#_CRON_JOB_#
#_CRON_JOB_#
19/04/2011 07:24
ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΑ ΣΧΟΛΙΟΥ

Το ψευτοδίλημμα της Αναδιάρθρωσης




Η όλη συζήτηση για τη διαχείριση του Ελληνικού Χρέους αναδεικνύει ένα γενικότερο πρόβλημα: Πώς συζητάμε πολιτικά για την Οικονομία.

Πολλοί κάνουν το συνηθισμένο σφάλμα να βλέπουν μόνο τη «λογιστική» διάσταση των οικονομικών μεγεθών (και των οικονομικών προβλημάτων). Γιατί αυτή η διάσταση είναι προφανής. Οι «αριθμοί μιλάνε από μόνοι τους», μας λένε συχνά…

Μόνο που οι αριθμοί από μόνοι τους μας, συχνά μας λένε, μόνον ό,τι θέλουμε να ακούσουμε. Τα υπόλοιπα, αυτά που δεν θέλουμε να ακούσουμε (ή δεν μπορούμε να καταλάβουμε), δεν θα μας τα πουν οι αριθμοί από μόνοι τους…

Να ένα παράδειγμα απλό και διαφωτιστικό:

* Ας υποθέσουμε ότι ένα κράτος έχει ισοσκελισμένο Προϋπολογισμό, ας πούμε στα 100 (δισεκατομμύρια ευρώ, δεν θα τα χαλάσουμε, οι μονάδες δεν παίζουν ρόλο). Και το συνολικό ΑΕΠ της χώρας είναι 250 (ίδιες μονάδες).

[Η «αφετηρία» ισοσκελισμένου Προϋπολογισμού δεν παίζει ιδιαίτερο ρόλο. Τη χρησιμοποιούμε μόνο για να απλουστεύσουμε τους υπολογισμούς].

Ξαφνικά, λοιπόν, η Κυβέρνηση αποφασίζει να αυξήσει τις δαπάνες της κατά 10 (μονάδες), χωρίς να βάλει νέους φόρους. Οπότε εμφανίζεται έλλειμμα  10/200=4% (εκεί που δεν υπήρχε καθόλου έλλειμμα προηγουμένως).

Αυτό θα σας πουν οι «λογιστές». Αλλά οι οικονομολόγοι, ή μάλλον αυτοί που βλέπουν την ευρύτερη Οικονομική - όχι μόνο τη Λογιστική - εικόνα, θα σας πουν ότι αυτό ΔΕΝ είναι σωστό. Διότι εκεί δεν τελειώνει η ιστορία. Εκεί μόλις αρχίζει...

Εκτός από τα άμεσα «λογιστικά» αποτελέσματα, υπάρχουν δευτερογενή αποτελέσματα (second round effects), υπάρχουν ακόμα τριτογενή, αλλά υπάρχουν και «δυναμικά» αποτελέσματα. Ας τα δούμε:

 

* Με το που εμφανίζεται αύξηση της ενεργού ζήτησης κατά 10 μονάδες (δισεκατομμύρια ευρώ, ας πούμε), ένα τμήμα αυτής θα επανέλθει πίσω στο ταμείο του κράτους! Διότι θα δημιουργηθεί νέο εισόδημα, νέοι τζίροι, νέα κέρδη, νέα έσοδα από άμεσους και έμμεσους φόρους κλπ. Αυτά είναι, ας πούμε, τα δευτερογενή αποτελέσματα. Πόσα περίπου επιστρέφουν στο δημόσιο ταμείο;

Κατ’ ελάχιστον όσο είναι η σχέση των μέχρι τότε δημοσίων εσόδων προς το συνολικό ΑΕΠ. Εμείς υποθέσαμε ότι είχαμε ως τότε ισοσκελισμένο Προϋπολογισμό 100 με ΑΕΠ 250, άρα ποσοστό 40% του ΑΕΠ επιστρέφει στο κράτος. Στην περίπτωσή μας 4 στα 10 που «έπεσαν» στην αγορά θα γυρίσουν στο κράτος.

Άρα το έλλειμμα στο τέλος του έτους δεν θα είναι 10, αλλά μόνο 6 (δισεκατομμύρια ή όποιες άλλες μονάδες). Κι ως ποσοστό του ΑΕΠ, το έλλειμμα θα διαμορφωθεί θα 6/250 δηλαδή 2,4%, (αντί για 4%).

 

* Αλλά η ιστορία δεν τελειώνει εδώ:

Διότι στο μεταξύ ο Προϋπολογισμός δεν θα κερδίσει μόνο από την πλευρά των δημοσίων εσόδων (εισροές αυξημένων αμέσων και εμμέσων φόρων). Θα κερδίσει κι από την πλευρά των δημοσίων δαπανών (μείωση κοινωνικών δαπανών για επιδόματα ανεργίας κλπ.). Καθώς η αυξημένη δραστηριότητα θα δημιουργήσει νέες θέσεις εργασίας, θα απορροφήσει ανέργους κλπ. Αυτό σημαίνει ότι κάποιους, ως χθες ανέργους, το κράτος θα πάψει να τους πληρώνει. Κι αυτοί, ως νέο-προσληφθέντες θα αρχίσουν να πληρώνουν φόρο εισοδήματος στο κράτος.  Χώρια που, από το αυξημένο τους εισόδημα πλέον (αφού έπαψαν να είναι άνεργοι), θα αρχίσουν να καταναλώνουν παραπάνω και θα προκύψουν νέα δημόσια έσοδα από έμμεσους φόρους (ΦΠΑ κλπ.)

Άρα, από αυτά τα (τριτογενή) αποτελέσματα το έλλειμμα θα μειωθεί κι άλλο. Όχι 2,4% που λέγαμε, αλλά γύρω στο 1,8%. Κι έτσι το έλλειμμα θα πέσει κάτω από το μισό απ’ όσο υπολογίστηκε στην αρχή λογιστικά (4%)…

Αλλά η ιστορία δεν τελειώνει ούτε εδώ:

 

* Διότι όλη αυτή η αύξηση της οικονομικής δραστηριότητας που δημιουργήθηκε με τα αρχικά 10 (δισεκατομμύρια) που έπεσαν στην αγορά θα δημιουργήσει τελικά μεγαλύτερη ζήτηση. Αυτό είναι το φαινόμενο του (Κεϋνσιανού) «Πολλαπλασιαστή»

Μ’ άλλα λόγια, σε ενάμιση χρόνο η αύξηση της οικονομικής δραστηριότητας δεν θα είναι 10 αλλά 14, η αύξηση των φορολογικών εσόδων για το κράτος δεν θα είναι 4 αλλά 5,6, η μείωση των κρατικών δαπανών δεν θα είναι αυτή που υπολογίζαμε πριν, αλλά παραπάνω. Και το τελικό έλλειμμα θα είναι ακόμα μικρότερο. Κοντά στο 1,3% περίπου (το ένα τρίτο του αρχικού).

Βέβαια, τα πράγματα μπερδεύονται πολύ πια, διότι μπήκαμε ήδη στην επόμενη χρονιά και πρέπει να ξέρουμε αν θα συνεχιστεί η αυξημένη δαπάνη ή θα επανέλθουμε σε ισοσκελισμένο Προϋπολογισμό κλπ…

Όσο το φαινόμενο γίνεται «δυναμικό» (αφού τα μεγέθη μιας χρονιάς επηρεάζουν με ποικίλο τρόπο και την επόμενη) μπερδεύεται το πράγμα και δυσκολεύονται οι υπολογισμοί χωρίς περαιτέρω υποθέσεις

Αλλά εδώ είδαμε ήδη κάτι σημαντικό: Ότι με ένα αρχικό έλλειμμα που είχε λογιστικό μέγεθος 4% του ΑΕΠ, αν λάβουμε υπ’ όψιν όλα τα δευτερογενή, τριτογενή και δυναμικά αποτελέσματα, το έλλειμμα τελικά είναι πολύ μικρότερο πολύ κάτω από το μισό, κοντά στο ένα τρίτο

Οι συντελεστές αυτοί για την περίπτωση της Ελλάδας είναι αλλού μεγαλύτεροι και αλλού μικρότεροι. Αλλά αν τους εξετάσουμε ένα-ένα, θα διαπιστώσουμε ότι το συνολικό αποτέλεσμα δεν αλλάζει αισθητά. Το τελικό έλλειμμα θα είναι αρκετά κάτω από μισό του αρχικού λογιστικού.

Οι οικονομικοί μηχανισμοί θα έχουν απορροφήσει το μεγαλύτερο μέρος του αρχικού ελλείμματος. Η οικονομική διάσταση είναι πολύ διαφορετική από την (αρχική) λογιστική.

 

 

Πάμε τώρα στο ερώτημα της «αναδιάρθρωσης» χρέους. Και θα σταθούμε στο λεγόμενο «κούρεμα». Δηλαδή στην περικοπή της αξίας των ομολόγων του ιδιωτικού χρέους που βρίσκεται στα χέρια των ιδιωτών (Αφού αφαιρέσουμε το επίσημο χρέος του Μνημονίου, το οποίο, κατ’ αρχήν δεν συζητιέται για «κούρεμα»).

Μιλάμε για 240 δισεκατομμύρια περίπου (340 που είναι το συνολικό μας χρέος σήμερα, μείον τα 50 δισεκατομμύρια που πουλήθηκαν ήδη «κουρεμένα» στην Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα και μείον άλλα 50 δισεκατομμύρια που είναι το Μνημονιακό, «επίσημο», χρέος, από τα 110 δισεκατομμύρια - που δεν μας έχουν δοθεί όλα ακόμα).

Από αυτά τα 240 δισεκατομμύρια ελληνικού χρέους στα χέρια «ιδιωτών», αν «κουρεύονταν» το 30%, το συνολικό χρέος της Ελλάδας θα μειωνόταν κατά (240*0,30=) 72 δισεκατομμύρια! Αυτή είναι η λογιστική αποτίμηση του οφέλους από το «κούρεμα». Αλλά αυτή η (λογιστική) εικόνα είναι πολύ παραπλανητική :

Διότι μέσα στα 72 δισεκατομμύρια που θα χαθούν για τις Ευρωπαϊκής Τράπεζες με το «κούρεμα» των ελληνικών ομολόγων, περιλαμβάνονται και τα 21 δισεκατομμύρια που θα χαθούν για τις ελληνικές τράπεζες και τα ασφαλιστικά ταμεία. (70 δισεκατομμύρια που διακρατούν σήμερα επί 30% κούρεμα=21 δισ.)

Προσοχή εδώ: για τη συνολική κεφαλαιοποίηση και τα ίδια κεφάλαια των Ξένων τραπεζών, τα (υπόλοιπα) 51 δισεκατομμύρια που θα χάσουν είναι σημαντική απώλεια, αλλά όχι δυσβάστακτη. Όμως τα 21 δισεκατομμύρια που θα χάσουν οι Ελληνικές Τράπεζες και τα Ταμεία είναι πάνω από την κεφαλαιοποίηση των Τραπεζών αυτών και πάνω από τα όρια αντοχής των Ταμείων. Και θα χρειαστεί το ίδιο το ελληνικό κράτος να τα «επανακεφαλαιοποιήσει,» για να μην καταρρεύσουν. Έτσι τα 21 από τα 72 δισεκατομμύρια δεν θα τα κερδίσει το ελληνικό Δημόσιο…

Επί πλέον αυτό το σοκ-ρευστότητας είναι βέβαιο ότι θα έχει και δυσμενείς πολλαπλασιαστικές επιπτώσεις μέσα στην ελληνική Οικονομία. Δεν είναι εύκολο να υπολογίσουμε πόσες, χωρίς πρόσθετες υποθέσεις.

Και θα εξαρτηθεί, ασφαλώς, από το αν θα παραμείνουμε στο ευρώ, ή όχι.

-- Αν παραμείνουμε στο ευρώ, το πλήγμα στη ρευστότητα θα είναι πολύ μεγαλύτερο.

-- Αν βγούμε από το ευρώ, το πλήγμα στις απευθείας τράπεζες θα είναι πολύ μεγαλύτερο (γιατί οι τράπεζες έχουν υποχρεώσεις σε ευρώ και το δραχμικό τους ισοδύναμο θα αυξηθεί απότομα με την υποτίμηση που θα ακολουθήσει). Μόνο που στην περίπτωση που βγούμε από το ευρώ, και το «κούρεμα» θα είναι πολύ μεγαλύτερο, ενώ θα υπάρξει και «προικοδότηση» της Ελλάδας, για να μπορέσει να βγει, οπότε και το καθαρό κέρδος από το (πολύ μεγαλύτερο) «κούρεμα» επίσης θα είναι μεγαλύτερο.

 

Συμπέρασμα: Αν βγούμε από το ευρώ, τότε ίσως συνέφερε το «κούρεμα» μεγάλης έκτασης και με την προϋπόθεση ότι δίνεται σημαντική έκτακτη βοήθεια για να αντέξει το ελληνικό τραπεζικό σύστημα το σοκ.

Αλλά αν δεν βγούμε από το ευρώ, το καθαρό κέρδος από το (μικρότερο) κούρεμα εξισορροπείται, σε μεγάλο βαθμό, από τις απώλειες που θα προκαλέσει η κρίση ρευστότητας μέσα στην ελληνική Οικονομία.

Γιατί αρκεί και μικρό σχετικά «κούρεμα» για να εξαφανίσει το «ενεργητικό» των Ελληνικών τραπεζών». Και των ασφαλιστικών ταμείων…

Οπότε δεν «τιμωρούνται» μόνον οι κακοί τραπεζίτες, αλλά και το σύνολο των καταθετών και των ασφαλισμένων!

Το «κούρεμα» θα έπαιζε σαν «λύση», μόνον αν βγαίναμε από το ευρώ. Όσο παραμένουμε στο ευρώ, δεν είναι «λύση».

Δημιουργεί πρόβλημα ακόμα μεγαλύτερο...

Και πάλι, το συνολικό οικονομικό αποτέλεσμα είναι πολύ διαφορετικό από το αρχικό λογιστικό.

 

Οπότε;

Οπότε η λύση μπορεί να προέλθει μόνον από την Ανάκαμψη.

Αλλά η Ανάκαμψη δεν μπορεί να προκύψει «αυτόματα», όταν κλείσει τον κύκλο της η ύφεση…

Η Τρόϊκα σε αυτούς τους «αυτοματισμούς» πιστεύει. Αλλά αυτοί που αυτοματισμοί δεν υπάρχουν.

Κι όσο βαθαίνει η ύφεση, τόσο δυσκολότερο είναι να αρχίσει η Ανάκαμψη.

Κι όσο τραβάει σε μάκρος η ύφεση, τόσο πιο δύσκολο είναι να υπάρξει Ανάκαμψη.

Και τόσο πιο απαραίτητο είναι να υπάρξει στρατηγική Ανάκαμψης. Δηλαδή εξωγενής Επανεκκίνηση της Οικονομίας. Όχι αναμονή να προκύψει Ανάκαμψη «αυτόματα» - από μόνη της…

Με μέτρα που βελτιώνουν το κίνητρο προς Επένδυση, το κίνητρο προς Εργασία, καθώς και τη ρευστότητα.

Τα συσταλτικά μέτρα που πάρθηκαν είναι υπέρ-αρκετά:

Πάρθηκαν ήδη μέτρα ύψους 37 δισεκατομμυρίων (23 δισεκατομμύρια το 2010 και 14 για το 2011), ενώ προγραμματίζονται άλλα 3 δισεκατομμύρια έκτακτα περιοριστικά μέτρα φέτος.

Προγραμματίζονται ακόμα, άλλα 23 δισεκατομμύρια συσταλτικά μέτρα για την τριετία 2012-14!

Σύνολο 63 δισεκατομμύρια μέσα σε πέντε χρόνια, για να αντιμετωπιστεί ένα έλλειμμα ύψους 33 δισεκατομμυρίων!

Το οποίο έλλειμμα (του 2009) στην πραγματικότητα δεν ήταν πάνω από 25 δισεκατομμύρια (τα υπόλοιπα 8,5 δις. ήταν «δημιουργική λογιστική» που έκανε η κυβέρνηση το τελευταίο τρίμηνο του 2009, όταν πρώτο-ανέλαβε).

Χρειάζονται μέτρα Ανάκαμψης, για να αποδώσουν και οι περικοπές που ήδη εφαρμόστηκαν. Γιατί με την ύφεση που προκάλεσαν, κι αυτές πήγαν χαμένες…

Το πρόβλημα, λοιπόν, που πρέπει να λύσουμε είναι η Επανεκκίνηση της Οικονομίας (jump start).

Αυτή είναι η απόλυτη προτεραιότητα από πλευράς Οικονομικής Πολιτικής…

Αν ξεκινήσει η Ανάκαμψη, τότε, θα αλλάξει και η στάση των αγορών απέναντι στην Ελλάδα. Και τότε θα μπορέσει η Ελλάδα να επιτύχει και χαμηλότερα επιτόκια κάποια στιγμή, και πιο μακρά περίοδο αποπληρωμής, άρα χαμηλότερες δόσεις.

-- Και τότε θα αρχίσει το έλλειμμα να μειώνεται από πολλούς δρόμους ταυτόχρονα (μείωση δαπανών για τόκους, αύξηση πρωτογενών πλεονασμάτων)

-- Και το χρέος να αποκλιμακώνεται από πολλούς δρόμους ταυτόχρονα (απορρόφηση χρέους από πλεονάσματα κι από αξιοποίηση δημόσιας περιουσίας, πράγμα που θα γίνει εφικτό σε συνθήκες Ανάκαμψης)…

-- Και οι επιβαρύνσεις για την εξυπηρέτηση του χρέους να μειώνονται από πολλούς δρόμους ταυτόχρονα (μείωση επιτοκίων, μείωση δόσεων λόγω επιμήκυνσης και μείωση συνολικού χρέους, λόγω ταχύτερης ανάπτυξης πρωτογενών πλεονασμάτων)

 

 

Το φαινόμενο του ελλείμματος-χρέους είναι δυναμικό. Και για να γίνει αντιμετωπίσιμο πρέπει να αλλάξει η δυναμική του.

Σήμερα είναι μη βιώσιμο, όχι μόνο γιατί είναι πολύ υψηλή η Σχέση Χρέους προς ΑΕΠ, όχι μόνο γιατί είναι πολύ υψηλή η αναλογία Τόκων προς ΑΕΠ και τόκων προς δημόσια έσοδα, αλλά γιατί η οικονομία βυθίζεται συνεχώς! Παραμένει υψηλός ο αριθμητής του κλάσματος και μειώνεται συνεχώς ο παρανομαστής.

Αν προκύψει Ανάκαμψη, αν υπάρξει Επανεκκίνηση της Οικονομίας, τότε θα μειώνεται ο αριθμητής και θα αυξάνει ο παρανομαστής ταυτόχρονα. Τότε - και μόνον τότε - αυτό που σήμερα μοιάζει «μη βιώσιμο» θα καταστεί απολύτως βιώσιμο.

Δεν είναι κυρίως πρόβλημα «αναδιάρθρωσης» («ήπιας», χωρίς κούρεμα ή κανονικής με «κούρεμα»). Είναι κυρίως πρόβλημα Επανεκκίνησης-Ανάκαμψης.

Δεν είναι κυρίως πρόβλημα λογιστικής αποτίμησης του χρέους, είναι πρόβλημα αλλαγής της οικονομικής δυναμικής.

 

Και κάτι τελευταίο: Πέρα από τη δυναμική χρέους-ελλείμματος που πρέπει να αντιστραφεί, η Ελλάδα πάσχει αυτή τη στιγμή από έλλειψη βαθμών Ελευθερίας στην Πολιτική της.

Δεν έχει δυνατότητα να κάνει αυτό που πρέπει για να βγει από τους φαύλους κύκλους της ύφεσης και της υπερχρέωσης.

Και είναι υποχρεωμένη να κάνει ό,τι της επιβάλλουν, αυτοί που θέλουν να την κρατήσουν για πάντα στους φαύλους κύκλους…

Η Ελλάδα - πριν απ’ όλα και πάνω απ’ όλα - πρέπει να ανακτήσει βαθμούς Ελευθερίας. Να μπορέσει να βγει στις αγορές, για να απαλλαγεί από το Μνημόνιο και τις δεσμεύσεις του. Αυτό μπορεί να γίνει:

-- χωρίς αναδιάρθρωση-κούρεμα, αν μείνει στο ευρώ,

-- και με αναδιάρθρωση κούρεμα (πολύ ευρύτερα) αν βγει από το ευρώ.

Η χειρότερη λύση από πλευράς βαθμών Ελευθερίας, είναι να της κάνουν περιορισμένο «κούρεμα» εντός ευρώ.

Θα βρεθεί αλυσοδεμένη με Μνημόνια για πάντα!

Σε κάθε περίπτωση, όμως, πρέπει να ξεκινήσει η Ανάκαμψη εξωγενώς (όχι αυτόματα). Δηλαδή να υπάρξει στρατηγική Επανεκκίνησης.

Αν το επιτύχει αυτό, όλα τα άλλα έρχονται (και έπονται).

Αν δεν το επιτύχει αυτό, όλα τα άλλα απλώς δεν βοηθούν

Τηλέμαχος

ΣΧΟΛΙΑ

  1. παρατηρητής avatar
    παρατηρητής 19/04/2011 08:39:46

    To be ( in the euro zone ) or not to be. That is the question ...
    Σε μία φυσιολογική δημοκρατία όπου οι πολίτες συμμετέχουν στις πολύ σημαντικές για τη ζωή τους και ζωή των παιδιών τους - μέχρι και 3 -4 επόμενων γενεών - αποφάσεις, διεξάγονται δημοψηφίσματα, έτσι ώστε να εξασφαλίζεται και η απαραίτητη συναίνεση ακόμα και για πολύ δύσκολες αποφάσεις.
    Εμείς εδώ στο Ελλαδιστάν - που όπως έλεγαν παλιά τα πασόκια, " όταν αυτοί έτρωγαν βελανίδια, εμείς κτίζαμε παρθενώνες ", - έχουμε καταργήσει Σύνταγμα και νόμους και πορευόμαστε στα τυφλά ή καλύτερα όπου μας θέλουν οι εχθροί του ελληνισμού μας πάνε με τη βοήθεια των ντόπιων λακέδων τους. Έχουμε αφήσει τη μοίρα μας στα χέρια ανθρώπων όπως το ΓΑΠ, ο ΠΑΠ, τον " καταλληλότερο " λογιστάκο - μαριονέτα πρωθυπουργό που τώρα πάλι επιστρατεύουν για να προωθήσουν την αναδιάρθρωση εντός ευρώ βεβαίως για να σιγουρευτούν ότι οι κόποι τους τόσων ετών να μας αλυσοδέσουν και να μας γονατίσουν δεν θα πάνε χαμένοι.
    Αναζητείται λοιπόν ηγέτης που θα ξαναδώσει την εξουσία στο λαό, θα λέει την αλήθεια στο λαό και θα ζητάει στα κρίσιμα - όπως αυτό το ερώτημα - θέματα τη γνωμοδότηση του λαού. Ο Αντώνης Σαμαράς έκανε μία αρχή στο θέμα της εκλογής του νέου αρχηγού στη ΝΔ. Στο χέρι του είναι να ενεργοποιήσει τους πολίτες και να τους αφυπνίσει κάνοντας απλά αυτό που ορίζει το Σύνταγμα.
    Τότε θα αποδείξει ότι εννοεί στη πράξη αυτά που λέει. Αλλιώς θα ασχολούμαστε με θέματα ανούσια, όπως τις μακακίες του Πάγκαλου,
    τους βαρόνους και τα βαρονάκια της ΝΔ, κ.ο.κ.

  2. ZAFEIRIOU avatar
    ZAFEIRIOU 19/04/2011 08:39:53

    Ξαναζεσταμένο φαγητό δεν τρώμε πάλι, αρκετά με τη Νουδούλα 30 χρόνια την ψηφίσαμε. Φτάνει πιά !!! Υπάρχουν κινήματα που ανταποκρίνονται στις απαιτήσεις και τα θέλω του σήμερα, αυτά που θέλει ο Ελληνας ν΄ ακούσει σαν θέσεις και στάση και να παλέψει για να γίνουν πράξη. Εστω κι αν το ποσοστό τους είναι μικρό (όχι δεν είμαι με την λόρη του δρακουμέλ) Καθείστε εκεί και ψάξτε το γιατί αυτός και όχι εκείνος. Ξυπνείστε σας δουλεύουν!!

    • Επώνυμος avatar
      Επώνυμος @ ZAFEIRIOU 19/04/2011 11:03:52

      ΝΔ;;; Μιλάει η ανάρτηση για ΝΔ; Έχεις να πεις κάτι για την ανάρτηση; Σου φαίνονται για κάποιο λόγο λάθος αυτά που λέει;

      Αλλά μήπως υπάρχει σύγκριση μεταξύ ΝΔ και ΓΑΠ-Μνημονίου; Έλεος πια με το "όλοι ίδιοι είναι"! Πώς είναι δυνατόν να συγκρίνεται αυτός που έφερε το Μνημόνιο με αυτόν που αρνήθηκε το Μνημόνιο;;;

  3. spiros avatar
    spiros 19/04/2011 08:39:58

    Εξαιρετικό άρθρο. Σήμερα ατελήφθηκα την δυναμική της ανάκαμψης για την εμπιστοσύνη των αγορών και την καταπολέμηση του χρέους.

  4. Νίκος Α avatar
    Νίκος Α 19/04/2011 08:58:50

    Συγχαρητήρια. Να γίνουν αντιληπτά, με απλά λόγια, τα πράγματα.

  5. nik karas avatar
    nik karas 19/04/2011 09:07:09

    ΜΕΙΩΣΗ ΕΙΣΟΔΗΜΑΤΩΝ +ΑΥΞΗΣΗ ΦΟΡΩΝ=ΜΕΙΩΣΗ ΚΑΤΑΝΑΛΩΣΗΣ . ΜΕΙΩΣΗ ΚΑΤΑΝΑΛΩΣΗΣ ΙΣΟΝ ΑΥΞΗΣΗ ΑΝΕΡΓΕΙΑΣ. ΑΥΞΗΣΗ ΑΝΕΡΓΕΙΑΣ ΙΣΟΝ ΝΕΑ ΛΟΥΚΕΤΑ . ΜΕΤΑ Η ΦΤΩΧΟΠΟΙΗΣΗ ΤΗΣ ΧΩΡΑΣ ΚΑΙ ΜΕΙΩΣΗ ΕΣΟΔΩΝ ΤΟΥ ΚΡΑΤΟΥΣ, ΠΡΟΒΛΗΜΑ ΜΕ ΑΣΦΑΛΙΣΤΙΚΑ ΤΑΜΕΙΑ ΚΑΙ ΠΑΜΕ ΛΕΓΟΝΤΑΣ! ΕΞΟΔΟΣ ΠΟΤΕ; ΠΟΤΕ . ΑΠΛΑ ΘΑ ΑΝΑΚΥΚΛΩΝΕΤΑΙ Η ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΚΑΙ ΥΦΕΣΗ ΘΑ ΒΑΘΑΊΝΕΙ. ΚΑΙ ΜΕΤΑ; ΞΕΠΟΥΛΗΜΑ ΤΗΣ ΧΩΡΑΣ. ΑΥΤΗ ΕΙΝΑΙ Η ΠΟΛΙΤΚΗ ΠΑΣΟΚ-ΣΤΡΟΣ ΚΑΝ! ΕΜΕΙΣ ΠΩΣ ΑΝΤΙΔΡΑΜΕ; ΠΡΟΣ ΤΟ ΠΑΡΟΝ ΠΕΡΙΜΕΝΟΥΜΕ , ΟΠΩΣ Ο ΜΕΛΛΟΘΑΝΑΤΟΣ ΓΙΑ ΚΡΕΜΑΣΜΑ, ΠΕΡΙΜΕΝΕ ΤΗΝ ΒΑΣΙΛΙΚΗ ΧΑΡΗ ΓΙΑ ΝΑ ΣΩΘΕΙ! ΜΟΝΟ ΠΟΥ ΔΕΝ ΕΡΧΟΤΑΝΕ ΠΟΤΕ! ΤΙ ΚΑΝΟΥΜΕ ΤΟΤΕ; ΑΠΛΑ ΒΓΑΝΟΥΜΕ ΣΤΟ ΔΡΟΜΟ ΝΑ ΑΝΑΤΡΕΨΟΥΜΕ ΑΥΤΗ ΤΗΝ ΚΑΤΑΣΤΗΣΗ!

  6. Basilio Emm... avatar
    Basilio Emm... 19/04/2011 09:25:10

    Καιρός δεν είναι ρε παλληκάρια να καταλάβουμε ότι η από του καναπέως επανάσταση σεν φέρνει αποτελέσματα; Γιααα να αρχίσουμε να τους βαράμε όπου εμφανίζονται!

  7. pikras57 avatar
    pikras57 19/04/2011 09:28:08

    "Ξαφνικά, λοιπόν, η Κυβέρνηση αποφασίζει να αυξήσει τις δαπάνες της κατά 10 (μονάδες), χωρίς να βάλει νέους φόρους. Οπότε εμφανίζεται έλλειμμα 10/200=4% (εκεί που δεν υπήρχε καθόλου έλλειμμα προηγουμένως)."

    ...10/250=4%

  8. Επώνυμος avatar
    Επώνυμος 19/04/2011 09:35:13

    Εξαιρετικό άρθρο! Συγχαρητήρια στον συγγραφέα! Πρέπει να γίνει φέιγ βολάν σε κάθε γωνιά της χώρας!

    Θα ήθελα όμως να συμπληρώσω και κάτι ακόμα που είναι περισσότερο διαίσθηση παρά βασίζεται σε στοιχεία. Έχω την εντύπωση ότι ο "αποπολλαπλασιαστής" στην ελληνική οικονομία με τη ρευστότητα που διώχνει από τη χώρα ο πανικός που προκαλεί η ιδέα ότι "πάμε για χρεωκοπία" είναι τεράστιος, πολύ μεγαλύτερος από τα ποσοστά που μας παρουσιάζει ο συγγραφέας του άρθρου. Μπορεί τα ποσοστά αυτά να είναι τα αποδεκτά γενικώς από την οικονομική επιστήμη, όμως νομίζω ότι αν γίνει μια εμπειρική μελέτη των επιπτώσεων "αποπολλαπλασιασμού" στην Ελλάδα που έφερε η κατάρρευση των δημοσίων δαπανών, θα αποδειχθεί ότι αυτή είναι πολύ μεγαλύτερη.

    Αυτό συμβαίνει, διότι το κράτος στην Ελλάδα μεταπολιτευτικά απέκτησε πολύ μεγαλύτερο ρόλο από τον συνηθισμένο. Π.χ. ένα μεγάλο μέρος της οικονομικής δραστηρικότητας κινείται μέσα από τις αναπτυξιακές επιδοτήσεις. Ένα άλλο τεράστιο μέρος της οικονομικής δραστηριότητας κινείται μέσα από το μαύρο χρήμα (εργολαβικές μίζες κλπ.). Θα μου πείτε, τι προτείνεις, να αυξήσουμε τις μίζες;;; Καθόλου. Απλώς επισημαίνω πόσο μεγάλη είναι η συμμετοχή του κράτους στην οικονομία, άμεση και έμμεση, και πόσο μεγάλη η επίπτωση του "αποπολλαπλασιαστή".

    Διότι, υπάρχει τελικά το εξής: Ο Κέυνς μας είπε να αυξήσουμε τις δημόσιες δαπάνες πάνω από τις πραγματικά αναγκαίες για να δώσουμε ζωντάνια στην οικονομία. Αυτό είναι τεχνητό και έχει χαμηλό πολλαπλασιαστή. Εδώ έχουμε ζωτικές δαπάνες που δεν δίδονται, που δεν πληρώνονται πια από το κράτος. Και αυτές οι δαπάνες έως πρόσφατα κινούσαν την οικονομία. Οι ίδιες δαπάνες όταν δεν δίδονται κάνουν πολύ περισσότερο κακό, από όσο καλό κάνει μια κεϋνσιανή αύξηση των δαπανών.

    Νομίζω λοιπόν ότι από τη στιγμή που το κράτος θα ξαναρχίσει να πληρώνει κανονικά και, με την προϋπόθεση ότι θα υπάρξει κυβέρνηση που θα επιβάλει ΣΙΓΗ στα μέσα (ελληνικά ΚΑΙ διεθνή - άμα αρχίσουν να τα απειλούν με αγωγές θα δείτε τι καλά που θα το βουλώσουν και οι Φαϊνάνσιαλ Τάιμς) σχετικά με την "επικείμενη χρεωκοπία" (ή αναδιάρθρωση ή όπως αλλιώς λέγεται) της χώρας, τότε η οικονομία θα πάρει πάνω της και τότε εκείνος ο έρμος ο μηδενισμός του ελλείμματος που είχε εξηγήσει ο Σαμαράς, θα δείτε τι καλά που θα έρθει χωρίς να το καταλάβουμε, με τα ΥΠΑΡΧΟΝΤΑ μέτρα των ΓΑΠ-ΠΑΠΑΚ.

    Και τότε θα πέσει και το επιτόκιο δανεισμού και θα πάμε και σε πλεονάσματα και θα το δείτε ότι η Ελλάδα θα γίνει μια ζηλευτή χώρα, όπως μπορεί να γίνει.

    Λέμε ότι οι Ολυμπιακοί έκαναν κακό στη χώρα. Εγώ δεν συμφωνώ. Μπορεί να δώσαμε ένα κάρο λεφτά στους μαφιόζους της ΔΟΕ, όμως η επιτυχία μας να φέρουμε εις πέρας ένα έργο που κανένας δεν πίστευε ότι θα φέρουμε εις πέρας, μέχρι τελευταία στιγμή, δείχνει τις συλλογικές μας δυνατότητες. Και η περίφημη "αποποληρωμή του χρέους" (με την οποία εγώ δεν συμφωνώ ως όρο...) ΕΙΝΑΙ ένα τέτοιο όραμα. Αρκεί να το κάνουμε σωστά και χωρίς τον πανικό που φέρνουν οι ανίκανοι και δόλιοι της σημερινής κυβέρνησης.

    • Τηλέμαχος avatar
      Τηλέμαχος @ Επώνυμος 19/04/2011 11:08:31

      Συμφωνώ στις βασικές παρατηρήσεις σου. Ένα απλό μοντέλο παρουσίασα στην αρχή, όσο μπορούσα πιο εκλαϊκευτικά, για να δείξω ότι άλλο πράγμα ο (αρχικός) λογιστικός υπολογισμός του ελλείμματος και τελείως διαφορετικό πράγμα ο (τελικός) οικονομικός προσδιορισμός του.
      Το απλό λογιστικό μέγεθος συνήθως απέχει πολύ από το τελικό οικονομικό αποτέλεσμα...

      Μπορούσα να βάλω κι άλλες μεταβλητές, να καταστήσω κάποιες "ενδογενείς", να κάνω τη δυναμική του μοντέλου πολύ πιο σύνθετη. Μέσα σε αυτά που μπορούσα να κάνω είναι και η ο ακριβέστερος υπολογισμός κάποιων "πολλαπλασιαστών" (πέρα από τον κοινό Κεϋνσιανό πολλαπλασιαστή) όπως ο νομισματικός πολλαπλασιαστής της ρευστότητας.
      Μπορούσα, ακόμα, να υπολογίσω και κάποιες "διαρροές" (όπως η υψηλή συμμετοχή εισαγομένων στην τελική κατανάλωση) που μειώνουν κάποιους πολλαπλασιαστές. Ή άλλες ειδικές συνθήκες που αυξάνουν κάποιους άλλους στη "δυναμική" εκδοχη του μοντέλου. Οπότε δεν αναζητούμε την στατική (comparatice statics) ισορροπία, αλλά τις συνθήκες της δυναμικής (dynamic) ισορροπίας. Που λύνεται με εξισώσεις διαφορών (κάτι σαν διαφορικές εξισώσεις σε "διακριτό χώρο").
      Όμως όλα αυτά θα ξέφευγαν από την πρώτη προσέγγιση της εκλαϊκευσης που προσπάθησα να κάνω, ώστε να είναι προσιτή και κατανοητή στο ευρύ κοινό.

      Πάντως στις τιμές των παραμέτρων που χρησιμοποίησα, έλαβα υπ' όψιν κάποιους απ' αυτούς τους παράγονες. Κι έτσι το απλοϊκό μοντέλο δεν είναι πολύ μακριά από την πραγματικότητα.

      Σε ό,τι αφορά εκείνο που γράφεις για τον "αποπολλαπλασιαστή" ή ίσως ορθότερα για τον "υποπολλαπλασιαστή" συμφωνώ απολύτως μαζί σου, μόνο που ενισχύει το επιχείρημά μου για το δεύτερο σκέλος της ανάρτησης. Με άλλα λόγια ακριβώς αν αντιστρέψουμε τη ως σήμερα διαδικασία της ύφεσης-υπερχρέωσης που προκάλεσε το Μνημόνιο, με στρατηγική Επανεκκίνησης που θα προκαλέση εξωγενή Ανάκαμψη, τότε τα αποτελέσματα μπορεί να είναι άμεσα και θεαματικά, ακριβώς γιατι θα ενεργοποιηθούν πολύ υψηλοί "πολλαπλασιαστές" (και "επιταχυντές") σε πρώτη φάση.
      Άρα, αν ισχύουν αυτά που λές (και νομίζω ότι ισχύουν) τότε κατά μείζονα λόγο πρέπει να επιδιώξουμε κατά προτεραιότητα την Επανεκκίνηση της Οικονομίας, εξωγενώς (δηλαδή όχι αυτοματα) και κατά απόλυτη προτεραιότητα...

      • Νίκος Α avatar
        Νίκος Α @ Τηλέμαχος 19/04/2011 11:18:39

        Τηλέμαχε
        Μία απλή απάντηση χρειάζεται και για το φλέγον ζήτημα της ασφάλειας των ιδιωτικών καταθέσεων. Την ώρα που μας λένε ότι η στήριξη των τραπεζών είναι εκ των ουκ άνευ, και, προς τούτο, πέφτουν βροχή οι εγγυήσεις του δημοσίου (ας ξόρκιζαν τα 28 δις της Ν.Δ.), δεν υπάρχει καμία επίσημη, καθησυχαστική ανακοίνωση για τις καταθέσεις. Συμβαίνουν κωμικοτραγικά πράγματα. Οι πολίτες προσπαθούν απελπισμένα να μάθουν πως μπορούν να διασφαλίσουν τις οικονομίες τους και χάνονται μεταξύ φημών και παραπληροφόρησης. Πρέπει να είναι ξένη η τράπεζα (συνήθως Κύπρου ή Βουλγαρίας) αποφαίνεται ο ένας, όχι αρκεί η μητρική να είναι ξένη, απαντά ο άλλος κ.λ.π. (μιλούμε για τον απλό κόσμο - οι έχοντες από καιρό διασφάλισαν τα κεφάλαιά τους σε ασφαλή καταφύγια).Χάνονται χρήματα σε προμήθειες μεταφοράς, φόρους κ.λ.π. Οι τράπεζες αιμορραγούν εν τω μεταξύ – καταθέτες σηκώνουν τις οικονομίες τους για να τις έχουν ακόμα και στο σπίτι τους (μικρά χρηματοκιβώτια, ντουλάπια, στρώματα). Μέχρι και οι θυρίδες των τραπεζών, που μισθώνονται για φύλαξη μετρητών, εξαντλήθηκαν, με πληροφόρησε κάποιος φίλος. Και ενώ συμβαίνουν αυτά, καμία αντίδραση από την παράλυτη κυβέρνηση που προσπαθεί να κρατήσει γεμάτο το βαρέλι των τραπεζών και αυτό αδειάζει από τον τρύπιο πάτο που περιγράφεται παραπάνω.
        Είναι καλό, στη χώρα της κοντής μνήμης, να θυμηθούμε ότι, στην αρχή της κρίσης, το πρώτο μέτρο που πήρε ο Κώστας Καραμανλής ήταν η αύξηση της εγγύησης των καταθέσεων στο ύψος των 100.000 €. Πρώτη η Ελλάδα και ακολούθησαν όλες οι άλλες ευρωπαϊκές χώρες. Τότε που καμιά ανησυχία για τις καταθέσεις δεν είχε εκδηλωθεί και σαν κοινωνία καθεύδαμε αμέριμνοι - η αξιωματική αντιπολίτευση αρνούνταν και την ύπαρξη της παγκόσμιας κρίσης. Τότε όμως στο τιμόνι ήταν ένας πατριώτης – αυτός ντε που (πως το είπε το Βήμα;) έλεγε: Άστα για αργότερα. Αντίθετα τώρα πού η οικονομία ψυχορραγεί και ο σχετικός καθησυχασμός αποτελεί ζωτική εθνική ανάγκη, καμία ανακοίνωση. Τι συμβαίνει; Πολλοί λένε ότι αυτή η σιωπή είναι διατεταγμένη και συμφέρει τα ‘αφεντικά’. Διαφωτίστε μας. Καιρός είναι να προτάξει αυτό το ευαίσθητο ζήτημα και ο Γιάννης Μιχελάκης.

        • Τηλέμαχος avatar
          Τηλέμαχος @ Νίκος Α 19/04/2011 11:50:10

          Έχεις απόλυτο δίκιο. ΑΠΟΛΥΤΤΟ!
          Για την ώρα το μόνο που μπορώ να πώ είναι πως ό,τι γίνει πρέπει να γίνει γρήγορα. Μέσα στη φετινή χρονιά...
          Ξέρω ότι δεν σου αρκεί. (ούτε κι εμένα που φτάνει). Αλλά στα πλαίσια αυτής της συζήτησης (σήμερα τουλάχιστον) είναι το μόνο που μπορώ να πώ...

  9. ΠΟΡΤΑ ΠΟΡΤΑ avatar
    ΠΟΡΤΑ ΠΟΡΤΑ 19/04/2011 10:09:06

    Τηλεμαχε καλημερα,
    εχεις απολυτο δικιο σε ολα.
    Δεν εχεις υπολογισει ομως
    - κανενα εσοδο απο διεκδικησεις της Χωρας ( Μιζενς/Διστομο/Κατοχικο Δανειο )
    - τα 240 δις πρωτον δεν εχουν ελεγθει για να γινουν βαση των υπολογισμων
    - εχουμε και αλλα εσωτερικα Χρεη περι τα 500Δις ( ταμεια κλπ )
    Ειναι αργα πια, διοτι οι Αγορες εχουν πονταρει πολλα δις ( 20-30Δις θα βγαλουν απ τη χρεοκοπια μας - αμεσα και άλλα τοσα εμεσα ). Αυτο σημαινει οτι στην τελικη και με ΑΥΤΑ τα νουμερα δεν θα χασουν!!!!! ετσι οπως ειμαστε.-
    η ΕΚΤ που αγοραζει κουρεμενα χεστηκε.
    οι και καλα απελπισμενοι που πουλανε στη δευτερογενη απο 55-67% - ΑΝ ΔΕΝ ΤΑ ΕΙΧΑΝ/ΕΧΟΥΝ ασφαλισει θα βαλουν το νεο ρευστο σε αλλα χαρτια ή χρυσο.
    οι φιλοι που αγορασαν απ τους πιο πανω απελπισμενους, θα κερδισουν απο 10-15% σε ενα επισημο κουρεμα 30%...!
    Οι δικες μας Τραπεζες εχουν παρει 100 Δις εγγυησεις και οπως εχω αντιγραψει εδω, απο την αναφορα του ΔΝΤ ΜΑρτιου 2011, εχουν παρει και 1+1.5Δις μετρητα στο Γεν Λογ συν μερος των 100 ( τα 30 ) για να καλυψουν ΑΚΑΛΥΠΤΑ Ομολογα...!!! αυτοι τα λενε οχι εγω !! εχουν "αγορασει" με αερα. Συνεχιζω...
    εαν δεν γινει ελεγχος εαν εχουν παιξει CDS οι Τραπεζες και οι Μετοχοι τους και ΒΓΑΛΟΥΝ απο πανω και 10 δις.. προς τι η καουρα μας?.... ασε τα Τ+3/10 !!!!!
    Οσον αφορα στο jumpstart αν και το ειπε και ο Προβο που δεν τον παω και ουτε τον εμπιστευομαι μια... ειναι λυση! με τροπους που εχουμε ολοι περιγραψει και συμφωνησει.
    Καταληγω οτι περαν του οτι με βρισκει συμφωνο το αρθρο σου πρεπει
    - να εχουμε εναν κοινα αποδεκτο ΟΡΣΙΣΜΟ της ΑΝΑΔΙΑΡΘΩΣΗΣ..α,β,γ
    - να ελεγξουμε το Χρεος, που , ποσο , ποτε γιατι
    - να ελεξγουμε τις Τραπεζες και Ασφαλιστικα Ταμεια εαν εχουν CDS's
    - να εγειρουμε ΤΩΡΑ τις απαιτησεις μας ( 150-180δις ) και βαλε, προς καθε κατευθυνση!!!! για ευνοητους λογους ( λογιστικους και πρακτικους/διαπραγματευτικους )
    - για να δωσουμε και jumpstart με απινιδωτη!!!,
    α. να κυρηξουμε 4-5 νησια Αν Αιγαιου φορολογικους παραδεισους με 10%
    β. Κυρηξη ΑΟΖ, για οποιον δεν φοβαται, ετσι ωστε τα μελλοντικα εσοδα ( 15-20Δις καθαρα σε 15-20 χρονια ) να ειναι μαγια για τιτλοποιηση απο μεριας μας!!! συν τη Χαρα των Αγορων... συν τη Χαρα των εργολαβων..!!! κλπ κλπ κλπ

    ΠΠ

    • Γιάννης Φαίλτωρ avatar
      Γιάννης Φαίλτωρ @ ΠΟΡΤΑ ΠΟΡΤΑ 19/04/2011 11:06:46

      Καλημέρα ΠΠ.
      Μια και είσαι μελετηρός ρίξε μια ματιά εδώ για να δεις τι λέει εμμέσως πλην σαφώς η ΕΚΤ για τημ περαιτέρω χρηματοδότηση των Ελληνικών Τραπεζών (παρ. 2.2 και 2.3 του κειμένου). h--p://www.ecb.int/ecb/legal/pdf/el_con_2011_34_f.pdf

      Συγχαρητήρια στον Τηλέμαχο για την εμπεριστατωμένη ανάλυση.

      • ΠΟΡΤΑ ΠΟΡΤΑ avatar
        ΠΟΡΤΑ ΠΟΡΤΑ @ Γιάννης Φαίλτωρ 19/04/2011 11:25:31

        Σπευδω.... απ τον τιτλο... με φτιαχνεις !!!.. χαχα

        ΠΠ

      • ΠΟΡΤΑ ΠΟΡΤΑ avatar
        ΠΟΡΤΑ ΠΟΡΤΑ @ Γιάννης Φαίλτωρ 19/04/2011 11:39:04

        η ΕΚΤ χαιρετίζει κατ’ αρχήν τον λειτουργικό διαχωρισμό του δεσμευμένου τομέα του ΤΠΔ από τον εμπορικό κλάδο των
        δραστηριοτήτων αυτού....!! χαχαχαα
        ........ΤΠΔ......Ο εν λόγω διαχωρισμός, αναμένεται ότι θα αντιμετωπίσει την έλλειψη ισότιμων όρων ανταγωνισμού.....
        ΝΑ ΜΗΝ ΧΑΛΙΟΥΝΤΑΙ ΟΙ ΤΡΑΠΕΖΕΣ ΦΥΣΙΚΑ !!!
        και τελος ...περιλαμβανομένης της συμμόρφωσης του ΤΠΔ με τις ρυθμιστικές και εποπτικές απαιτήσεις τις εφαρμοστέες στα πιστωτικά ιδρύματα βάσει της εθνικής και της ενωσιακής νομοθεσίας.
        χαχααχαχ Τραπεζα θα το κανουν το ΤΠΔ να μην εχουν ανταγωνισμο !

        Μάλιστα, ανεξαρτήτως των σχεδίων χρηματοδότησης που υποβάλλονται προς έγκριση, η ως άνω αξιολόγηση είναι απαραίτητη προκειμένου να εξακριβώνεται σε ποια έκταση δικαιολογείται η υποβολή ...........νέων ασφαλειών υπό τη μορφή μη καλυμμένων τραπεζικών ομολόγων εγγυημένων από το Κράτος...... ΝΑΤΟ !! ΤΟ ΕΓΡΑΨΑ ΠΡΙΝ 4 ΜΕΡΕΣ !!! ΤΙ ΕΙΝΑΙ ΑΥΤΟ???

        ΠΠ

    • Τηλέμαχος avatar
      Τηλέμαχος @ ΠΟΡΤΑ ΠΟΡΤΑ 19/04/2011 11:13:51

      Στα περισσότερα απ' αυτά που λές συμφωνώ και ως διαπιστώσεις και ως πολιτικές εκτιμήσεις. Στα περισσότερα και πιο ουσιώδη...
      Αλλά προσπάθησα να απομονώσω τα βασικά, ώστε να ξέρουμε από που θα αρχίσουμε και τι κυρίως θα επιδιώξουμε. Ποιά είναι η άμεση προτεραιότητα πολιτικής μας. Να ανακτήσουμε βαθμούς ελευθερίας και να ξεκινήσουμε μια εξωγενή Επανεκκίνηση της Οικονομίας, που θα φέρει την Ανάκαμψη και θα αντιστρέψει τη δυναμική Ελλειμμάτων- Χρέους.
      Αν το κάνουμε αυτό, τότε θα είμαστε σε θέση (σχετικής) ισχύος, ώστε να κάνουμε και κάποια απ' αυτά που λές.
      Αν αντίθετα, παραμείνουμε είμαστε μονίμως εξαρτημένοι απο την (επόμενη) δόση μας (όπως οι τοκικομανείς), τότε δύσκολα μπορούμε να κάνουμε ο,τιδήποτε...
      Από κάπου πρέπει να αρχίσουμε λοιπόν. Και προσπάθησα να πώ τι γνώμη μου από πού πρέπει να αρχίσουμε. Και τι να επιδιώξουμε άμεσα κατά προτεραιότητα...
      Αν συμφωνούμε σε αυτό, συμφωνούμε σε όλα.
      Αν δεν συμφωνήσουμε σε αυτό, τότε είμαστε σε αδιέξοδο. Διότι όλοι δίκιο θα έχουμε και δεν θα μπορούμε να το βρούμε.

      • ΠΟΡΤΑ ΠΟΡΤΑ avatar
        ΠΟΡΤΑ ΠΟΡΤΑ @ Τηλέμαχος 19/04/2011 11:24:25

        Τηλεμαχε, το αρθρο σου ειναι εκπλητκικο, απλα συμπληρωσα την αποψη μου και καποια σημεια για τα οποια κανεις δεν κανει λογο!! και δεν αναφερομαι σε σενα!! χαχααα εσυ μια χαρα τα ειπες..
        οι αλλοι κανουν τις παπιες !
        Συνθεση φιλε μου. ΣΥΝΘΕΣΗ !!! και επαγρυπνηση.

        ΠΠ

        • Τηλέμαχος avatar
          Τηλέμαχος @ ΠΟΡΤΑ ΠΟΡΤΑ 19/04/2011 11:56:39

          Δίκιο έχεις. Αλλά η σύνθεση δεν είναι τόσο απλή υπόθεση. Πάντως εμείς εδώ την επιδιώκουμε. Και μάλλον έχουμε προχωρήσει αρκετά. Σε σύγκριση με άλλους, έχουμε προχωρήσει παρα πολύ.
          Ασφαλώς θα υπάρχουν και "τσακωμοί".
          Αλλά όταν προχωρά οι σύνθεση, όλοι κερδισμένοι είμαστε. Έτσι δεν είναι;
          Άλλωστε η τελική και πλήρης σύνθεση απόψεων, ίσως δεν υπάρξει ποτέ. Αυτό που επιδιώκουμε μοιάζει μάλλον με "ασυμπτωτική προσέγγιση σε κινούμενο στόχο".
          Αλλά αν καταφέρουμε να κατανοήσουμε καλύτερα αυτά που συμβαίνουν γύρω μας και να συμπέσουμε στα περισσότερα για το τι πρέπει να κάνουμε, τότε είμαστε σε πολύ καλύτερη θέση από πολλούς άλλους που νιώθουν πελαγωμένοι.
          Σε περιόδους κρίσης - περισσότερο απ' ό,τι σε κάθε άλλη εποχή - η Γνώση είναι Δύναμη.
          Αυτά πιστεύω και νομίζω ότι σε αυτό συμφωνούμε όλοι εδώ μέσα.
          Κι αυτό είναι η μεγάλη υπηρεσία του antinews.

  10. ΝΑΥΤΗΣ avatar
    ΝΑΥΤΗΣ 19/04/2011 10:21:59

    Θεωρητικά η ανάλυση φαίνεται σωστή. Ομως η διεθνης οικονομική συγκυρία ειναι τέτοια που να δημιουργεί σταθερότητα, ώστε να ισχύουν τα μοντέλα της πολιτικής οικονομίας που ξέρουμε ως τώρα ?
    Η συστημική κρίση του παγκόσμιου καπιταλιστικού συστήματος, όπως περιγράφεται από τους πολιτικούς αναλυτές παγκοσμίως, δεν αφήνει πολλά περιθώρια αισιοδοξίας. Ο καπιταλισμός διέρχεται ίσως την μεγαλύτερή του δοκιμασία, με κύριο χαρακτηριστικό τα χαοτικά φαινόμενα στις ΗΠΑ, όπου τα μεγέθη είναι αστρονομικά. Και βέβαια υπάρχει κάτι νέο στην διεθνή οικονομική συγκυρία, η ΚΙΝΑ,( η Ινδία έρχεται αργότερα), της οποίας το μέγεθος δεν έχει ιστορικό προηγούμενο. Μικρές μεταβολές εκεί ενδέχεται να προκαλέσουν οικονομικά τσουνάμι, που μπορούν να σαρώσουν τα πάντα.
    Τελικά θεωρώ ότι η κατάσταση είναι πολύ δύσκολη, ειδικότερα για την Ελλάδα, γιατί μας χρησιμοποιούν και σαν πειραματόζωο. Η αλλοτρίωση της κοινωνίας που έχει προκαλέσει το καπιταλιστικό σύστημα παγκοσμίως, είναι το πλέον δυσεπίλυτο πρόβλημα. Ο σοσιαλισμός έχει ήδη αποτύχει, επομένως βαδίζουμε σε άγνωστη κατεύθυνση...
    Υ.Γ. Συγνώμη για την πολυλογία μου πρωί-πρωί, αλλά διακατέχομαι από μαύρες σκέψεις...

    • Επώνυμος avatar
      Επώνυμος @ ΝΑΥΤΗΣ 19/04/2011 10:42:21

      Νομίζω ότι η Νέα Τάξη επιχειρεί να βιώσει το σύνολο της παγκόσμιας οικονομίας ένα "μνημόνιο", μια οικονομική δηλαδή καταπίεση με σκοπό την επιβολή της "παγκόσμιας οικονομικής διακυβέρνησης".

      Η συγκυρία δηλαδή δεν είναι καθαρά οικονομική, αλλά δημιουργείται με τεχνητό τρόπο.

      Το ζήτημα είναι, μέσα σε αυτή την λαίλαπα, εμείς να μπορέσουμε να επιβιώσουμε με τον καλύτερο δυνατό τρόπο. Γίνεται, αρκεί να ξέρει όλος ο λαός περί τίνος ακριβώς πρόκειται.

      • Ιεροκλής Παπαδιαμάντης ierokliss.pblogs.gr avatar
        Ιεροκλής Παπαδιαμάντης ierokliss.pblogs.gr @ Επώνυμος 19/04/2011 10:53:54

        Ποιά η πρόταση σας; Η δικιά μου είναι οικειοθελής φτώχεια και ανεξαρτησία.

        • Επώνυμος avatar
          Επώνυμος @ Ιεροκλής Παπαδιαμάντης ierokliss.pblogs.gr 19/04/2011 11:01:29

          Νομίζω ότι δεν θα χρειαστεί καν η οικειοθελής φτώχεια. Αρκεί να το πάρουμε απόφαση ότι θα προχωρήσουμε έστω και φτωχοί. Αν το πάρουμε απόφαση, τότε θα καταφέρουμε α) να είμαστε ανεξάρτητοι και β) να ξαναχτίσουμε σωστά τη χώρα μας.

          • Ιεροκλής Παπαδιαμάντης ierokliss.pblogs.gr avatar
            Ιεροκλής Παπαδιαμάντης ierokliss.pblogs.gr @ Επώνυμος 19/04/2011 11:07:51

            Συμφωνώ με όλα εκτός απ' το "έστω" φτωχοί. Δεν υπάρχει άλλη οδός για την ανεξαρτησία έξω απ' τη φτώχεια. Φοβάμαι τη μικρή σας αμφιβολία γι αυτό. Όσο για το οικειοθελής, μόνο τότε η φτώχεια θα οδηγήσει στην ανεξαρτησία. Το να μας πετάξουν σαν στιμένες λεμονόκουπες αφού πάρουν όσα θέλουν (βλέπε ξεπούλημα) δεν έχει ανεξαρτησία, έχει μόνο φτώχεια.

          • Τηλέμαχος avatar
            Τηλέμαχος @ Ιεροκλής Παπαδιαμάντης ierokliss.pblogs.gr 19/04/2011 11:36:49

            Ιεροκλή, μην είσαι σίγουρος ότι η "οικειοθελής φτώχεια" παράγει... ανεξαρτησία!
            Η φτώχεια παράγει αδυναμία. Και η αδυναμία παράγει μεγαλύτερη εξάρτηση.
            Κι όταν παράγει "ανεξαρτησία" αυτή είναι περισσότερο ανεξαρτησία τύπου (πάλαι ποτέ) Αλβανίας του Εμβέρ Χότζα, που οδήγησε στην απόλυτη διάλυση της χώρας εκείνης για πολλά χρόνια.

            Καταλαβαίνω τί θέλεις να πείς. Ότι πρέπει να αποκοπούμε από ένα διεθνές σύστημα, το οποίο καταρρέει, για να μη μας παρασύρει στο βυθό. Κι ότι πρέπει να κόψουμε με το μαχαίρι κάποιους εθισμούς υπερκαταναλωτισμού, που μας οδήγησαν στην απόλυτη εξάρτηση (από δανεικά και από τοκογλύφους δανειστές).
            Αν αυτό πάνω κάτω λές δεν διαφωνούμε.
            Αλλά η λύση δεν είναι να αντιστρέψουμε το λάθος με ένα άλλο... λάθος. Να περάσουμε από τον υπερκαταναλωτισμό στην...οικειοθελή φτώχεια!
            Λύση είναι να περάσουμε στην παραγωγή (εκεί που μόνο καταναλώναμε).
            Στην Ανταγωνιστικότητα εκεί που μόνο "τρώγαμε από τα έτοιμα".
            Στην εξωστρέφεια ως εξαγωγείς, όχι ως υπερδανεισμένοι καταναλωτές.

            Αυτό ΔΕΝ είναι εθελοντική φτώχεια. Αυτό είναι μετασχηματισμός της κοινωνίας από παρασιτική σε παραγωγική-ανταγωνιστική.
            Και μια τέτοια κοινωνία, που παράγει κι ανταγωνίζεται διεθνώς, μπορεί να επιβιώσει νικηφόρα διεθνείς κρίσεις (τις οποίες δεν μπορεί, έτσι κι αλλιώς να αποφύγει).
            Όσον αφορά το "εθελοντική" είναι μάλλον σχήμα λόγου, έτσι;
            Την φτωχοποίηση μας την επιβάλλουν δεν την επιλέξαμε εμείς!

          • Ιεροκλής Παπαδιαμάντης ierokliss.pblogs.gr avatar
            Ιεροκλής Παπαδιαμάντης ierokliss.pblogs.gr @ Τηλέμαχος 19/04/2011 12:17:19

            Με καλύπτει η προσέγγισή σου Τηλέμαχε. Το ίδιο πράγμα λέμε. Πιστέυω όμως πως το πέρασμα αυτό μπορεί να γίνει μόνο αν δε φοβηθούμε την περίοδο φτώχειας που θα μεσολαβήσει και που θα ναι και το κίνητρο για να πάρουμε μπρος. Με το "οικειοθελής" θέλω να επισημάνω πως τελικά τη φτώχεια σε καμία περίπτωση δε θα τη γλιτώσουμε. Αντί για τη φτώχεια όμως που θα προκύψει αργότερα όταν οι "φίλοι" μας, αφού πάρουν έναντι πινακίου φακής όσα θέλουν, τελικά μας εγκαταλείψουν, είναι χίλιες φορές προτιμότερη μια "οικειοθελής" φτώχεια σήμερα, με απεμπολοκή του μνημονίου(ΔΕΝ ΠΛΗΡΩΝΩ που λένε και κάποιοι ωραίοι τύποι). Όσο για το πως θα γίνει αυτό, δε θα κουραστώ να λέω ότι κανένας μόνος του, ούτε ο Σαμαράς, μπορεί να το κάνει. ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΕΝΩΘΟΥΜΕ. ΝΔ-ΚΚΕ-ΣΥΡΙΖΑ-ΛΑΟΣ να στηρίξουν Σαμαρά μετά από ρητή του δέσμευση ότι θα μας βγάλει (χωρίς τζιριτζάντζουλες) απ' το μνημόνιο.

      • δρόμος avatar
        δρόμος @ Επώνυμος 19/04/2011 16:42:49

        "Γίνεται, αρκεί να ξέρει όλος ο λαός περί τίνος ακριβώς πρόκειται."

        Επώνυμε, απ'όλα όσα συζητάτε, αυτό μου φαίνεται το πιό δύσκολο! Με ποιόν τρόπο θα ενημερωθεί ο κόσμος? Και σε ποιά γλώσσα? πιστεύω να είναι κατανοητό ότι χρειάζεται ακόμη πιό απλή παρουσίαση των οικονομικών θεμάτων, για να καταλάβουμε οι πολλοί. Και φυσικά ενημέρωση των πολιτικών στελεχών ...

    • Τηλέμαχος avatar
      Τηλέμαχος @ ΝΑΥΤΗΣ 19/04/2011 11:23:03

      Η ανάδειξη της Κίνας (και της Ινδίας) ασφαλώς αλλάζει τη δυναμική ολόκληρου του διεθνούς οικονομικού συστήματος (και της κρίσης του).
      Αλλά σε ό,τι αφορά τις άμεσες προτεραιότητες της δικής μας κρίσης, στην Ελλάδα, δεν προσθέτει πολλά. Εκτός ίσως από ένα, αλλά καίριας σημασίας: Ότι δηλαδή μπορούμε να επιδιώξουμε στήριξη "από αλλού". Αν χρειαστεί...
      Κι ότι αυτοί που μας "στίβουν" σήμερα, ή που μας κρατάνε δέσμιους, και με τους οποίους πρέπει να διαπραγματευθούμε χοντρά για να σπάσουμε τις αλυσίδες (που μόνοι μας καθίσαμε να μας φορέσουν) όλοι αυτοί λοιπόν, που μας φαίνονται να μας κρατάνε δέσμιους δεν είναι τόσο "ισχυροί" όσο θέλουν να πιστεύουμε.
      Αυτό σίγουρα αυξάνει μακροπρόθεσμα τις πιθανότητες να γλιτώσουμε. Αλλά εκείνο που άμεσα πρέπει να κάνουμε είναι να ξέρουμε τι θέλουμε, που πάμε και πώς ξεκινάμε. Αν το επιτύχουμε αυτό (εξωγενή Επανεκκίνηση) όλα τα άλλα θα έλθουν, όχι "εύκολα", όχι "αυτόματα", όχι "από μόνα τους", αλλά θα έλθουν πολύ πιο γρήγορα απ' ό,τι φαντάζονται πολλοί σήμερα.
      Το οικόπεδο "Ελλάδα" είναι γωνιακό κι έχει μεγάλη "προίκα αφάγωτη". Φτάνει να μη μας την φάνε κάποιοι επιτήδειοι, μέσα από τα χέρια...
      Γι΄αυτό το πιο σημαντικό ίσως, είναι να ανακτήσουμε "βαθμούς ελευθερίας" στην Πολιτική μας. Και κάποια λάθη να κάνουμε αρχικά, δεν χάθηκε ο κόσμος. Φτάνει να ανακτήσουμε "βαθμούς ελευθερίας" στην Πολιτική μας.
      Αλλιώς, "την κάτσαμεν" παληκάρια...

  11. o βουνίσιος avatar
    o βουνίσιος 19/04/2011 10:39:33

    Ανάκαμψη δεν πρόκειται ποτέ να προκύψει αν η Ελλάδα δεν απαλλαγεί από το Μνημόνιο και τις δεσμεύσεις του.
    Σήμερα, η ασφυκτική πίεση του μνημονίου που μοιραία οδηγεί σε μεγάλη μείωση των κρατικών επιχορηγήσεων προς τους δήμους για την κάλυψη λειτουργικών δαπανών, η προχειρότητα με την οποία σχεδιάστηκε το πρόγραμμα «Καλλικράτης», η χαμηλή απορροφητικότητα του ΕΣΠΑ και οι εγγενείς αδυναμίες του ελληνικού αναπτυξιακού μοντέλου που κατατάσσει μεταξύ άλλων την τοπική αυτοδιοίκηση στις τελευταίες θέσεις της ΕΕ από άποψη ποσοστού συμμετοχής των ιδίων εσόδων στα συνολικά τους έσοδα έχουν φέρει σε δεινή οικονομική κατάσταση πολλούς από τους διευρυμένους πλέον δήμους της χώρας, με αποτέλεσμα, να καταφεύγουν σε δανεισμό προκειμένου να εξασφαλίσουν, με εύκολο τρόπο, οικονομικούς πόρους για να αποπληρώσουν παλαιότερα χρέη και να καλύψουν λειτουργικά τους έξοδα.

    Η κατάσταση που πάει να δημιουργηθεί στην ελληνική περιφέρεια είναι σίγουρο ότι θα αυξήσει τους παράγοντες που συμβάλουν στο πρόβλημα των περιφερειακών ανισοτήτων και στην μείωση της ανταγωνιστικότητας των οικονομιών τους από τη στιγμή που τα επόμενα χρόνια ένα μεγάλο ποσοστό του κατά κεφαλήν ΑΕΠ των Δήμων της χώρας θα κατευθύνεται για την αποπληρωμή χρεών και τόκων. Κατά συνέπεια, ακόμη και αν η Ελλάδα ανταπεξέλθει στην κρίση χρέους, το χρέος που δημιουργούν σήμερα οι δήμοι θα βάλει οριστικό τέλος σε κάθε φιλοδοξία για οικονομική και κοινωνική σύγκλιση της χώρας με την υπόλοιπη ευρωζώνη.

    • Τηλέμαχος avatar
      Τηλέμαχος @ o βουνίσιος 19/04/2011 11:24:12

      Συμφωνώ με τα σχόλιά σου, ιδιαίτερα για τον "Καλλικράτη" τις αδυναμίες του και την περαιτέρω ερήμωση υπαίθρου που μπορεί να επιφέρει, αν δεν αντιμετωπιστεί άμεσα.

  12. Ιεροκλής Παπαδιαμάντης ierokliss.pblogs.gr avatar
    Ιεροκλής Παπαδιαμάντης ierokliss.pblogs.gr 19/04/2011 10:49:36

    Οποιαδήποτε οικονομοτεχνική μελέτη μέσα στο υπάρχον Ευρωπαϊκό (αλλά και παγκόσμιο γιατί όχι) πολιτικό και οικονομικό περιβάλλον είναι καταδικασμένη εξ υπαρχής να αποτύχει. ΕΧΕΙ ΧΑΘΕΙ ΚΑΘΕ ΕΛΕΓΧΟΣ και μακάρι να μην δικαιωθώ, αλλά στο τέλος του έργου υπάρχει πολιτικό-οικονομικό και γιατί όχι πολεμικό τσουνάμι και μηδενισμός των μετρητών. Η Ελλάδα για κάτι τέτοιο θα πρεπε να προετοιμάζεται (δεν έχω την αφέλεια ότι θα το κάνει, γνωστό το ποιόν του νεοέλληνα) ώστε να τη βρει το τσουνάμι κατά το δυνατόν προφυλαγμένη. Τα υπόλοιπα είναι επιστημονικοφανείς αμπελοφιλοσοφίες.

  13. enianos avatar
    enianos 19/04/2011 10:55:25

    Εάν τα πράγματα είναι έτσι που σίγουρα είναι έτσι, αυτό το τιμ που μας κυβερνά μαζί και οι υπόλοιποι της βουλής, θέλει σώνει και καλά να βουλιάξει το καράβι ! Ίσως νομίζουν ότι αν το καράβι πάει στον πάτο θα σβήσουν και τα ίχνη του εγκλήματος που έχουν διαπράξει.

  14. αλλενάκι avatar
    αλλενάκι 19/04/2011 11:36:39

    Η πρώτη σου ανάρτηση επιβεβαιώθηκε πλήρως Τηλέμαχε από τις εξελίξεις του Σαββατοκύριακου, για προσπάθεια του διαχωρισμού Ελλάδας από Πορτογαλία Ιρλανδία. Ή και τετελεσμένο, δεν ξέρω.

    • Τηλέμαχος avatar
      Τηλέμαχος @ αλλενάκι 19/04/2011 11:44:21

      Αυτά που λέω σε αυτή την ανάρτηση - δηλαδή άμεση προτεραιότητα εξωγενούς επανεκκίνησης της Οικονομίας, ώστε να υπάρξει άμεση Ανάκαμψη - ισχύει ό,τι "κουστούμι" κι αν μας ράβουν.
      Κι αυτό θέλω να προσέξετε: Ό,τι και να μας ετοιμάζουν, ό,τι σχέδιο κι αν υπάρχει στα παρασκήνια, αν εμείς επιδιώξουμε την Επανεκκίνηση και διαπραγματευθούμε σκληρά αλλαγή των όρων του Μνημονίου, ώστε να υπάρξει άμεση Επανεκκίνηση, με ή χωρίς αναδιάρθρωση, ήπια ή μη, εντός ή εκτός ευρώ, αν επιδιώξουμε κατ' απόλυτη προτεραιότητα απο την πλευρά μας να ανακάμψη η Οικονομία μας, όλα τα άλλα θα αντιμετωπιστούν.
      Και αυτοί που βρίσκονται απέναντί μας είναι διχασμένοι και μπερδεμένοι.
      Κι αυτό που μας ετοιμάζουν δεν είναι εύκολο γι' αυτούς και περικλείει κινδύνους ΚΑΙ γι' αυτούς (μεταδοτικότητα της δικής αναδιάρθρωσης-χρεοκοπίας σε άλλες χώρες, που δεν τις αντέχουν να χρεοκοπήσουν όλες μαζί).
      Αν εμείς ξέρουμε τι θέλουμε και τι επιδιώκουμε κατά προτεραιότητα, τότε ό,τι κι αν μας "ετοιμάζουν", εμείς είτε θα χάσουμε τα λιγότερα ή σύντομα θα αρχίζουμε να κερδίζουμε ανέλπιστα.
      Το μόνο που απαιτείται είναι πολιτική ηγεσία με καθαρή στρατηγική και ένας λαός που ξέρει που πατά, που βρίσκεται και που πάει...
      Αυτές οι τελευταίες προϋποθέσεις, βέβαια, είναι οι πιο δύσκολες. Γιατί δεν αφορούν τους άλλους κι αυτά που σχεδιάζουν. Αφορούν εμάς τους ιδιους.

      Ο πιο δύσκολος εχθρός μας είναι ο ίδιος ο εαυτός μας.

      • αλλενάκι avatar
        αλλενάκι @ Τηλέμαχος 19/04/2011 11:52:10

        Όχι, ο εχθρός δεν είναι ο εαυτός μας (αν εννοείς εμάς, το λαό) η ανθυποκυβέρνηση είναι με τα συνεχή ψέματα που καταρρακώνουν τον κόσμο που δεν έχει σαφή εικόνα του τι γίνεται.

        O Γκάιτνερ και η Μέρκελ (αυτή μέσω αξιόπιστων πηγών της καγκελαρίας) ήταν σαφείς. Ο Αμερικάνος πιο σαφής, έξω από τα δόντια, όπως πάντα. Αυτό δε με πειράζει, το προτιμώ από τον ανταρτοπόλεμο που γίνεται στα σκοτεινά από κερδοσκόπους.

        Ο ΓΕΛΟΙΟΣ όμως ΣΤΡΟΣ ΚΑΝ εντελώς γελοίος λέμε!!! - έχει διατάξει διάψευση αναδιάρθρωσης ως την τελευταία στιγμή.

        Αίτημά μας πρέπει να είναι να βγουν και να μας πουν την αλήθεια ΤΩΡΑ!!!

        • Orestios avatar
          Orestios @ αλλενάκι 19/04/2011 16:40:37

          Η αλήθεια δεν βοηθάει πάντα.

        • δρόμος avatar
          δρόμος @ αλλενάκι 19/04/2011 16:55:42

          εγώ πιστεύω ότι ο Τηλέμαχος εννοεί εδώ την πληροφόρηση που μας λείπει, και την εξ αυτής αυτογνωσία (πού βρισκώμαστε, τι έφταιξε, με ποιόν τρόπο πρέπει να προχωρήσουμε εφεξής) αλλά και την αδυναμία μας, κάποιες φορές, να επιλέξουμε τον σωστό δρόμο, παρόλο που τον γνωρίζουμε, γιατί ο άλλος είναι πιό βολικός και αναίμακτος ... Γιαυτό μιλάει για τον εαυτό μας σαν "εχθρό", που μας εμποδίζει ν' αποφασίσουμε σωστά.

          • Τηλέμαχος avatar
            Τηλέμαχος @ δρόμος 21/04/2011 12:13:22

            Ακριβώς!

  15. Ο Θείος avatar
    Ο Θείος 19/04/2011 11:45:07

    Όπως θα έχετε ήδη καταλάβει, η λέξη "αναδιάρθρωση" επειδή κατά περίπτωση μπορεί να σημαίνει πολλά διαφορετικά πράγματα, τελικά δεν σημαίνει απολύτως τίποτε.
    Χρησιμοποιείται όμως απο πολλούς και διάφορους, ως εργαλείο τζόγου "ευρείας λαικής χρήσεως". Τζόγου οικονομικού αλλά και πολιτικού.
    Τα περισσότερα που γράφονται (και εδώ μέσα) είναι αερολογίες. Η ουσία είναι μία: Όταν ουσιαστικά επί δεκαετίες δεν παράγεις τίποτε, αλλά καταναλώνεις πολύ και πολυτελώς, δηλαδή υπερδανείζεσαι, κάποια στιγμή έρχεται ο λογαριασμός.
    Ειδικά η περίοδος 2003 - 2009 (σχηματικά, από την προετοιμασία των Ολυμπιακών μέχρι το σκάσιμο της Ελληνικής φούσκας), ήταν η περίοδος μεγάλου φαγοποτιού των "εχόντων". Το μαρτυρούν οι οικονομικοί αριθμοί, η καμπύλη τιμών των ακινήτων και των ενοικίων, τα τεράστια "πολιτικά τάνκς" με τα μαύρα τζάμια που γέμισαν τους Ελληνικούς δρόμους, οι ανερχόμενοι μισθοί στις ΔΕΚΟ κτλ. Και αντίστροφα: Η πτώση των Ελληνικών εξαγωγών (δείτε τα νούμερα - αφού πουλούσαν εντός των συνόρων σε τρελές τιμές γιατί να εξάγουν;).
    Το πιό αναμενόμενο είναι η επιστροφή του ΑΕΠ και της ολικής κατανάλωσης κοντά στους μακροπρόθεσμους μέσους όρους, δηλαδή γύρω στο 2003.
    Η λεγόμενη δημοσιονομική προσαρμογή κρύβει από πίσω της και προυποθέτει το ξεφούσκωμα της ολικής φούσκας. Είναι μια συνηθισμένη, "φυσιολογική" οικονομική διαδικασία, και αυτό το ξέρει ο καθένας που ασχολείται στοιχειωδώς με τα οικονομικά, ανεξαρτήτως "σχολής". Αλλά αυτό είναι δύσκολο να ειπωθεί, για πολιτικούς λόγους. Γι αυτό και δεν μας το λένε, πράσινοι, βένετοι ή πολύχρωμοι.

    • Τηλέμαχος avatar
      Τηλέμαχος @ Ο Θείος 19/04/2011 12:12:23

      Δίκιο έχεις στα "της φούσκας" του υπερκαταναλωτισμού από δανεικά, αλλά σε κάποια άλλα δεν μας τα λές καλά Θείο...
      Το μεγάλο φαγοπάτι έγινε κυρίως ΠΡΙΝ το 2003. Όταν προετοιμάζονταν οι Ολυμπιακοί αγώνες (κι όχι την τελευταία χρονιά) κι όταν οργίαζαν οι προμήθειες και οι αναθέσεις...
      Όχι να μας λές ότι τα πολυτελή αυτοκίνητα εμφανίστηκαν μετά το 2003. Την εποχή του Χρηματιστηρίου 1998-2000 ξέχασες τι γινόταν; Τότε είχαμε την ευκαιρία της πραγματικής προσαρμογής και τότε, αντίθετα, ξωκύλαμε.

      Κι ύστερα αυτό που συμβαίνει σήμερα έχει δύο προβλήματα:
      --Γυρίζουμε πίσω στο 2003 σε μισθούς, όχι σε τιμές. Σε τιμές πάμε πολύ πάνω από το 2009!
      Ξέρεις τι σημαίνει αυτό; Ότι σε πραγματικές τιμές τα εισοδήματα γυρίζουν πίσω κι από το 1995. Χωρίς όμως παραγωγικούς κλάδους, που υπήρχαν τότε, όπου θα μπορούσε να απορροφηθεί αυτό το φθηνό δυναμικό.
      Φτωχοποίηση έχουμε! Όχι απλώς σπάσιμο της φούσκας.

      -- Κι ακόμα η εσωτερική υποτίμηση ΠΟΤΕ μα ΠΟΤΕ δεν γίνεται σε συνθήκες δημοσιονομικής προσαρμογής! Διότι όταν ριχνεις απότομα τα πραγματικά εισοδήματα και προσπαθείς ταυτόχρονα να μειώσεις τα ελλείμματα, τότε η μείωση εισοδημάτών οδηγεί σε ΑΥΞΗΣΗ των ελλειμμάτων.
      Εσωτερική υποτίμηση έχει νόημα, όταν το έλλειμμα είναι σχετικά μικρό, και η οικονομία αναπτύσσεται με κάποιους υποφερτούς ρυθμούς.
      Αν, αντίθετα, σε συνθήκες βαθιάς ύφεσης και μεγάλων ελλειμμάτων κάνεις... "εσωτερική υποτίμηση" τότε δίνεις το λάθος φάρμακο, στη λάθος αρρώστια τη λάθος στιγμή...
      Ακόμα και οι του ΔΝΤ αρχίζουν να το καταλαβαίνουν αυτό (άλλο αν δεν τολμούν να το ομολογήσουν).
      Τέλος, "εσωτερική υποτίμηση" σημαίνει πτώση μισθών καί τιμών.
      Εδώ έχουμε πτώση μισθών με άνοδο τιμών. Τρέχα γύρευε...

      • Ο Θείος avatar
        Ο Θείος @ Τηλέμαχος 19/04/2011 12:34:02

        Άν δούμε τη φούσκα πιό μακροπρόθεσμα έχεις απόλυτο δίκιο. Οι αντιπαραγωγικές Ελληνικές φούσκες είναι σαν τις ρωσικές κούκλες. Η "σκληρά καταναλωτική" καταληκτική φούσκα που ανέφερα περικλείται μέσα σε μια ευρύτερη δήθεν "εκσυγχρονιστική" φούσκα 1998-2009, εκείνη μέσα στην φούσκα 1991-2009 (θυμάσαι τα "πιό φτηνά αυτοκίνητα" του Μητσοτάκη), εκείνη πάλι στην "φούσκα της αλλαγής" 1981-2009, φθάσαμε αισίως και στην μεταπολιτευτική φούσκα της "στραβής επανεκκίνησης" του 1974.
        Για τις τιμές - μισθούς: Γνώμη μου είναι ότι χωρίς καθοδική εκτόνωση των τιμών είναι αδύνατο να τελειώσει η κρίση. Έχουμε δρόμο.
        Για την εσωτερική υποτίμηση: Είμαι οπαδός της αντικυκλικής πολιτικής. Αλλά όπως έχω γράψει, αντικυκλική πολιτική κάνεις κυρίως στη φάση της ανόδου - σχηματίζοντας απόθεμα: Βάζεις τάπα στη φούσκα με άνοδο συντελεστών φορολογίας, περιορισμό μισθολογικών αυξήσεων της υψηλόμισθης μερίδας και περιορισμό ρευστότητας. Κανείς σχεδόν δεν το έκανε, αντίθετα όλοι, και περισσότερο η Ελλάδα, κάνανε άγρια προ-κυκλική πολιτική, ακολουθώντας το νεοφιλελεύθερο δόγμα.
        Τώρα, συνεχίζουμε αναγκαστικά την προκυκλική πολιτική. Όλα τα κάνουμε λάθος, ανάποδα.
        Η ορθολογική version του Κευνσιανισμού λέει ότι για να επανορθώσεις τις κυκλικότητες, στερείς από το σύστημα ρευστότητα στη φάση της ανάπτυξης με τη φορολογία και την πολιτική μισθών, σχηματίζεις δημοσιονομικό απόθεμα, ώστε στη φάση της ύφεσης να τονώσεις την ενεργό ζήτηση με δημόσιες επενδύσεις.
        Πήγαμε όλοι ανάποδα στο λογικό και τώρα πληρώνουμε το τίμημα. Από αυτή την παγίδα που φτιάξανε μόνοι τους οι άφρονες δημόσιοι managers και πολιτικοί, δεν βγαίνει κανείς εύκολα, ούτε χωρίς πόνο.

        • Τηλέμαχος avatar
          Τηλέμαχος @ Ο Θείος 19/04/2011 12:51:46

          Όπως το θέτεις τώρα, προσεγγίζουμε πολύ...

        • Ο Θείος avatar
          Ο Θείος @ Ο Θείος 19/04/2011 13:57:31

          Έτσι νομίζω κι εγώ. Η περιγραφή του όλου, όταν είναι συγκεκριμένη, αποσαφηνίζει τα πράγματα.

      • Ο Θείος avatar
        Ο Θείος @ Τηλέμαχος 19/04/2011 12:50:38

        Να προσθέσω κάτι άλλο: Το ότι αυξάνονται οι εξαγωγές (της Ελληνικής βιομηχανίας κυρίως), είναι το μόνο θετικό σημάδι αυτής της πολύ άσχημης κατάστασης που βιώνουμε.
        Οι παραγωγοί κάνουν επιτέλους αυτό που απέφευγαν επί δεκαετίες: Στρέφονται στις εξαγωγές, λόγω αδυναμίας της εσωτερικής αγοράς. Μέχρι τώρα απέφευγαν τις εξαγωγές επειδή η εσωτερική αγορά λόγω τιμών (νάτη πάλι η φούσκα) προσέφερε καλύτερα ποσοστά κέρδους με επαρκή όγκο. Στρέφονται τώρα αναγκαστικά στις εξαγωγές - ρίχνοντας το ποσοστό κέρδους. Αυτό όμως είναι μιας μορφής απελευθέρωση από την παγίδα του ενιαίου μεταπολιτευτικού παραγωγικού μοντέλου (δυστυχώς καταστροφικού και για την ιδωτικό τομέα - γιατί δενπάσχει μόνον ο δημόσιος). Το μοντέλο αυτό στηριζόταν μονόπλευρα στην άνοδο της εσωτερικής ζήτησης.

        • Τηλέμαχος avatar
          Τηλέμαχος @ Ο Θείος 19/04/2011 12:57:35

          Μάλλον ανέβηκαν οι εξαγωγές, όχι γιατί γίναμε πιο "ανταγωνιστικοί", αλλά διότι ανέβηκε η ζήτηση στο εξωτερικό (ήπια ανάκαμψη στην Ευρώπη για το 2010) κι όσοι μπορούσαν κάτι να εξάγουν εκμεταλλεύτηκαν την ευκαιρία.
          Άρα δύσκολα να δεις ως "θετικό" ένα πράγμα που μάλλον υπήρξε "συγκυριακό" και μόνο...

          Η ανταγωνιστικότητα είναι άλλο πράγμα: αφορά περισσότερο βελτίωση όρων Προσφοράς κι όχι συγκυριακή βελτίωση της διεθνούς Ζήτησης. Αν, στο μέλλον, υπάρξει επιβράδυνση στην Ευρώπη (λόγω ανόδου των επιτοκίων και ακριβότερης ενέργειας) οι εξαγωγές μας μπορούν να υποχωρήσουν και πάλι.

          Ανταγωνιστικότητα σημαίνει άλλα πράγματα που ακόμα δεν υπάρχουν εδώ: Σημαίνει μείωση εξωγενούς κόστους, μείωση εσωτερικού κόστους, στροφή στην ποιότητα και Επένδυση.
          Επενδύσεις δεν υπάρχουν.
          Το εξωγενές κόστος μεγαλώνει.
          Το εσωτερικό κόστος υποχωρεί λίγο.
          Και "στροφή στην ποιότητα" πως θα γίνει δίχως επενδύσεις και με τόσο κακό επενδυτικό κλίμα;

          (τελικά παρά την αρχική διαφωνία μας, μου αρέσει η συζήτησή μας! Σε ευχαριστώ...)

          • Ο Θείος avatar
            Ο Θείος @ Τηλέμαχος 19/04/2011 14:02:44

            Συμφωνώ. Επισήμανα όμως επίσης την αναγκαστική εκλογίκευση των ποσοστών του κέρδους.
            Θα έλεγα και την αποχώρηση από την αγορά των "επιχειρηματιών" βραχυπρόθεσμης οπτικής, που δεν σκόπευαν να είναι ανταγωνιστικοί, ούτε βέβαια να επανδύσουν. Αυτοί πούλησαν τα μετοχικά τους μερίδια και έγιναν τώρα ραντιέρηδες. Αυτό είναι βέβαια άλλο πρόβλημα, μεγάλο, αλλά πάντως, το ότι η αγορά "ξεκαθαρίζει" από μερικά βαρίδια, είναι ένα θετικό κρατούμενο.

  16. ΠΟΡΤΑ ΠΟΡΤΑ avatar
    ΠΟΡΤΑ ΠΟΡΤΑ 19/04/2011 11:47:42

    *Η Κεντρική Τράπεζα της Γερμανίας (Bundesbank), σε χθεσινή έκθεσή της τονίζει ότι το γερμανικό χρηματοπιστωτικό σύστημα έχει ανάγκη να αυξήσει κατά 50 δισ. ευρώ τα κεφάλαιά του έως το 2018 προκειμένου να «ευθυγραμμιστεί» με τους νέους κανόνες που θα επιβάλει η εφαρμογή της Βασιλείας ΙΙΙ. ΟΙ ΔΙΚΕΣ ΜΑΣ ΤΙ ΚΑΝΟΥΝ??

    *Ανοιχτό το ενδεχόμενο να υπάρξουν αλλαγές στο Μνημόνιο, άφησε ο αρμόδιος επίτροπος για θέματα Οικονομίας, Όλι Ρεν, σε περίπτωση που η μελέτη για τη βιωσιμότητα του ελληνικού χρέους που θα βγει το καλοκαίρι δείξει ότι αποτελεί ασήκωτο βάρος για τη χώρα. ΟΛΙ.......ΚΟΥΡΑΓΙΟ ΑΓΟΡΙ ΜΟΥ..

    *Σε νέο ιστορικό υψηλό βρέθηκαν χθες τα spreads των ελληνικών ομολόγων. Το spread του ελληνικού 10ετούς ομολόγου διαμορφωνόταν αργά χθες το βράδυ στις 1.148 μονάδες βάσης, του 5ετούς στις 1.720 και του 2ετούς στις 1.850 μονάδες βάσης. Οι αποδόσεις δε των ελληνικών διετών ομολόγων εκτοξεύτηκαν χθες σε ιστορικό υψηλό από την έναρξη των μετρήσεων στο 20%.

    *Ο λόγος των δανείων σε καθυστέρηση προς το σύνολο των δανείων στην στεγαστική πίστη αυξήθηκε από 7,4% το 2009 σε 10% το 2010. Στην καταναλωτική πίστη ο λόγος των δανείων σε καθυστέρηση προς το σύνολο των δανείων παρουσίασε την μεγαλύτερη αύξηση και ανήλθε σε 20,5% το 2010 από 13,4% το 2009. Στην επιχειρηματική πίστη παρουσιάστηκε αύξηση από 6,7% σε
    8,7%. ΑΥΤΑ ΓΙΑ ΤΟ ΓΑΠ ΚΑΙ ΤΟΝ ΠΑΠΑΚ ΠΟΥ ΘΕΛΟΥΝ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΕΛΟς ΤΟΥ 2011 !!! ΚΑΙ ΠΡΟΒΛΕΠΟΥΝ ΕΣΟΔΑ !!!..........

    ΠΠ

  17. Φακ Κωστας avatar
    Φακ Κωστας 19/04/2011 12:01:47

    Τηλέμαχε, συγχαρητήρια για τον κατανοητό σου λόγο..

    Όλα αυτά καλά..Εκείνο που κανείς οικονομολόγος δεν εχει καταφέρει να εξηγήσει είναι τι θα κερδίσει το παγκόσμιο οικονομικό σύστημα αν μετατρέψει μια χώρα που, με όλα της τα προβλήματα, κατανάλωνε και αύξανε τους τζίρους των πολυεθνικών σε μία μη καταναλωτική κοινωνία. Οι αγορές (τα funds) τελικά κερδίζουν από την κατάρρευση μιας μικρής πληθυσμιακά αγορά?

    Η πρόχειρη εξηγηση ότι μας έχουν βαλει στο μάτι δεν μου αρκεί. Κυρίως γιατι αυτό συμβαίνει και σε άλλες χώρες με λιγότερες παθολογίες από την Ελλάδα.
    Μήπως συμβαίνει για τα πετρέλαια? πάλι δεν μου φαίνεται πειστικό (έτσι και αλλιώς αυτά ήδη έχουν μοιρασθεί).

    Σε ευχαριστώ προκαταβολικα.

    • Τηλέμαχος avatar
      Τηλέμαχος @ Φακ Κωστας 19/04/2011 12:50:08

      Πολύ σύντομα: σε περιόδους κρίσης εντείνονται οι ανταγωνισμοί και χάνεται ο έλεγχος.
      * Σε χαοτικές συνθήκες δεν είναι εύκολο να καταλάβουμε τι επιδιώκεται.
      -- Πρώτον, διότι υπάρχουν πολλοί διαφορετικοί "παίχτες" που επιδιώκουν διαφορετικά πράγματα. Αυτή η πολλαπλότητα ανεξάρτητων "παιχτών", άλλωστε, είναι ο πρώτος παράγοντας που καθιστά το "παίγνιο" χαοτικό.
      -- Δεύτερον, διότι οι συνεργασίες-αντιπαλότητές μεταξύ των διαφορετικών "παιχτών" είναι εύθραυστες: Φτιάχνονται και διαλύονται και αναιρούνται και ανασχηματίζονται συνεχώς. Αυτή η συνεχής "ρευστότητα" (μη σταθερότητα και μη συνέπεια) είναι ο δεύτερος παράγοντας που καθιστά το παίγνιο "χαοτικό".
      Όλο αυτό αν το δείς απ' έξω, σου μοιάζει να μην έχει κανένα νόημα.
      * Και κάπως έτσι ένα "σύστημα" μπαίνει σε κρίση: όταν οι επιμέρους ορθολογικές επιδιώξεις όλων των "ανεξαρτήτων παιχτών" δεν αθροίζουν. Κι έτσι όλοι χάνουν στο τέλος...
      Τότε η κρίση γίνεται "συστημική".

      Συνεπώς, δυσκολία να καταλάβουμε "απ' έξω" τι συμβαίνει έχουμε όταν υπάρχει τουλάχιστον ένα από τα δύο:
      -- Όταν το σύστημα γίνεται "χαοτικό".
      -- Ή όταν η κρίση του γίνεται "συστημική".
      Εδώ συμβαίνουν, μάλλον, και τα δύο...

      • victoria (true) avatar
        victoria (true) @ Τηλέμαχος 20/04/2011 13:52:19

        Ούτε ο John Nash δεν θα μπορούσε να το λύσει αυτό, μου φαίνεται...

  18. Professor Moriarty avatar
    Professor Moriarty 19/04/2011 12:58:15

    Όλα αυτά που γράφονται στο άρθρο είναι κεϋνσιανισμός που ισχύει σε μία λίγο-πολύ συμβατική οικονομία. Όχι σε μία οικονομία η οποία έχει μόνιμες αλλοιώσεις από διανομή δανεικών αντί για χρήση τους για leverage.

    Υπάρχουν στην ελληνική οικονομία κεφάλαια για να επενδυθούν, και σε τι επιχειρήσεις; Σε σκυλάδικα, ή σε μπετά, ή σε κομμωτήρια και φρου-φρου και αρώματα; Σε αυτό το πλαίσιο ο μόνος πολλαπλασιαστής που θα εφαρμοστεί θα είναι αυτός που θα πολλαπλασιάσει, όπως και στο παρελθόν, τις εισαγωγές.

    Δεύτερον, δεν λαμβάνεις υπόψη σου την παραοικονομία, την “μαύρη” εργασία και την αδυναμία είσπραξης φόρων και προστίμων.

    Να μιλήσουμε για πολλαπλασιαστές; Θα πω ένα απλό παράδειγμα: οι δαπάνες στην παιδεία. Υποτίθεται ότι μακροπρόθεσμα έχουν υψηλό πολλαπλασιαστή. Όχι στην Ελλάδα. Εδώ έχουμε ένα στρατό φοιτητών σε μια πλειάδα ανώτατων και ανώτερων σχολών, συν αυτούς που σπουδάζουν στο εξωτερικό. Ο μόνος πολλαπλασιαστής που λειτούργησε είναι στην παραπαιδεία και στα επαρχιακά καφετερο-σουβλατζίδικα. Η Ελλάδα δαπανά ίσως και το μεγαλύτερο κατά κεφαλή ποσό ανά φοιτητή, με ποιότητα ιδρυμάτων (πλην μερικών εξαιρέσεων) άθλια. Όσο για τους πτυχιούχους, αυτοί είναι ένα πλήθος αναντίστοιχο με την ζήτηση εργασίας και καταλήγουν ένας στρατός ανέργων ή υποαπασχολούμενων, και ασκούν πιέσεις για διορισμούς στο δημόσιο. Πού είναι λοιπόν εδώ ο περίφημος πολλαπλασιαστής; Τι πολλαπλασιάζει;

    Εδώ λοιπόν δεν ισχύει η κλασική προσέγγιση του “πολ-σιαστή”. Πολλές φορές οι κεϋνσιανοί “πολλαπλασιαστές” εδώ καταντούν υπο-πολλαπλασιαστές της παραγωγικότητας και πολλαπλασιαστές της εικονικής “ανάπτυξης”. Θυμάμαι τον Π. Κονδύλη που έγραψε κάπου “άλλο μία μονάδα του ΑΕΠ από βαριά βιομηχανία, και άλλο μία μονάδα από παροχή υπηρεσιών”. Σαν μακροοικονομικό μέγεθος, όμως, και οι δύο είναι απλώς μονάδες.

    Πολύ φοβάμαι ότι το ελληνικό πρόβλημα της οικονομία, μετά την καταστροφή του ελληνικού κεφαλαίου, είναι θέμα “πρωτογενούς συσσώρευσης”, όπως λένε οι μαρξιστές. Η οποία δεν είναι καν “οικονομική” διαδικασία, αλλά μία σειρά κοινωνικών ανακατατάξεων και μπορεί να προσλάβει ιδιαιτέρως άγρια μορφή.

    • Ο Θείος avatar
      Ο Θείος @ Professor Moriarty 19/04/2011 14:14:34

      Υπάρχει και η κατά Schumpeter "δημιουργική καταστροφή". Σκληρό και μόνο ως λέξεις, αλλά δυστυχώς η πραγματικότητα...
      A propos Schumpeter : Τα οικονομικό μοντέλο των Κοντράτιεφ - Schumpeter με τα ανοδικά και καθοδικά κύματα - οικονομικούς κύκλους, ξεχασμένο μετά τη Θατσερική - Ρεηγκανική "απορρύθμιση", νομίζω εξηγεί πολλά. Κυρίως επειδή έχει άμεση σχέση με τις μεταβολές στην πραγματική οικονομία (μείζονες τεχνολογικές αλλαγές, ενεργειακό, αλλά και τις μετατοπίσεις επενδύσεων από τον δευτερογενή στον τριτογενή τομέα και αντιστόφως).
      Τι άλλο είναι το μεγάλο υπόβαθρο της σημερινής κρισης, παρά μετατοπίσεις επενδύσεων ανάστροφες της νεοφιλελεύθερης περιόδου, από τον τριτογενή τομέα (ΗΠΑ - Ευρώπη), προς τον δευτερογενή (Κίνα, λοιπή άπω ανατολή, Ινδία, Βραζιλία κτλ); Αλλά και πάλι, το κράτος με " οικονομικό ισχυρό ρόλο" (Κίνα πάλι), ως ατμομηχανή της κεφαλαιοκρατικής συσσώρευσης παγκοσμίως, όπως περίπου μετά την κρίση του 1929;

      • Professor Moriarty avatar
        Professor Moriarty @ Ο Θείος 19/04/2011 15:46:48

        Ναι, αλλά η θεωρία του Kondratieff εκτός του ότι είναι μία μακροοικονομική μακροσκοπική θεωρητική κατασκευή, είναι και κάτι σαν τις προφητείες του Νοστράδαμου. Μπορείς να “επαληθεύσεις” και να την “διαψεύσεις”, ανάλογα με το πώς μετράς και πώς ερμηνεύεις τα φαινόμενα.

        Και τι αξία έχει η θεωρία αυτή για την ελληνική ιδιομορφία; Από την άλλη, μπορεί κάποιος να καταρτίζει προϋπολογισμούς και επενδυτικά προγράμματα βασιζόμενος στην θεωρία των μακρών κύκλων; Μάλλον περισσότερο για χαλαρές ακαδημαϊκές συζητήσεις μετά από δείπνο, ή για συγγραφή σχολίων και υποσημειώσεων με φιλοσοφική διάθεση είναι κατάλληλη. Πιστεύω ότι δεν θα μπορέσει ποτέ να βρεθεί μαθηματική, έστω πιθανοκρατική, συνάρτηση μακροοικονομικής ταλάντωσης. Στην γενικόλογη διατύπωσή της, χωρίς αξιόπιστη πρόβλεψη για τη χρονική διάρκεια των κύκλων και των παραμέτρων που την καθορίζουν, είναι απλώς ενδιαφέρουσα κοινοτοπία.

        Κατά τα άλλα υπάρχουν και οι κύκλοι του ημερολογίου των Μάγια.

        • Ο Θείος avatar
          Ο Θείος @ Professor Moriarty 19/04/2011 16:13:33

          Η τροποιημένη ανάλυση του Schumpeter με τη σύνθετη κυματομορφή Kondratieff (~50ετίας), Kuznets (20 ετίας), Juglar (10 ετίας) and Kitchin (~4 ετίας), δίνει καλή προσέγγιση.
          h**p://en.wikipedia.org/wiki/Joseph_Schumpeter
          h**p://en.wikipedia.org/wiki/Kondratiev_wave
          Στο θεωρητικό υπόβαθρο, η σημερινή μεταβολή στην τεχνολογία - πραγματική οικονομία που "ανατρέπει το κύμα", είναι η εξάντληση της εποχής της πληροφορικής και η μετάβαση στην εποχή των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας.

          • Professor Moriarty avatar
            Professor Moriarty @ Ο Θείος 19/04/2011 16:48:01

            Ναι, ξέρεις τι μου θυμίζουν αυτά; Την θεωρία των “επικύκλων” με την οποία το Πτολεμαϊκό σύστημα προσπαθούσε να καλύψει τις αποκλίσεις του αρχικού μοντέλου. Όταν μία θεωρία φτάσει να χρειάζεται προσαρμογές επί προσαρμογών, τότε, κατά μία διαδεδομένη στον ακαδημαϊκό χώρο έκφραση, λέμε ότι έχει φτάσει στην "φάση των επικύκλων", δηλ. πνέει τα λοίσθια.

          • αλλενάκι avatar
            αλλενάκι @ Professor Moriarty 19/04/2011 17:06:42

            ρεκτιφιέ στο ρεκτιφιέ, τρίτο ρεκτιφιέ, πέταμα το μοτέρ...

          • Professor Moriarty avatar
            Professor Moriarty @ αλλενάκι 19/04/2011 17:54:29

            Έτσι περίπου είναι, αλλά όχι ακριβώς. Διότι στις επιστημονικές θεωρίες δεν έχεις την πολυτέλεια να πηγαίνεις στην αγορά να παίρνεις μια καινούργια. Απλούστατα διότι το καινούργιο μοντέλο δεν είναι ακόμα διαθέσιμο. Στο συγκεκριμένο παράδειγμα, δηλ. στην θεωρία του Πτολεμαίου, οι επίκυκλοι έκαναν πολύ καλύτερες προβλέψεις από τα παλιότερα μοντέλα. Πέρασαν πολλά χρόνια μέχρι να βρεθεί το καινούργιο αξιόπιστο μοντέλο από τον Κέπλερ, που ήταν και απλούστερο και έκανε ακριβέστερες προβλέψεις. Και χρειάστηκε η θεωρία της γενικής σχετικότητας του Αϊνστάιν για να αρθεί και η τελευταία απόκλιση στις προβλέψεις της τροχιάς του Ερμή.

            Τώρα, όσον αφορά τις μακροοικονομικές θεωρίες, και γενικότερα τις οικονομικές θεωρίες υπάρχει ακόμη μία περιπλοκή. Από ένα σημείο και μετά οι οικονομολόγοι υιοθέτησαν μεθόδους φυσικών επιστημών για να περιγράψουν το οικονομικό γίγνεσθαι και να κάνουν προβλέψεις, διότι είχαν δελεασθεί από την επιτυχία του νευτώνειου μοντέλου στην Φυσική. Και προσπάθησαν να κάνουν κάτι αντίστοιχο στην οικονομία. Ωστόσο, το πεδίο της οικονομίας δεν είναι επιδεκτικό σε τέτοιου είδους κατασκευές, διότι όλα αυτά τα μαθηματικά μοντέλα βασίζονται σε κάποιες υπεραπλουστευτικές προσεγγίσεις της συμπεριφοράς των οικονομικών υποκειμένων. Αυτές δεν ισχύουν σε κάθε ιστορική εποχή και σε κάθε κοινωνία, υπόκεινται σε απρόβλεπτες επιδράσεις και αλληλεπιδράσεις, και “ανορθολογικές” τάσεις, και τελικά καταρρέουν ακριβώς την στιγμή που τα χρειάζεσαι περισσότερο, δηλ. σε περιόδους κρίσης. Ασφαλώς είναι πολλά από αυτά τα μοντέλα χρήσιμα εργαλεία, αλλά δεν είναι κάτι, ας πούμε, σαν standard model στην φυσική (έστω και χωρίς το higgs). Νομίζω ότι στην οικονομική πράξη μικρή χρησιμότητα έχουν αυτά τα μοντέλα. Περισσότερο έχουν ακαδημαϊκή αξία.

        • Ο Θείος avatar
          Ο Θείος @ Professor Moriarty 19/04/2011 16:19:33

          Τι αξία έχει για την Ελληνική "ιδιομορφία"; Μα οι γαλαζο-πρασινο-κόκκινοι ατζαμήδες επέμεναν και μετά το 2000 σαν μανιακοί μονομανείς σ' ένα απολύτως εξαντλημένο πρότυπο 50ετίας (μετεμφυλιακό 1950 - 2000), το περιβόητο σχήμα "οικοδομή/κατασκευές - τουρισμός - ναυτιλία", δηλαδή περσινά ξινά σταφύλια και πάπαλα πολυτελείας.
          Δεν έβλεπαν, δεν ήθελαν να καταλάβουν ότι "έχουν περάσει πιά αυτά, παέι καιρός πολύς". Δεν έβλεπαν, γιατί από αυτή την αγελάδα έπινε γάλα η πελατεία τους.
          Αλλά οι λοιποί, οι μή πελάτες, τι φταίγαμε;

          • Professor Moriarty avatar
            Professor Moriarty @ Ο Θείος 19/04/2011 17:12:42

            Πολύ σωστά τα λες και συμφωνώ. Και ανησυχώ διότι ακούω και την σημερινή ΝΔ να υπόσχεται “αναθέρμανση” της οικοδομής και νιώθω να με χτυπάει κρύος και μουχλιασμένος αέρας. Πολλές φορές έχω σκεφτεί ότι οι μαρξιστές στην Ελλάδα, το ΚΚΕ, και η Παπαρρήγα, έχουν πιο υγιή αντίληψη για την ανάπτυξη της παραγωγικής υποδομής. Αλλά το θέμα είναι ότι διώχνουν τα κεφάλαια και το σύστημά τους καταλήγει να τρώει τις σάρκες της κοινωνίας πριν καταρρεύσει από οικονομικό κανιβαλισμό. Και είναι νεαντερντάλιοι και κανίβαλοι από πολιτική άποψη.

            Το αστείο όμως είναι ότι και ο Αντρέας ήταν θιασώτης της θεωρίας των μακρών κύκλων του Kondratieff, χα-χαα!

          • victoria (true) avatar
            victoria (true) @ Professor Moriarty 20/04/2011 14:04:46

            Ίσως πρέπει να χύσουμε και λίγο μελάνι για το νέο πρότυπο τότε, κι όχι για την αναδιάρθρωση...

            Λοιπόν, πώς θα ξεφύγουμε απο το ξεπερασμένο πρότυπο και τι πρέπει να κάνει/παράγει αυτή η χώρα τελικά?

    • Τηλέμαχος avatar
      Τηλέμαχος @ Professor Moriarty 19/04/2011 17:51:16

      Στα σχόλιά σου απαντώ ως εξής:
      * Πρώτον στο μικρότερο πολλαπλασιαστή συμφωνώ και τον έχω ήδη λάβει υπ' όψιν. Γι' αυτό τον "δέχθηκα" αρχικά ως 1,4 που θεωρείται "χαμηλός" γιατί αλλού είναι από 1,8 ως 3 και πάνω. Άλλωστε, μεσοπρόθεσμος (18 μηνών) πολλαπλασιαστής εξωγενών δαπανών 1,3-1,5 γίνεται δεκτός για την Ελλάδα από τις περισσότερες οικονομετρικές έρευνες (και αποδεικνύεται εμπειρικώς).

      * Δεύτερον, αυτός ο "χαμηλός" πολλαπλασιαστής λαμβάνει υπ' όψιν και μια σειρά στρεβλώσεις ή "ιδιαιτερότητες" που έχει η Ελλάδα, όπως υψηλή συμμετοχή εισαγωγών στην γενική κατανάλωση (που θεωρείται "διαρροή" και μειώνει τον πολλαπλασιαστή).

      * Τρίτον, η παραοικονομία γενικώς θεωρείται ότι αυξάνει τον πολλαπλασιαστή, διότι, αυξάνει τη ροπή προς κατανάλωση (για "ξέπλυμα" κλπ.) Υπ' όψιν ότι ο πολλαπλασιαστής και η επιστροφή δαπανών στο δημόσιο είναι διαφορετικά πράγματα. Όταν υπάρχει παραοικονομία (και φοροδιαφυγή) μειώνεται από μια πλευρά η "επιστροφή" δαπανών στο δημόσιο (αφού μειώνονται οι εισπραξεις αμέσων φόρων), αλλά αυξάνεται η επιστροφή δαπανών στο δημόσιο (αφού αυξάνεται η κατανάλωση κι έτσι αυξάνονται οι εισπράξεις από έμμεσους φόρους, ΦΠΑ κλπ.). Ο πολλαπλασιαστής αυξάνεται, οι επιστροφές μάλλον αυξάνονται κι αυτές (αλλά αναλογικά λιγότερο).

      * Πολλαπλασιαστές υπάρχουν γενικά στην Οικονομία. Σε κάθε σύγχρονη Οικονομία, κι όχι μόνο Κεϋνσιανοί (και νομισματικοί κλπ.).
      Εκείνο που είναι πολύ πιο ανίσχυρο σε μάς είναι οι "επιταχυντές", επειδή σπανίζουν στην Ελλάδα οι παραγωγικές επενδύσεις σε κεφαιαουχικό εξοπλισμό.

      * Δεν έκανα παρουσίαση του Κεύνσιανού μοντέλου. Λυπάμαι αν αυτό κατάλαβες. Άλλωστε, δεν είναι "Κεϋνσιανός".
      Παρουσίασα ένα απλό μοντέλο (που έχει κι ένα Κεϋνσιανό στοιχείο), για να δείξω όσο πιο παραστατικά μπορούσα, ότι το λογιστικό αποτέλεσμα δεν είναι ίδιο με το οικονομικό αποτέλεσμα.

      Η Κεϋνσιανή ανάλυση ισχύει, όμως, ιδιαίτερα σε συνθήκες παρατεταμένης κρίσης.
      Όπως και η Μονεταριστική ανάλυση ισχύει σε συνθήκες πολύ υψηλού πληθωρισμού.
      Και στις δύο περιπτώσεις δύο (αντίθετες) προσεγγίσεις ακραίων καταστάσεων γενικεύθηκαν σε μοντέλα γενικής ισχύος.
      Είναι αλήθεια ότι σε ακραίες συνθήκες ακραίας παρατεταμένης ύφεσης, όταν δεν ισχύουν οι αυτοματισμοί χρειάζεται "εξωγενής" παρέμβαση για να υπάρξει επανεκκίνηση. Αυτό το είπε ο Κέϋνς (στις συνθήκες της κρίσης του 1929 και μετά) αλλά δεν είναι απαραίτητα σωστό πάντα, ιδιαίτερα σε συνθήκες λιγότερο "ακραίες" και πιο κανονικές.
      Ομοίως, είναι αλήθεια ότι σε ακραίες συνθήκες υπερ-πληθωρισμού, είναι απαραίτητη η μείωση της προσφοράς χρήματος. Αυτό το είπε ο Friedman, αλλά δεν ισχύει (ούτε το προτεινε ο ίδιος εξ άλλου) σε πιο "κανονικές" συνθήκες.

      Η νεοκλασσική σύνθεση του Hicks ενσωματώνει τα περισσότερα απ' αυτά τα μοντέλα μαζί με τη δυνατότητα ακραίων καταστάσεων που απαιτούν ακραίες λύσεις. Και κανείς μπορεί να προτείνει Κεϋνσιανή αντιμετώπιση σε συνθήκες ακραίας παρατεταμένης ύφεσης, χωρίς να είναι γενικότερα Κεϋνσιανός. Φτάνει να μην είναι δογματικός.
      Για να ακριβολογούμε, η λύση που πρότεινα εμπεριέχει και μη "κλασσικά" Κευνσιανά στοιχεία: όπως η μείωση του Χρέους (μέσα απο πρωτογενή πλεονάσματα και αξιοποίηση της δημόσιας περιουσίας). Αυτό το wealth effect, είναι ιδιαίτερα προσφιλές στους μη Κεϋνσιανούς. Αλλά δεν μας εμποδίζει τίποτε να το χρησιμοποιήσουμε, εφ' όσον βέβαια δεν είμαστε δογματικοί.
      Μη βιάζεστε να βάλετε "ταμπέλες" σε όποιον προσπαθεί να αρθρώσει ένα ολοκληρωμένο επιχείρημα Please....

  19. Ιεροκλής Παπαδιαμάντης ierokliss.pblogs.gr avatar
    Ιεροκλής Παπαδιαμάντης ierokliss.pblogs.gr 19/04/2011 14:03:55

    Δηλαδή η λύση που προτείνεις είναι εξωτερική επανεκκίνηση (επανεκκίνηση της οικονομίας μας από κάποιου άλλου τύπου μνημόνιο); Θα μας επανεκκινήσουν οι ίδιοι που μας «έσβησαν»; Μήπως ο Σόρος που ο ΓΑΠ του κάνει κωλοτούμπες; Τελικά θέλουν το καλό μας; Δε θέλουν μόνο να μας βάλουν στο χέρι; Να τους ξεπουλήσουμε όσο όσο ότι έχουμε; Μήπως τελικά πάντα γυρεύουμε μια λύση που να μας περνάει απ’ τη μπόρα χωρίς να βραχούμε;

  20. Ο Θείος avatar
    Ο Θείος 19/04/2011 14:36:03

    Εν τω μεταξύ, η αστάθεια του παγκόσμιου συστήματος γίνεται όλο και μεγαλύτερη.
    Υποβάθμισε χθές η S & P τη μακροπρόθεσμη πιστοληπτική αξιοπιστία των ΗΠΑ και σήμερα ο χρυσός πέταξε κοντά στα 1500 $.
    Χθές, με τους ευρωσκεπτικιστές στη Φινλανδία στο 18 % (μά που το νέο; τόσοι δεν είναι τώρα δημοσκοπικά και στη Γαλλία, στην Αυστρία, αρκετά πιό πολλοί στην Ολλανδία), το Ευρώ έπεσε. Βοήθησαν και τα ανοδικά spreads των "PIIGS", ο υψηλότοκος δανεισμός της Ισπανίας, και η συζήτηση περί "αναδιάρθρωσης".
    Σήμερα μετά την "ανεκτή" ανοδο του επιτοκίου στο δανεισμό εντόκων Ελληνικών γραμματίων, το Ευρώ ξανατραβά την ανηφόρα και πέφτει το δολλάριο. Το χρήμα είναι απίστευτα "νευρικό", παράλογα νευρικό μάλλον. Μπορεί να συμβούν εκπλήξεις.

  21. Tonia G avatar
    Tonia G 19/04/2011 16:26:33

    Καλά όλα τα παραπάνω, αλλά παρακάτω είναι ολόφρεσκια ανάρτηση από site παραπολιτικών με δηλώσεις Λυκουρέτζου για την "ανανέωση" στο κόμμα...
    Τι να πούμε; Με το ζόρι να μη ψηφίσουν οι ΝΔκράτες στις εκλογές. Γερουσία, Παλαίουρες και Γόνοι... όλοι μέσα. Το κόμμα της Διαμαρτυρίας θα θριάμβεύση δυστυχώς;

    Υποψήφιοι ξανά όλοι οι νυν βουλευτές της ΝΔ
    Θα είναι ξανά υποψήφιοι όλοι οι νυν βουλευτές της ΝΔ στις επόμενες εκλογές εφόσον το επιθυμούν, δήλωσε ο γραμματέας του κόμματος Ανδρέας Λυκουρέντζος στο “Βήμα Fm” στέλνοντας το μήνυμα ότι δεν πρέπει να ανησυχούν κάποιοι ότι θα μεινουν εκτός στο όνομα της ανανέωσης. Απέφυγε την αυτορκιτική. Για τις ευθύνες της Ν.Δ για την κατάντια της οικονομίας είπε «δεν ωραιοποιώ την κατάσταση, αλλά ο τόπος έφτασε εδώ με ευθύνες εκείνων που έφεραν στην Ελλάδα τον κρατισμό στο όνομα του σοσιαλισμού».
    ΑΞΙΖΕΙ: Μετά την δήλωση Λυκουρέντζου κλείνει οριστικά η συζήτηση που ήθελε τον Σαμαρά να αφήνει εκτός ψηφοδελτίων υπουργούς της κυβέρνησης Καραμανλή που είχε αρνητική εικόνα στην κοινωνία.

  22. noldor avatar
    noldor 19/04/2011 16:48:12

    Καλές οι θεωρίες αλλά την ίδια ώρα στην Κοζάνη ένας 27χρονος πατέρας ενός παιδιού αυτοκτόνησε μέσα στο σπίτι του λόγω χρεών.
    Και δεν ήταν ο πρώτος...
    Δυστυχώς με όση κυνικότητα αυτό μπορεί να αποπνέει δεν θα είναι και ο τελευταίος.
    Χρειάζονται λύσεις και πράξεις.

  23. ΠΕΤΡΟΣ ΧΑΣΑΠΗΣ avatar
    ΠΕΤΡΟΣ ΧΑΣΑΠΗΣ 19/04/2011 17:01:59

    Φίλε Τηλέμαχε,
    Καλές όλες αυτές οι θεωρίες που μας λες.
    Όμως για πες μας για εκείνες τις 10 μονάδες στην αρχή του άρθρου.
    Πόσα από αυτά τα χρήματα θα φυγαδευτούν στο εξωτερικό;
    Πόσα θα δοθούν σε προμήθειες στα λαμόγια.
    Πόσα θα χρηματοδοτήσουν έργα, 6 φορές πάνω από την πραγματική τους αξία;
    Για να μην πούμε για την αύξηση που θα σημειωθεί στην κατανάλωση εισαγόμενων προϊόντων και την ως εκ τούτου εκροή στο εξωτερικό μέρους των 10 μονάδων.
    Επομένως φίλε Τηλέμαχε,
    καλές είναι οι θεωρίες, όμως, αν πρώτα δεν αλλάξει κάτι άλλο που λέγεται πολιτικό σύστημα και εξακολουθεί να υπάρχει αυτό το σάπιο και διεφθαρμένο σύστημα, οι οικονομικές θεωρίες θα παραμείνουν στα χαρτιά και όχι μόνο δεν θα μειωθεί το έλλειμμα (από 10 σε 1,8), αλλά θα χρειαστούμε και δανεικά, γιατί οι 10 μονάδες θα είναι κράχτης για νέες κομπίνες και νέες αρπαχτές.
    Δυστυχώς φίλε μου, έχουμε πεθάνει και δεν μας το έχει πει κανείς ακόμα.

    • Επώνυμος avatar
      Επώνυμος @ ΠΕΤΡΟΣ ΧΑΣΑΠΗΣ 19/04/2011 18:05:45

      Δεν υπάρχει τίποτε που να με εξοργίζει περισσότερο, από αυτό τον ηροστράτειο, ημιμαθή, όσο και στομφώδη παπαγαλισμό της άποψης ότι "δεν έχουμε καμιά ελπίδα".

      Το μόνο που ελπίζετε όσοι διακινείτε τέτοιες απόψεις είναι να έρθει η καταστροφή και να πείτε "είδατε; σας τα 'λεγα εγώ", για να ικανοποιηθεί έτσι το εγώ σας εις βάρος της υπόλοιπης κοινωνίας.

      Αντί να παπαγαλίζετε λοιπόν την επερχόμενη καταστροφή, βάλτε καλύτερα το μυαλό σας να δουλέψει να δούμε όλοι μαζί πώς θα μπορούσαμε να αποτρέψουμε τους όποιους κινδύνους μας απειλούν.

      • firiki2010 avatar
        firiki2010 @ Επώνυμος 19/04/2011 18:45:38

        Eχεις απόλυτο δίκιο Επώνυμε. Και μάλιστα δεν καταλαβαίνουν οι "προφήτες" της απόλυτης καταστροφής ότι εάν αποτύχουν οι προβλέψεις τους για το μέγεθος της (και θα αποτύχουν) οι διαχειριστές της σημερινής κατάστασης θα εμφανιστούν ως σωτήρες έστω κι αν έχουμε πληρώσει την "σωτηρία" πολύ πιο ακριβά απ΄ ότι μπορούσαμε και έπρεπε να την πληρώσουμε.

    • Τηλέμαχος avatar
      Τηλέμαχος @ ΠΕΤΡΟΣ ΧΑΣΑΠΗΣ 19/04/2011 18:56:43

      Διάβασέ το ξανά: δεν είπα ότι θα μειωθεί από 10 σε 1,8, αλλά από 4% σε 1,8%.

      Κατά τα άλλα, τα ζητήματα που θέτεις είναι πολύ σημαντικά. Αλλά δεν σχετίζονται άμεσα με τη βιωσιμότητα του χρέους και με τις προτεραιότητες μιας πολιτικής Ανάκαμψης.
      Αν θέλεις να μου πείς ότι η καλή διαχείριση και η διαφάνεια από δω κι εμπρός είναι κι αυτή μια απαραίτητη προϋπόθεση συμφωνώ απόλυτα.
      Αλλά αυτό είναι το αυτονόητο. Όλοι συμφωνούμε. Εδώ δεν συζητάμε τα αυτονόητα...

      Εκείνο που συζητάμε είναι αν υπάρχει διέξοδος. Και νομίζω ότι υπάρχει!
      Γιατί αν δεν υπήρχε διέξοδος, τότε όσο κι αν αναθεματίζαμε όσους - τα λαμόγια - μας έφεραν ως εδώ, θα ήμασταν "σφαγμένοι από χέρι".

      Ε, λοιπόν, δεν είμαστε. Αυτό προσπάθησα να δείξω...

  24. firiki2010 avatar
    firiki2010 19/04/2011 17:21:05

    To άρθρο το βρήκα εξαιρετικά ενδιαφέρον και εμπεριστατωμένο μακριά απο συνθηματολογίες και wishful thinking. Δεν κατάλαβα από ποιον και γιατί θα υπάρξει η απαραίτητη κατά το άρθρο έκτακτη βοήθεια για "κούρεμα" εκτός ευρώ.
    Για να ελαφρύνει λίγο η ατμόσφαιρα: Μια "αριστερή" και "ρεαλιστική" λύση εξόδου απο την κρίση "Τρία πουλάκια κάθονταν" 19/4 στο http://firiki2010.wordpress.com/

  25. Ο Θείος avatar
    Ο Θείος 19/04/2011 17:34:39

    Δάσκαλε που δίδασκες και νόμον δεν εκράτεις, που λένε στο χωριό μου.

  26. Panais avatar
    Panais 19/04/2011 17:38:48

    Τηλέμαχε,

    το άρθρο σου δείχνει ότι έχεις όχι μόνο βαθειά γνώση της οικονομικής επιστήμης, αλλά και καθαρή κρίση, η οποία απαιτείται για τον χειρισμό κρίσεων σαν την σημερινή. Μακάρι να γινόσουν Σύμβουλος εξ απορρήτων του επομένου Πρωθυπουργού (ΟΧΙ Υπουργός, ο οποίος στην Ελλάδα χάνεται μέσα στην μικροπολιτική καθημερινότητα) για να βλέπαμε τις ιδέες σου αυτές να γίνονται πράξη.

    Έχω μόνο μία οικονομική και μία πολιτική παρατήρηση:

    1. Μίλησες για τα πιθανά οφέλη ενός κουρέματος που θα συνοδευόταν από έξοδο από το Ευρώ. Αυτό όμως προϋποθέτει μια υγιή παραγωγική βάση, η οποία μετά από μια υποτίμηση θα απογείωνε τις εξαγωγές και θα έδινε το πολυπόθητο jumpstart. Ποια όμως υπολογίσιμη παραγωγική βάση μάς έχει απομείνει σήμερα? Ακόμη και ο τουρισμός έχει πεπερασμένη δυναμική όσον αφορά το εισόδημα που μπορεί να παράξει για να μας βγάλει από την κρίση

    2. Δυστυχώς, ακόμη κι αν πετύχει η οικονομική πολιτική που προτείνεις (και το εύχομαι ολόψυχα), δεν πρόκειται να βγούμε από τον φαύλο κύκλο της παρακμής στον οποίον έχουμε πέσει. Και τούτο γιατί η κρίση που περνάμε ΔΕΝ ΕΙΝΑΙ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ. Είναι μια βαθειά πνευματική κρίση, μια κρίση αξιών και φρονήματος, η οποία εκδηλώνεται πιο εμφανώς στο οικονομικό επίπεδο. Όπως πολύ σωστά έγραψες σε μια απάντησή σου παραπάνω, ΤΟ ΠΡΟΒΛΗΜΑ ΕΙΝΑΙ Ο ΕΑΥΤΟΣ ΜΑΣ. Με τα μυαλά που κουβαλάμε σήμερα, κινδυνεύουμε να χάσουμε κομμάτια του εδάφους μας (δε λέω για την εθνική μας ανεξαρτησία, γιατί αυτή δέχθηκε ήδη τρομερό πλήγμα με την υπογραφή του Μνημονίου) χωρίς να το πάρουμε χαμπάρι.

    Χρειάζεται λοιπόν ΑΦΥΠΝΙΣΗ του Έλληνα από την χαύνωση, στην οποία έχει περιπέσει. Και πολύ φοβάμαι (μακάρι να διαψευστώ) ότι αυτή την αφύπνιση δεν μπορεί να την επιτύχει κανείς ηγέτης.

    Πρώτα θα γκρεμιστεί αυτό το σαθρό αυθαίρετο που χτίζονταν επί σαράντα χρόνια και μετά θα χτιστεί στη θέση του ένα οικοδόμημα της προκοπής. Και το γκρέμισμα γίνεται συνήθως μετά από σεισμούς. Με θύματα (πολλά από αυτά αθώα)...

  27. Ο Θείος avatar
    Ο Θείος 19/04/2011 17:54:24

    Τελικά, φίλε Τηλέμαχε, η όλη ανάλυσή σου με πείθει σε πολλά σημεία.
    1. Έξοδος από Ευρώ (λογικά) δεν συζητιέται, οπότε ξεχνάμε το κούρεμα.
    2. Η χρονική κατανομή της αποπληρωμής του όλου χρέους δεν είναι ταμπού, από καμμία πλευρά, όσο έχω καταλάβει. Ίσως και ορισμένα επιτόκια.
    3. Η επανεκκίνηση είναι αναγκαία αλλά χρειάζεται παροχή πρόσθετης ρευστότητας στο σύστημα. Κλασικά Κευνσιανά.
    4. Οι αγορές δυσπιστούν και δεν παρέχουν ρευστότητα. Το κράτος είναι μείον, που να τη βρεί. Ο Κοινοτικός μηχανισμός στήριξης είναι φτιαγμένος για άλλη δουλειά, για την αποτροπή "ξαφνικού θανάτου", και όχι για επανεκκίνηση.
    Τι απομένει;
    Εκτός άλλων αναζητούμενων πηγών, υπάρχει η επανεπένδυση αποσυρθείσας ρευστότητας και επενδυτικού αγαθού. Δηλαδή ότι έφυγε ιδιωτικά και συσσωρεύτηκε με τη μορφή καταθέσεων κτλ εκτος Ελλάδος ή αποταμιεύθηκε ιδιωτικά εντός Ελλάδος σε μη παραγωγικούς τομείς (ακίνητα, γή κτλ).
    Εδώ, προκειμένου να επανεισαχθεί η ρευστότητα και να ρευστοποιηθεί μέρος του μη παραγωγικού εγχώριου ιδιωτικού πλούτου, προκειμένου να επενδυθεί παραγωγικά, ανοίγει η συζήτηση περί κινήτρων. Που είναι πολύ ευρύτερη και περιλαμβάνει τη συζήτηση για την αξιοποίηση της δημόσιας περιουσίας.

  28. Προφήτης avatar
    Προφήτης 19/04/2011 19:19:34

    Σε φίλες και φίλους, από καρδιάς, Καλή Ανάσταση!

    • ΠΟΡΤΑ ΠΟΡΤΑ avatar
      ΠΟΡΤΑ ΠΟΡΤΑ @ Προφήτης 19/04/2011 19:48:59

      Kαλη Ανασταση Προφητη.

      ΠΠ

    • Γιάννης Φαίλτωρ avatar
      Γιάννης Φαίλτωρ @ Προφήτης 19/04/2011 19:52:35

      Καλή Ανάσταση από καρδιάς Προφήτη.

      • Τηλέμαχος avatar
        Τηλέμαχος @ Γιάννης Φαίλτωρ 20/04/2011 11:27:09

        Καλή Ανάσταση σε όλους. Και στην Πατρίδα...

  29. ΠΟΡΤΑ ΠΟΡΤΑ avatar
    ΠΟΡΤΑ ΠΟΡΤΑ 19/04/2011 20:05:59

    ρε παιδια, κανουν μαγκιες και πουλανε!-στην κυριολεξια!! αναλυσεις, οντας στην
    Ξιφουλκουν οι Γερμανοι.... ποιοι??
    η σιγουρατζα του ΓΑΠ φιλου/αδερφου!! πλακα κανουμε??

    Αν σημερα ειχαν 2-3 αγωγες αποζημιωσεων να τρεχουν… ξερετε τι θα εγραφαν??
    Πολεμο και οχι οπως με φοκους… χειροτερο!!! δλδ η ΧΑΡΑ Η ΔΙΚΗ ΜΑΣ και ΤΩΝ ΑΓΟΡΩΝ !!..
    Αν τρεχουν χρωστουμενα απο Γερμανια… τι θα κανει το ρισκο τους?? θα παραμενει εκει “κατω”??? χαχαχα χαχαχα ΟΧΙ !!!
    διοτι θα ανοιξουν οι πονηροι Σορος τους ασκους κ αλλων κρατων εναντιον τους…. για αποζημιωσεις και θα φουνταρει το συστημα.
    Φυσικα ο καθε Σορο/Πολσον θα εχει αγορασει CDS Γερμανικων και θα σου πω εγω για ποτε θα βγαλουν Τρις!!! και η Μερκελ θα ερθει να μας στρωνει τα κρεβατια…
    Εμεις τη δουλεια μας και το δικιο μας και ο Σορος τα φραγκα του και μακρια απο εμας..... σε αλλον κ__ο παρτυ.

    ΑΣ ΞΥΠΝΗΣΟΥΜΕ ΕΠΙΤΕΛΟΥΣ !!!! ενα τσακ ειναι..!!

    ΠΠ

  30. Professor Moriarty avatar
    Professor Moriarty 19/04/2011 20:11:29

    Τον όρο “κεϋνσιανός” δεν τον χρησιμοποίησα υποτιμητικά. Αντίθετα εκτιμώ πολύ τον Κέυνς. Αλλά νομίζω ότι τις περισσότερες φορές γίνεται κατάχρηση του κεϋνσιανισμού, Ούτε είμαι αντίθετος από άποψη αρχής σε αυτά που λες. Έχω όμως την άποψη ότι τα περισσότερα από αυτά (της ορθόδοξης κεϋνσιανής προσέγγισης) ισχύουν για μία επανεκκίνηση μιας οικονομίας, και όχι για μία συντήρηση ενός φαύλου κύκλου. Αυτό το νόημα είχαν οι παρατηρήσεις μου.

    Επανέρχομαι στο παράδειγμα των πολυάριθμων σχολών στην Ελλάδα. Αν κίνητρο είναι ο κεϋνσιανός πολλαπλασιαστής της ζήτησης στις τοπικές αγορές, και μόνον, μέσω του φοιτητικού πληθυσμού, τότε δεν δεν χρειαζόταν να γίνουν ανώτατες και ανώτερες σχολές. Θα μπορούσες να κάνεις, ας πούμε, επιδοτούμενο αγροτουρισμό, ή αστικό τουρισμό, ή επιδοτούμενο καφετηριασμό και κλάμπινγκ. Θα είχε πολύ υψηλότερο πολλαπλασιαστή. Αν θέλεις όμως να μιλήσεις για υψηλό πολλαπλασιαστή των εκπαιδευτικών ιδρυμάτων στην οικονομική δραστηριότητα με βάση το επιστημονικό output που παράγουν αυτά τα ιδρύματα, τότε πραγματικά μιλάμε για έναν συναφή με το αντικείμενο πολλαπλασιαστή, ο οποίος δεν έχει άμεση απόδοση, αλλά σε χώρες όπως η Φινλανδία είναι υψηλός.

    Η τρίτη παρατήρηση σου για την παραοικονομία με βρίσκει σύμφωνο στο θέμα τω έμμεσων φόρων. Γι αυτό εξάλλου στην Ελλάδα υπάρχει αυτό το όργιο έμμεσων φόρων, διότι όλοι θεωρούνται εκ των προτέρων παραοικονομούντες και φοροδιαφεύγοντες. Η παραοικονομία είναι black box. Αν εσύ ξέρεις καμιά αξιόπιστη μέθοδο εκτίμησης για το τι ακριβώς συμβαίνει εκεί μέσα και πόση πραγματικά είναι, θα ήθελα να την ακούσω. Ασφαλώς η παραοικονομία αυξάνει την ζήτηση και την κατανάλωση, αλλά αυτό στα πλαίσια του υπάρχοντος μοντέλου νομίζω ότι κατέληγε να συμβάλλει τελικά στην αύξηση των εισαγωγών και να διευρύνει τα ελλείμματα ισοζυγίου. Και λειτουργεί νομίζω και ανασταλτικά ως προς τις υγιείς επενδυτικές προσπάθειες.

    Δεν εμφανίζομαι μηδενιστής σε αυτά που λες. Συμφωνώ για παράδειγμα ότι πρέπει να υπάρξει δραστική μείωση συντελεστών φορολογίας και προσπάθεια προσέλκυσης επενδύσεων. Αλλά, αν δεν γίνουν και άλλες παρεμβάσεις στο σύστημα, δεν βλέπω διέξοδο. Το ότι θεωρώ πως η περαιτέρω περιστολή και το μνημόνιο είναι αδιέξοδες καταστάσεις περιττό να το ξαναπώ.

    • Τηλέμαχος avatar
      Τηλέμαχος @ Professor Moriarty 20/04/2011 11:41:02

      Ασφαλώς μετά απ' αυτές τις διευκρινίσεις δεν διαφωνούμε πουθενά...

  31. Δεν είναι πάντα έτσι avatar
    Δεν είναι πάντα έτσι 19/04/2011 20:44:24

    Όλα είναι πολύ σωστά και πολύ καλά διατυπωμένα .Ειδικά αν κάποιος έχει διαβάσει και πέντε δέκα βιβλία θα διαπιστώσει οτι τηρούνται πιστά βιβλιογραφίες οικονομικών βιβλίων του σήμερα . Το πρόβλημα όμως με όλη αυτή τη διαδικασία είναι οτι ο παράγοντας άνθρωπος ,ηθική ,δικαιοσύνη και λαϊκή εντολή δεν θα τα βρούμε πουθενά γραμμένα.Ευτυχώς ή δυστυχώς τα κράτη τα φτιάχνουν άνθρωποι και οχι τράπεζες και συνήθως πάλι τα δικαιώματα κατακτώνται από τον απλό λαό και οι οικονομολόγοι έπονται .Η αναστροφή των αξιών που ζούμε τα τελευταία χρόνια είναι που δημιουργεί το πρόβλημα.
    Το ερώτημα είναι απλό ποια κυβέρνηση με ποια πλειοψηφία με ποια λαϊκή εντολή και ποιο προεκλογικό πρόγραμμα μπορεί να ύπαρξη που να εφαρμόσει το jump start;
    Γιατί ο λαός να εμπιστευτεί ανθρώπους που εξυπηρετούν τράπεζες και τεράστια οικονομικά συμφέροντα και να μην εμπιστευτεί απλά το ένστικτο του;Που είναι η δικαιοσύνη οεο;
    Δεν είναι θέμα γνώσεως είναι θέμα δικαιοσύνης και αυτή την στιγμή αυτό το jump start πρέπει πρώτα να υπάρξει και μετά τα άλλα.
    Ο Έλληνας αμα πεινάσει δεν θα περιμένει να βρεθούν φωτισμένοι να του πουν εξισώσεις για θεωρητικές λύσεις, αντίθετα θα θυμηθεί οτι είναι μανιάτης ,κρητικός ,αρβανίτης, θρακιώτης ,θεσσαλός και θα αρχίσει να συμπεριφέρεται με τα ανάλογα ένστικτα.
    Μόνο η γνήσια απονομή δικαιοσύνης θα πείσει τον λαό για προθέσεις και θεωρίες ,όλα τα άλλα δυστυχώς άσχετα αν στέκουν απλά δεν αφορούν κανένα.Όλοι στις επόμενες εκλογές θα κοιτάξουν να δουν ποιος θα απονείμει δικαιοσύνη και αν δεν το κάνει άμεσα ούτε έξι μήνες δεν θα μείνει στην κυβέρνηση .Θα ανεβαίνει τότε το χρέος με ρυθμούς ασύλληπτους μέχρι ΑΥΤΟΙ που τα φάγανε να πανε μέσα.
    Αντικειμενικά πάντως το κείμενο είναι πολύ σωστό αλλα εξετάζει την κατάσταση από οικονομικής άποψης και όποιος δεν το έχει καταλάβει καλά το πρόβλημα είναι πρώτα πρόβλημα δικαιοσύνης και ηθικής και μετά οικονομικό.

    • firiki2010 avatar
      firiki2010 @ Δεν είναι πάντα έτσι 19/04/2011 21:38:32

      "....Θα ανεβαίνει τότε το χρέος με ρυθμούς ασύλληπτους μέχρι ΑΥΤΟΙ που τα φάγανε να πανε μέσα...." To ερώτημα είναι αν η άνοδος του χρέους με ρυθμούς ασύλληπτους θα εξυπηρετήσει ή θα βελτιώσει την ζωή αυτών που θα περιμένουν να πάνε μέσα αυτοί που τα φάγανε.
      Πολύ φοβάμαι ότι για πολλούς η μη απονομή δικαιοσύνης και μάλιστα όπως την εννοούν οι ίδιοι είναι το άλλοθι για τις δικές τους παρανομίες

  32. antanistimi avatar
    antanistimi 19/04/2011 22:06:44

    Φιλοι μου καλα ολα αυτα αλλα ειδικα τωρα χωρις Εθνικο νομισμα,χωρις δικο σου χρημα εισαι καταδικασμενος.Δανια ,Σουηδια εκαναν δημοψηφισμα εκατσαν απ` εξω και τωρα στην Δανια π.χ πρωτοδιορισμενος δασκαλος παιρνει 3000 ε μειον 30% εφορια αλλα τα εχει ολα πληρωμενα.Υγεια... δεν δινουν οχι φακελακι ουτε σοκολατα,το ασθενοφορο σε παιρνει στα εξη λεπτα σου φερονται λες και εισαι υπουργος στην Ελλαδα,......Παιδεια(οι φοιτητες πληρωνονται!δεν υπαρχουν πανελληνιες )......Δεν υπαρχουν Ασφαλιστικα Ταμεια!!
    Συρε ουρανε μου ενα πουλι,να παει στη μανα υπομονη.....

    • firiki2010 avatar
      firiki2010 @ antanistimi 19/04/2011 23:11:01

      Αυτά που περιγράφεις δεν είναι αποτελέσματα του ότι κάποιοι δεν μπήκαν στο ευρώ. Προυπήρχαν. Περισσότερο λοιπόν λειτούργησαν σαν αιτίες της μη εισόδου.

  33. antanistimi avatar
    antanistimi 19/04/2011 23:30:37

    Ακριβως.Ειχαν και εχουν πλανο,οργανωση,διαλογο,συστημα,κρατος ανοιχτο μυαλο.Βλεπουν.Και θα επιμεινω σε αυτο,δικο τους νομισμα αρα αμυνα,ευελιξια κινησεων,επιλογες.

  34. firiki2010 avatar
    firiki2010 20/04/2011 00:14:26

    Aυτά που λες τα είχαν. Αισθάνθηκαν λοιπόν ότι δεν είχαν να κερδίσουν πολλά από το ευρώ. Εμείς είχαμε να κερδίσουμε. Ενα ασφαλές οικονομικό περιβάλλον για να το εκμεταλλευθούμε και για να προσαρμοσθούμε ανεβάζοντας τα standards μας. Δεν το εκμεταλλευθήκαμε, μας βρήκε και η κρίση μετά μας παρέλαβε ο κ Παπανδρέου... Ασ΄ τα να πάνε! Δεν μας έφταιξε το ευρώ. Το μυαλό μας φταίει. Και στη δραχμή να είχαμε μείνει θα είχαμε φάει κάτι ξεγυρισμένες υποτιμήσεις.....

  35. ΠΗΛΕΑΣ avatar
    ΠΗΛΕΑΣ 20/04/2011 01:36:05

    Διερωτώμαι, βλέποντας ανάρτηση και σχόλια, πόσοι βάζουν σαν βασική παράμετρο την ανυπαρξία οικονομικών συνόρων (δηλαδή δυνατότητα εθνικών δασμών) και νομίσματος, για την Ελλάδα. Διότι, και μόνον η ανυπαρξία οικονομικών συνόρων, σε συνδυασμό με την ανύπαρκτη, επίσης, ανταγωνιστικότητά μας και την περιρέουσα ξενομανία μας δεν επιτρέπει να συζητάμε καν Κεϋνσιανούς πολλαπλασιαστές -οι 10 μονάδες σου, Τηλέμαχε θα γινόντουσαν BMW και ARMANI σε χρόνο dt, ενώ το 1980 θα γινόντουσαν, κυρίως, Ελληνικά προϊόντα. Και χωρίς δραχμή, υποτίμηση κατά 30% στην αρχή και όση διολίσθηση χρειαστεί στη συνέχεια, Jump start δεν βλέπουμε, όπως γίνεται αντιληπτό και από τα προηγούμενα σχόλια, που πολλές φορές το επικαλούνται, αλλά ποτέ δεν περιγράφουν πως θα γίνει. Σενάρια Ελληνογενούς jump start με ξένα κεφάλαια δεν τολμώ να ονειρευτώ, καν. Ζητάει πολύ περισσότερα από σκέτα λεφτά η Ανάπτυξη -πόσω μάλλον η επείγουσα. Και λυπάμαι, που θα στενοχωρήσω για μια ακόμα φορά τον Επώνυμο με τον πεσσιμισμό μου, αλλά όλα δείχνουν ότι θα διατηρηθούμε έντεχνα, δόλια ή και βίαια σε κατάσταση βαθειάς, μνημονιούχου υφέσεως, μέχρι να μην υπάρχει ούτε σταγόνα Ανεξάρτητης Ελληνικής περιουσίας. Και τότε θα λάμψει εκ νέου η Ελλάδα, αλλά με τους Έλληνες σε ρόλους κομπάρσων -σαν την Σιγκαπούρη με τους Κινέζους της.

    • Τηλέμαχος avatar
      Τηλέμαχος @ ΠΗΛΕΑΣ 20/04/2011 11:36:23

      Το ξανάπαμε. Ενώ έχεις δίκιο σε όλα αυτά που λές για μεγάλη διαρροή του παραγγόμενου στην Ελλάδα "εισοδήματος" σε εισαγωγές, αλλά ο μεσοπρόθεσμος πολλαπλασιαστής ΕΙΝΑΙ σήμερα 1,3-1,55. Αν δεν είχαμε αυτές τις "διαρροές" (σε BMW, Cayen κλπ.) θα ήταν 1,8 με 3 και πάνω. Αυτά...

  36. antanistimi avatar
    antanistimi 20/04/2011 07:34:14

    firiki εγραψες για : ΄΄ Ενα ασφαλές οικονομικό περιβάλλον ''.Πιστευω πως καλυτερη εκφραση ειναι'' στο κλουβι με τα λιονταρια''.Απο τοτε ελεγα πως δεν προκειτε για νομισματικη ενωση αλλα για παραισθηση η οποια θα μας καταστρεψει.Δυστυχως βλεπω οτι ενιωθα κι ελεγα.
    Πολλοι φιλοι μου,συνεργατες, βρεθηκαν στη θεση της Ελλαδος εδω και 3-4-5 χρονια..Υπερβολικος δανεισμος και πτωση πωλησεων.Ολοι μα ολοι ΤΕΛΕΙΩΣΑΝ.....δεν μπορεσαν να γυρισουν το καραβι.Ακομη -ακομη κι αυτοι που δεν ειχαν δανεισμο,αλλα ειδαν τις πωλησεις τους να γκρεμιζονται.Και να σου πω γιατι:Δεν καταλαβαν,δεν τολμησαν,δεν πηραν την αποφαση, πότε να ''φυγουν'',να την ΄΄κανουν'',να το αφησουν να κανουν μια νεα αρχη.Προσπαθησαν με υποθηκες κι αλλες υποθηκες,δανεια ,πλαφον να ξεκολησουν τη βαρκα αλλα αυτο που επαθαν ηταν να βουλιαζουν πιο βαθια μεχρι που τους σκεπασε η κινουμενη αμμος.Πρεπει να ξερεις ποτε θα φυγεις εστω κι αν χρειαστει ν αφησεις πισω το σαπιο ποδι σου.Οσο για τις υποτιμησεις κι αυτες οπλα ειναι και δεν ξερω και ποσο κακο να μας εκαναν .Χωρις εθνικο νομισμα δεν εχεις ΤΙΠΟΤΑ.Ουτε καν πατριδα ποσο μαλλον ''ενα οικονομικα ασφαλες περιβαλλον''Δεν πουλαμε φιλε μου κι ετσι κατσαμε τη βαρκα.Εγω ο πολεμαρχος,ο μπροσταρης κοροιδευω τον εαυτο μου εδω και καιρο.Λεω για τους αλλους, αλλα κι εγω συνεχιζω να ριχνω μπουνιες στο μαχαιρι.Εχω ματωσει τα χερια μου,εχω ματωσει ολος αλλα δεν στριβει το πραγμα με τιποτα !!ΜΕ ΤΙΠΟΤΑ!!

    • firiki2010 avatar
      firiki2010 @ antanistimi 20/04/2011 12:04:00

      Kαι πάλι δεν κατάλαβα τι φταίει το ευρώ. Αν δανείσθηκες υπερβολικά, αν δανείσθηκες για την κάλυψη καταναλωτικών αναγκών μάλλον θα πρέπει να αναζητήσεις το σφάλμα στο ότι δεν έγινε αντιληπτό ότι το ευρώ δεν είναι ο παράδεισος. Μια ευκαιρία είναι. Μπορείς να την εκμεταλλευθείς μπορείς και όχι.

  37. Φούλης avatar
    Φούλης 23/04/2011 11:50:53

    Παρουσιάζεις τον κλασσικό Κευνσιανισμό της βραχυχρόνιας IS-LM ανάλυσης. Αν προχωρήσεις στα επόμενα κεφάλαια του βιβλίου θα δείς πως υπάρχει ο μηχανισμός των τιμών πληθωρίζει λόγω ελλείμματος την οικονομία και επιστρέφει το ΑΕΠ στο κανονικό προιόν. Μεσοπρόθεσμα η αύξηση των κρατικών δαπανών και με πολλαπλασιαστικά φαινόμενα είναι ουδέτερη στο ΑΕΠ προκαλώντας όμως πληθωρισμό. Σας θυμίζει κάτι αυτό που γίνεται τώρα? Το ΑΕΠ πέφτει με τις τιμές να μην πέφτουν. Η συνολική προσφορά καθορίζει το ΑΕΠ δηλαδή η παραγωγή νέων αγαθών και υπηρεσιών και όχι ο δανεισμός. Και αν πιστεύεις πολύ στην ισοδυναμία του Ρικάρντο, τότε το χρέος δεν έχει καμία πολλαπλασιαστική ικάνοτητα. Με αυτές τις κευνσιανές εξυπνάδες η ΝΔ μας χρεωκόπησε.

    • Τηλέμαχος avatar
      Τηλέμαχος @ Φούλης 26/04/2011 17:35:35

      Με συγχωρείς αλλά αν αυτό κατάλαβες απ' όλη την κουβέντα, τότε υπάρχει ρητό ειδικά για σένα:
      Τρία πουλάκια κάθονταν...!
      Δεν λύνει το πρόβλημα της Οικονομίας, ασφαλώς...
      Αλλά αποτυπώνει πλήρως το δικό σου το πρόβλημα...
      Κι είναι μάλλον σοβαρό.
      (Αλλά όχι ανίατο. Φτάνει να βγάλεις της κομματικές παρωπίδες. Αλλά μιλάμε για ΠΟΛΥ παρωπίδες)

    • Τηλέμαχος avatar
      Τηλέμαχος @ Φούλης 26/04/2011 17:58:47

      Και για να σου εξηγήσω γιατί ασχολείσαι με πράγματα που δεν πολυκαταλαβαίνεις...
      --αν η οικονομία αντιδράσει με πληθωρισμό - αν η κυβέρνηση προκαλέσει πληθωρισμό - τότε το χρέος απαξιώνεται σε πραγματικούς όρους.
      --κι αν πάλι η οικονομία αντιδράσει με Ανάκαμψη - αν η κυβέρνηση προκαλέσει πραγματική ανάκαμψη - τότε το χρέος δεν απαξιώνεται, αλλά αυξάνεται η φοροδοτική ικανότητα της Οικονομίας (αυτό μειώνει τον αριθμητή της σχέσης Χρέος προς ΑΕΠ - καθώς δημιουργεί πρωτογενή πλεονάσματα), αλλά και αύξάνεται και το ίδιο το ΑΕΠ (σε πραγματικούς όρους) κι αυτό αυξάνει τον παρανομαστή της σχέσης χρέος προς ΑΕΠ. Αλλά πέφτει ο λόγος Χρέος προς ΑΕΠ ταχύτερα κι από δύο δρόμους...
      Άλλωστε, στην περίπτωση της Ελλάδας, επειδή ανήκει στην ΟΝΕ δεν μπορούμε να πληθωρίσουμε, γιατί δεν έχουμε εμείς τον έλεγχο της νομισματικής προσφοράς. Κι αυτό που θα μπορούσαμε να κάνουμε, δηλαδή αύξηση της (ενεργού) ζήτησης, δεν θα δημιουργήσει τοπικό πληθωρισμό, γιατί σε συνθήκες ύφεσης δεν υπάρχει πληθωρισμός (εκτός κι αν κάποιος φωστήρας ανεβάσει τους έμμεσους φόρους σε ανελαστικές αγορές). Άρα το μόνο που μπορεί να συμβεί σε συνθήκες ύφεσης είναι να ανακάμψει πραγματικά η οικονομία και να μειωθεί το κυκλικό έλλειμμα (που είναι και το ζητούμενο). Αν ταυτόχρονα, με στοχευμένες (κι όχι οριζόντιες) περικοπές μειωθεί και το διαρθρωτικό έλλειμμα, τότε αντιμετωπίζεις το πρόβλημά σου συνολικά. Όλα αυτά δεν έχουν άμεση και προφανή σχέση με τα μοντέλα Γενικής Ισορροπίας (IS-LM) της Μακρο-Οικονομίας, αλλά με το διαχωρισμό του ελλείμματος σε "κυκλικό" και "διαρθρωτικό". Που είναι άλλο "Κεφάλαιο"...
      Κι αν το πάμε και πιο πέρα χρειάζεται και ένας ακόμα διαχωρισμός του ελλείμματος σε πρωτογενές και δαπάνη για τόκους, που αφορά όχι τόσο τη μείωση του ελλείμματος αλλά τον έλεγχο της δυναμικής του χρέους. Κι αυτό επίσης είναι άλλο Κεφάλαιο...
      Συνολικά, μάλλον είσαι εκτός θέματος...
      Συμπέρασμα: σε συνθήκες ύφεσης ο καλύτερος τρόπος αντιμετώπισης του ελλείμματος-Χρέους (και ο πιο αποτελεσματικός) είναι να υποκινήσης Ανάκαμψη. Αυτό δεν το λένε οι Κεϋνσιανοί μόνο. Παρεμπιπτόντως...
      Το λένε όλοι...

ΑΠΟΣΤΟΛΗ ΣΧΟΛΙΟΥ

Τα δεδομένα σας είναι ασφαλή! H διεύθυνση email δε θα δημοσιευθεί. Τα στοιχεία θα χρησιμοποιηθούν αποκλειστικά για τη δυνατότητα σχολιασμού στο antinews.gr .

Tα πεδία με αστερίσκο (*) είναι υποχρεωτικά.