπων , αποτελεί μια υπενθύμιση του κατά πόσο οι δυο βασικές προκλήσεις στην αμερικανική εξωτερική πολιτική, το Ιράν και το Αφγανιστάν, είναι άμεσα συνδεδεμένες.

Ένας ανώτατος αξιωματούχος των ιρανικών «Φρουρών της Επανάστασης», ο Massoud Jazayeri,  δήλωσε χθες πως οι ΗΠΑ θα υποστούν τις συνέπειες από τη βομβιστική επίθεση, την οποία απέδωσε στη σουνιτική αντάρτικη ομάδα Jundollah, η οποία επιχειρεί στο Ιράν  με ορμητήριο το Πακιστάν, και έχει τη στήριξη της Αμερικής.

Οι δηλώσεις αυτές ανέβασαν το διπλωματικό θερμόμετρο, σε μια εποχή που οι ΗΠΑ βρίσκονται σε μεγάλη κόντρα με τη Τεχεράνη σε σχέση με τις πυρηνικές της φιλοδοξίες, και οι κορυφαίοι Αμερικανοί διπλωμάτες, συμπεριλαμβανομένης της υπουργού Εξωτερικών κας Κλίντον, βρίσκονται σε επίσημη επίσκεψη στο Πακιστάν και στο Αφγανιστάν. Η διασύνδεση των δυο αυτών προκλήσεων έχει μεγάλο βάθος, και δεν αποτελεί απλά μια χρονική ή γεωγραφική σύμπτωση.

Η διαχρονική βία που σπαράσσει την επαρχία του Βελουχιστάν έχει να κάνει με τις τεράστιες διαφορές που υπάρχουν μεταξύ του σιϊτικού Ιράν και του Πακιστάν, που αποτελεί στενό σύμμαχο της σουνιτικής Σαουδικής Αραβίας. Το Ιράν περιπλέκει τη κατάσταση, λειτουργώντας ως μοχλός πίεσης σε οποιαδήποτε αμερικανική απόπειρα να επιτευχθεί πολιτική λύση στο Αφγανιστάν, αυξάνοντας ή μειώνοντας αντίστοιχα την στήριξη του προς τους Ταλιμπάν, ανάλογα με το κατά πόσο ενοχλείται  περισσότερο από τους σουνίτες ή από την Αμερική. Το Βελουχιστάν άλλωστε, είναι λίαν πολύτιμο λόγω της πρόσβασης που παρέχει στη θάλασσα και στον Περσικό Κόλπο.

Το 1979, στη διάρκεια της σοβιετικής επέμβασης στο Αφγανιστάν, η Δύση ανησυχούσε σφόδρα μη τυχόν και η ΕΣΣΔ προχωρήσει έως την θάλασσα της Αραβίας μέσω στρατιωτικής κατάληψης του Βελουχιστάν. Πρόκειται δηλαδή για μια περιοχή στρατηγικά πολύ πιο σημαντική από το Αφγανιστάν. Μια περιοχή στην οποία παίζονται πολλά και διάφορα κρυφά γεωπολιτικά παιχνίδια με έπαθλο τις πρώτες ύλες αλλά και την πολιτική επιρροή. Η Κίνα κατασκευάζει λιμάνι στο Γκουαντάρ του Πακιστάν στη θάλασσα της Αραβίας, έτσι ώστε να πετύχει πρόσβαση στα πετρέλαια του Κόλπου, ανησυχώντας όμως την Ινδία η οποία απειλείται από τις στενές σχέσεις μεταξύ της Κίνας και του Πακιστάν, και ακόμη προσπαθεί να ξεπεράσει την ήττα της στον μεθοριακό πόλεμο του 1962. Οι Ινδοί πάντως, έχουν κατασκευάσει δρόμο από το Αφγανιστάν προς το Τσαμπαχάρ στην ιρανική ακτή του Βελουχιστάν, σε μια προσπάθεια να πάψουν την αφγανική εξάρτηση για ανεφοδιασμό μέσω του Πακιστάν. Και για να συμπληρωθεί η περίπλοκη εικόνα, η Ινδία αποστασιοποιείται όλο και πιο πολύ από την αμερικανική επιμονή για κυρώσεις εναντίον του Ιράν σχετικά με το πυρηνικό του πρόγραμμα. Αυτό γίνεται κυρίως επειδή η Ινδία επιθυμεί συνεργασία με τη Τεχεράνη ώστε να μειωθεί η πακιστανική επιρροή στο Αφγανιστάν. Από τη πλευρά του, το Πακιστάν κατηγορεί την Ινδία πως εκμεταλλεύεται τη παρουσία της στο Αφγανιστάν για να στηρίξει τους αντάρτες του Βελουχιστάν που επιθυμούν την αποσκίρτηση, κάτι που το Δελχί αρνείται κατηγορηματικά. Τέλος, το Πακιστάν προσπαθεί να βελτιώσει τις σχέσεις του με το Ιράν.

Δεν είναι εύκολο να προβλεφθεί το πώς θα καταλήξει η όλη περίπλοκη αυτή κατάσταση, καθώς υπάρχουν πολλοί αστάθμητοι παράγοντες όπως αυτός της πρόσφατης βομβιστικής ενέργειας. Οι συμμαχίες συνεχώς εναλλάσσονται, είτε για πολιτικούς είτε για θρησκευτικούς, είτε για καιροσκοπικούς λόγους. Το βασικό ερώτημα που τίθεται είναι τι θα επιλέξουν οι ΗΠΑ μεταξύ της προσπάθειας τερματισμού του ιρανικού πυρηνικού προγράμματος  και της σταθερότητας στο Αφγανιστάν και στο Πακιστάν. Αν κρίνουμε από την ιστορία, οι ΗΠΑ παρέβλεψαν κάποτε τη πακιστανική προσπάθεια για απόκτηση πυρηνικού οπλοστασίου, με αντάλλαγμα την υποστήριξη των Πακιστανών στην εκδίωξη των σοβιετικών από το Αφγανιστάν. Όμως οι εποχές τότε ήταν απλές. Υπήρχε ο ψυχρός πόλεμος, και όλοι γνώριζαν (έστω χοντρικά) σε ποια πλευρά ανήκε ο κάθε παίκτης. Σήμερα;

S.A. (Reuters)

ΣΧΟΛΙΑ

  1. Σιφιλης avatar
    Σιφιλης 20/07/2010 07:37:13

    Το Reuters είναι αλήθεια ότι τελευταία έχει κάτι αναλαμπές αντικειμενικότητας. Σημαντικό ρόλο πάντως θα παίξουν η Κλίντον που χαρακτηρίζεται παλαιάς σχολής, και η δύναμη των υπέρ-ορθόδοξων μέσα στο Ισραήλ, που φθίνει.

ΑΠΟΣΤΟΛΗ ΣΧΟΛΙΟΥ

Τα δεδομένα σας είναι ασφαλή! H διεύθυνση email δε θα δημοσιευθεί. Τα στοιχεία θα χρησιμοποιηθούν αποκλειστικά για τη δυνατότητα σχολιασμού στο antinews.gr .

Tα πεδία με αστερίσκο (*) είναι υποχρεωτικά.